تعامل با سلطان جور در اندیشه شیخ مفید
چکیده
فقهای شیعه در طول تاریخ فقه، نسبت به حکم همکاری با حاکمان - بهویژه حاکمان جور رأی واحدی نداشتهاند. تا پیش از شیخ مفید، حرمت این همکاری، مورد اتفاق فقهای شناختهشده شیعه بوده است; اما وی، در این رأی تجدید نظر کرد. پژوهش حاضر به منظور بررسی و شناسایی علت تغییر رویکرد شیخ مفید نسبت به همکاری با سلطان جائر در مقایسه با عالمان شیعه دورههای پیش از او، روش هرمنوتیک قصدگرای اسکینر را انتخاب کرده که به دلیل توجه به متن و زمینه این تغییر و همچنین موضوع هنجارهای مرسوم، بسیار مناسب به نظر میرسد. با اتخاذ این روش، آزمودن این فرضیه که »شیخ مفید به دلیل تغییر شرایط حاکم بر جامعه اسلامی و فرصتی که آلبویه برای شیعیان ایجاد کرده بود، هنجار مرسوم حرمت همکاری با سلطان جائر را تغییر داده و آن را به جواز و حتی وجوب همکاری بر اساس شرایطی خاص تبدیل کرده است«، اساس پژوهش حاضر قرار گرفته است.