بررسی تیمارهای مختلف ورمی کمپوست و کود شیمیایی بر میزان عنصرهای غذایی و آلکالوئیدهای گیاه شاه تره (fumaria vaillantii)
چکیده
شاه تره گیاهی یک ساله و علفی است، از جمله مواد مؤثرۀ آن آلکالوئیدهای مهمی مانند فومارین و سیناکتین، مواد رزینی و موسیلاژ است. قسمت مورد استفاده کل اندام هوایی آن است. ورمیکمپوست یک کود آلی شامل آنزیمها، باکتریها و بقایای گیاهی و کود حیوانی است. این آزمایش در قالب طرح کامل تصادفی با پنج تیمار و سه تکرار در گلدان های با وزن 4 کیلوگرم در گلخانه صورت گرفت. تیمارها شامل شاهد (بدون کود)، ورمی کمپوست 5 درصد، ورمی کمپوست 15 درصد، ورمی کمپوست 30 درصد، تیمار کود شیمیایی با غلظت n:p:k, 20:20:20)) درصد بودند، پس از به گل رفتن 50 درصد از گیاهان اندازه گیری آلکالوئید توسط دستگاه hplc با استفاده از استاندارد داخلی نوسکاپین و استاندارد خارجی فوماریک اسید صورت گرفت و نتایج گویای تأثیر ورمی کمپوست بر میزان آلکالوئید گیاه شاه تره بود. که تیمار ورمی کمپوست 30 درصد بیشترین میزان و تیمار شاهد حاوی کمترین میزان آلکالوئید بود. عنصرهای غذایی اندازه گیری شده شامل عنصرهای پرمصرف (نیتروژن، فسفر و پتاسیم)، کم مصرف (آهن و روی) بودند، میزان همۀ عنصرهای غذایی گیاهی مورد آزمایش اختلاف معنی دار نسبت به تیمار شاهد داشتند و نتایج نشان دهندۀ تأثیر مثبت و بیشتر تیمار ورمیکمپوست نسبت به تیمار کود شیمیایی بر همۀ ویژگی های اندازه گیری شده در این آزمایش بود. استفاده از نهاده های کشاورزی به ویژه کودهای آلی و شیمیایی تأثیر مطلوبی بر عملکرد و متابولیت های ثانویۀ گیاه دارویی شاه تره داشت.