اثرات تجویز توأمِ مکمل اسید دُکوزاهگزانوئیک و ویتامین e بر فراسنج های اسپرم مردان آستِنواسپرم: کارآزمایی بالینی تصادفی سه سوکور کنترل دار
چکیده
زمینه و هدف: با توجّه به کاهش میزان اسیدهای چرب امگا- 3 در غشای اسپرم مردان آستنواسپرم، پژوهش حاضر با هدف تعیین اثرات تجویز توأمِ مکمل اسیدچرب دُکوزاهگزانوئیکاسید و ویتامین e بر اسپرماتوگرام در این بیماران انجام گرفت. روش کار: در این کارآزمایی بالینی تصادفی (irct: 201010054010n3) سه سوکور کنترلدار، از بین 275 مرد مراجعه کننده به کلینیک مردان مرکز درمان ناباروری ابن سینا، 50 مرد آستنواسپرم با تحرّک کلّی اسپرم کمتر از 50% و حرکت رو به جلو اسپرم کمتر از 25%، به روش تقسیم تصادفی بلوکی طبقهبندی شده در دو گروه تقسیم شدند. افراد گروه آزمون، روزانه 465 میلیگرم اسیدچرب دُکوزاهگزانوئیکاسید و 600 واحد بینالمللی ویتامین e و افراد گروه کنترل، روزانه دو کپسول دارونما به مدّت 12 هفته، دریافت کردند. پارامترهای اسپرم، دریافتهای غذایی، شاخصهای تنسنجی و میزان فعّالیّت بدنی در ابتدا و انتهای مطالعه اندازه گیری شدند. آنالیز آماری با استفاده از نرمافزار spss و آزمونهای student's t-test ، paired t test ، wilcoxon ، mann-whitney و ancova انجام گرفت. یافتهها: از بین 50 فردی که وارد پژوهش شدند، 22 نفر در گروه آزمون و 20 نفر در گروه کنترل پژوهش را به پایان رساندند. در گروه آزمون، تعداد اسپرم ها، غلظت اسپرم، درصد اسپرمهای متحرّک و درصد اسپرمهای متحرّک رو به جلو نسبت به گروه کنترل افزایش معنیداری یافت (05/0> p ). نتیجهگیری: این پژوهش نشان داد، دریافت توأمِ مکمل اسیدچرب دُکوزاهگزانوئیکاسید و ویتامین e در مردان آستنواسپرم، منجر به افزایش غلظت و تحرّک اسپرم شد، ولیکن تغییری در مورفولوژی و تعداد اسپرمهای زنده مشاهده نگردید. احتمالاً دریافت اسیدچرب دُکوزاهگزانوئیکاسید همراه با اثر محافظتی ویتامین e به عنوان آنتیاکسیدان، در بهبود اختلال حرکت اسپرم مؤثّر است.