بررسی و تحلیل روند شکلگیری نخستشهری در سطح استان خوزستان طی سال های ۱۳۳۵-۱۳۹۰
چکیده
بر اساس اطلاعات بهدستآمده از نتایج سرشماری های اخیر در استان خوزستان، شهر اهواز نسبت به دیگر شهرهای این استان برتری و حاکمیت مطلقی را داراست. هدف کلی این پژوهش ارزیابی وضعیت نخستشهری در کانون های شهری استان خوزستان در طی سال های 1335 تا 1390 است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی و از لحاظ روش مطالعه توصیفی ـ تحلیلی است. برای جمعآوری اطلاعات، ضمن مطالعۀ آثار کتابخانهای و استفاده از آمارنامهها (سالنامۀ آماری و سرشماری نفوس و مسکن در همۀ دورههای سرشماری)، از بانک های اطلاعاتی واقع در استانداری نیز استفاده شده است. در ادامه، با بررسی اطلاعات و همچنین تجزیه و تحلیل آنها با استفاده از نرمافزار excel، در تبیین مناسب داده ها تلاش شده است. برای پیبردن به وضعیت نخستشهری در استان خوزستان، از مدل های مرتبه- اندازه و مدل های رایج نخستشهری شامل شاخص های نخستشهر، دو شهر، کینزبرگ، موما و الوصابی و مهتا استفاده شده است. یافتههای پژوهش نشانمی دهد توزیع فضایی جمعیت در سطح شبکۀ شهری استان خوزستان در طی این سال ها به سمت تمرکز بیشتر در شهر اهواز و کاهش جمعیت در دیگر شهرهای متوسط و کوچک استان در حرکت بوده است. سرانجام، با توجه به ارزیابی های صورتگرفته از وضعیت نخستشهری در استان خوزستان، برای بهبود وضعیت، نسبت به ارائۀ راهکارهای مناسب تلاش شده است.