ارزیابی کارایی مدل musle در برآورد بار رسوب ناشی از رگبارهای منفرد در زیرحوزه های رودخانه دویرج استان ایلام

حاجی کریمی، haji karimi natural resources department, agriculture college, ilam university, ilam, iranایلام- دانشگاه ایلام- دانشکده کشاورزی- گروه منابع طبیعی حسن فتحی زاد، hassan fathizad south saadi st, dehloran, ilam, -no. 124 - code – 6981754599ایلام. دهلران. خیابان سعدی جنوبی. پلاک 124 محسن توکلی، mohsen tavakoli natural resources department, agriculture college, ilam university, ilam, iranایلام- دانشگاه ایلام- دانشکده کشاورزی- گروه منابع طبیعی مسعود بازگیر، masoud bazgir water resources department, agriculture college, ilam university, ilam, iranایلام- دانشگاه ایلام- دانشکده کشاورزی- گروه مهندسی آب پرویز گرایی، parviz graee اداره منایع طبیعی استان ایلام

چکیده

بخش عمده ای از کشور ما در منطقه خشک و نیمه خشک واقع شده که معمولاً میزان فرسایش و رسوب این مناطق بالاست، از اینرو بررسی فرآیند فرسایش خاک و تولید رسوب و ارزیابی عوامل مؤثر بر آن از ضروریات مدیریت صحیح منابع موجود در یک حوزه آبخیز می­باشد. تحقیق حاضر با هدف ارزیابی کارایی مدل musleدر برآورد رسوب در مقیاس رگبار و نیز مدل سازی آن با استفاده از خصوصیات رگبار و رواناب مربوطه در چهار زیرحوزه از زیرحوزه­های آبخیز رودخانه دویرج استان ایلام بوده که در نهایت مدلی بهینه برای برآورد رسوب رگبار در این حوزه ارائه شده است. برای انجام تحقیق حاضر از 2 رگبار به تاریخ­های 2/10/1391 و 10/11/1391 استفاده شده است و نتایج بیانگر تطابق مناسب در مرحله واسنجی مقدار رسوب مشاهده ای و برآوردی هر چهار زیرحوزه می باشند. اما در مرحله اعتبارسنجی، مقدار رسوب مشاهده ای و برآوردی زیرحوزه های 1، 2 و3 دارای اختلاف بیشتری نسبت به زیرحوزه شماره 4 می­باشد که دلیل ناکارآمدی مدل در مرحله اعتبارسنجی را می توان به مساحت زیاد زیرحوزه­ها نسبت داد. جهت ارائه مدل بهینه کل حوزه از رابطه رگرسیونی استفاده گردید که توان فاکتور رواناب از 56/0 به 34/0 تغییر نمود که دارای ضریب همبستگی بالایی (90 درصد) می­باشد. در این حالت اگر چنانچه زیرحوزه­های دیگر حوزه آبخیز دویرج دارای شرایط مشابهی از نظر زمین­شناسی، خصوصیات پوشش گیاهی، فیزیوگرافی و... باشند می­توان از مدل تغییر شکل یافته musle استفاده کرد.