بررسی تطبیقی برنامه آموزشی (curriculum) مقطع کارشناسی ارشد رشته آموزش پزشکی در ایران و برخی از کشورهای جهان

حسین کریمی مونقی، hossein karimi moonaghi ph.d. in medical education, associate professor, department of medical education, school of medicine, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranدکترای تخصصی آموزش پزشکی، دانشیار، گروه آموزش پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران رزا منتظری، roza montazeri m.sc. in medical education, department of medical education, school of medicine, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranکارشناسی ارشد آموزش پزشکی، گروه آموزش پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

چکیده

زمینه و هدف: برای موفقیت هرچه بیشتر رشته آموزش پزشکی و شناسایی نقاط قوت و ضعف برنامه آموزشی ( curriculum ) این رشته، پرداختن به مطالعات تطبیقی و بهره مندی از تجارب دانشگاه های موفق ضروری است. این مطالعه به منظور مقایسه عناصر تشکیل دهنده برنامه آموزشی رشته آموزش پزشکی دانشگاه های داندی ( dundee ) اسکاتلند، کلگری ( calgary ) کانادا و ماستریخت ( maastricht ) هلند با ایران انجام شد. روش کار: اطلاعات موردنیاز پژوهش تطبیقی حاضر با جستجو در سایت دانشگاه های مختلف و مکاتبه با آن ها جمع آوری شد. از این میان سه دانشگاه برتر در زمینه آموزش پزشکی شامل داندی، کلگری و ماستریخت به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. الگوی مورد استفاده الگوی beredy بود که چهار مرحله توصیف، تفسیر، همجواری و مقایسه را در مطالعات تطبیقی مشخص می کند. یافته ها: دانشگاه های داندی، کلگری و ماستریخت تمرکز خود را در بیان مشخصات کلی برنامه آموزشی به طور واضح بر آموزش در حیطه علوم پزشکی قرار دادند. رسالت و چشم انداز، ارزش ها و باورهای رشته در هیچ یک از برنامه های مورد مطالعه مشاهده نشد. استراتژی های آموزشی مورد استفاده در دانشگاه های داندی و ماستریخت با بیان علت استفاده از آن ها و همچنین نحوه ارایه دوره توضیح داده شد. هر سه دانشگاه مورد مطالعه از مقاطع کارشناسی نیز دانشجو می پذیرفتند و در لیست دروس همه دانشگاه ها بر درس روش تحقیق در آموزش تأکید بسیار زیادی شده بود. نتیجه گیری : با توجه به نتایج حاصل از تطبیق برنامه آموزشی ‏ایران با سه دانشگاه مذکور، به نظر می رسد که برنامه ایران جامع و کامل است، اما به منظور رفع کاستی ها و ارتقای آن مواردی همچون «بازنگری اهداف و استراتژی های آموزشی، ارایه دوره به دو صورت مجازی و حضوری، پذیرش از مقطع کارشناسی، ارایه دروس کمبود یا جبرانی تحت عنوان دیگری مانند دروس پیش نیاز و تأکید بیشتر بر درس شیوه های تحقیق در آموزش» پیشنهاد می شود.