ارزیابی پایداری تغییرات کیفیت شیمیایی آب سطحی در رودخانۀ گرگانرود
چکیده
اطلاعات در مورد کیفیت آب و منابع آلودگی نقطه ای برای اجرای راهبردهای منابع آب پایدار مهم است. هدف این تحقیق، به کارگیری روش های تحلیل چندمتغیرۀ آماری و بررسی تغییرات عوامل مؤثر برای تجزیه وتحلیل کیفیت آب و توانایی نظریۀ آنتروپی اطلاعات در تحلیل پایداری و قابلیت اعتمادپذیری داده های برداشت شدۀ کیفیت آب در هفت ایستگاه واقع در حوضۀ آبخیز گرگانرود است. نتایج تحلیل عاملی براساس مشخصه های کیفیت آب نشان داد که 8/97 درصد تغییرات کیفیت آب سطحی حوضۀ گرگانرود با دو عامل کنترل می شود. درصد واریانس مربوط به هر کدام از عامل ها به ترتیب 2/86 و 7/15 درصد و بیشترین بار وزنی به ترتیب مربوط به پارامترca و پارامتر ph است. نتایج نظریۀ آنتروپی اطلاعات نشان دهندۀ ناپایداری داده های ثبت شده در دو ایستگاه تمر و گالیکش است. همچنین در خوشۀ دوم که دو پارامتر ecو tds در آن قرار گرفته اند، ایستگاه لزوره بیشترین ناپایداری را دارد. از طرف دیگر، مقادیر زیاد وزن آنتروپی این دو پارامتر در مقایسه با دیگر پارامترهای کیفی بررسی شده نشان از تأثیرگذاری بیشتر نسبت به مشخصه های دیگر است. در ایستگاه تمر عامل sar بیشترین آنتروپی را در طول ثبت داده ها داشت. در ایستگاه های گالیکش، تقی آباد، بصیرآباد، رامیان و تنگراه مقدار یون mg دارای بیشترین وزن بود که نشان دهندۀ تغییرات مداوم است و این تغییرات را می توان به ارتباط با تشکیلات زمین شناسی نسبت داد. به طور کلی عدم قطعیت نمونه برداری بیشتر به مکان نمونه برداری مربوط می شود.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- حامد روحانی — استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه گنبد کاووس
- الناز زکی — دانشجوی کارشناسی ارشد مرتعداری، دانشگاه تربیت مدرس، نور
- مجتبی کاشانی — مربی گروه آمار، دانشگاه گنبد کاووس
- ابولحسن فتح آبادی — استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه گنبد کاووس