کاربرد نظریه رفتار برنامه ریزی شده برای پیش بینی قصد و رفتار استفاده از راهبردهای سواد سلامت در پرستاران

همام الدین جوادزاده، m javadzade assistant professor, department of health education and health promotion, bushehr university of medical sciences, bushehr, iranاﺳﺘﺎدﯾﺎر، ﮔﺮوه آﻣﻮزش ﺑﻬﺪاﺷﺖ و ارﺗﻘﺎء ﺳﻼﻣﺖ، داﻧﺸﮑﺪه ﺑﻬﺪاﺷﺖ، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺑﻮﺷﻬﺮ، ﺑﻮﺷﻬﺮ، اﯾﺮان غلامرضا شریفی راد، gh sharifirad professor, department of public health, qom university of medical sciences, qom, iran.اﺳﺘﺎد، ﮔﺮوه ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ، داﻧﺸﮑﺪه ﺑﻬﺪاﺷﺖ، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﻗﻢ، ﻗﻢ، اﯾﺮان مهنوش رئیسی، m reisi assistant professor, department of health education and health promotion, bushehr university of medical sciences, bushehr, iran.اﺳﺘﺎدﯾﺎر، ﮔﺮوه آﻣﻮزش ﺑﻬﺪاﺷﺖ و ارﺗﻘﺎء ﺳﻼﻣﺖ، داﻧﺸﮑﺪه ﺑﻬﺪاﺷﺖ، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺑﻮﺷﻬﺮ، ﺑﻮﺷﻬﺮ، اﯾﺮان محمود نصر اصفهانی، m nasr esfahani bs in nursing, department of patient education, al-zahra educational hospital, isfahan university of medical sciences, isfahan, iran.ﮐﺎرﺷﻨﺎس ﭘﺮﺳﺘﺎری، ﻣﺴﺌﻮل دﻓﺘﺮ آﻣﻮزش ﺳﻼﻣﺖ ﺑﻪ ﺑﯿﻤﺎر، ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن آﻣﻮزﺷﯽ اﻟﺰﻫﺮا، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ اﺻﻔﻬﺎن، اﺻﻔﻬﺎن، اﯾﺮان. بهزاد مهکی، b mahaki assistant professor, department of bio-statistics and epidemiology, isfahan university of medical sciences, isfahan, iran.ﺳﺘﺎدﯾﺎر، ﮔﺮوه آﻣﺎر زﯾﺴﺘﯽ و اﭘﯿﺪﻣﯿﻮﻟﻮژی، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ اﺻﻔﻬﺎن، اﺻﻔﻬﺎن، اﯾﺮان. فیروزه مصطفوی، f mostafavi associate professor, department of health education and health promotion, isfahan university of medical sciences, isfahan, iran. (*corresponding author) tel: 09132118364 email: f_mostafavi@yahoo.comدانشیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران. (*نویسنده مسئول): تلفن تماس: 09132118346 f_mostafavi@yahoo.com email:

چکیده

چکیده مقدمه: امروزه سواد سلامت یکی از مهمترین اولویت ها جهت ارتقاء کیفیت خدمات بهداشتی درمانی بوده و یکی از مهمترین اهداف آن، بهبود ارتباط بیمار- درمانگر در حیطه آموزش به بیمار می باشد. لذا هدف مطالعه حاضر بررسی عوامل تاثیر گذار بر قصد و رفتار پرستاران جهت بکارگیری راهبردهای سواد سلامت در آموزش به بیمار بر اساس نظریه رفتار برنامه ریزی شده می باشد. روش بررسی: مطالعه ای توصیفی- تحلیلی به شیوه مقطعی بر روی 148 پرستار در بیمارستان آموزشی الزهرای شهر اصفهان انجام شد. نمونه های مورد پژوهش به روش نمونه گیری تصادفی آسان انتخاب شدند. قصد و رفتار پرستاران در خصوص بکارگیری راهبردهای سواد سلامت در آموزش به بیمار توسط پرسشنامه مبتنی بر نظریه رفتار برنامه ریزی شده مورد سنجش قرار گرفت. اﻃﻼﻋــﺎت ﺟﻤــﻊآوری ﺷــﺪه ﺑــﺎ اﺳــﺘﻔﺎده از آزﻣــﻮن ﻫــﺎی آنالیز واریانس یکطرفه، t مستقل، ﺿـــﺮﻳﺐ ﻫﻤﺒـﺴﺘﮕﻲ پیرسون و رگرسیون خطی در ﻧﺮم اﻓﺰار آﻣﺎری spss v.17 ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ شد. یافته ها: بین میانگین نمره رفتار پرستاران و متغیر های وضعیت تاهل، شرکت در کلاس های بازآموزی، نوع استخدامی، سابقه کار، پست سازمانی ارتباط معنادار آماری وجود داشت. توان پیشگویی کنندگی رفتار پرستاران در خصوص بکار گیری راهبرد های سواد سلامت در آموزش به بیماران توسط سازه های نظریه رفتار برنامه ریزی شده 31 درصد بود. از میان سازه های این نظریه، کنترل رفتاری درک شده بهترین پیشگویی کننده قصد (417/0= β) و رفتار (319/0= β) آزمودنی ها برای بکارگیری راهبردهای سواد سلامت در آموزش به بیمار بود. نتیجه گیری کلی: نتایج این مطالعه نشان داد که سازه کنترل رفتاری درک شده بهترین پیشگویی کننده قصد و رفتار پرستاران بوده و لذا پیشنهاد می شود که برنامه های آموزشی مدون در خصوص بکار گیری راهبردهای سواد سلامت در آموزش به بیمار جهت اثر بخشی بیشتر آن بر سازه کنترل رفتاری درک شده به طور ویژه توجه گردد.