مقاله

rēž- و nam- دو فعل غیرشخصی در زبان سغدی

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

فعل غیرشخصی فعلی است که به صورت سوّم شخص مفرد صرف می شود و فاعل منطقی آن حالت غیر فاعلی دارد. این گونه افعال غالباً در بر دارندة معانی تجارب فیزیکی، ذهنی و ادراکی هستند که بر فاعل منطقی حادث می شوند و خارج از کنترل و ارادة او هستند. این فاعل منطقی که همیشه جاندار است تجربه گر نامیده می شود. عنصر دیگری که در جملات غیرشخصی ظاهر می شود منشأ بروز واقعه یا تجربه است و حضور آن در جمله بستگی به معنای فعل دارد. در زبان سغدی در کنار برخی از افعال وجهیِ این زبان که با تعریف افعال غیرشخصی سازگارند دو فعل دیگر نیز صرف غیرشخصی دارند. این دو فعل rēž- و nam- هستند. rēž- ظاهراً در تمامی نمونه های موجود و nam- تنها یک بار به صورت غیرشخصی صرف شده است. بررسی و تحلیل این دو فعل موضوع این نوشتار است.

نویسندگان و وابستگی سازمانی
  1. محمّدحسن جلالیان چالشتری — استادیارگروه فرهنگ و زبانهای باستانی دانشگاه تبریز

اسناد مشابه

  • rēž- و nam- دو فعل غیرشخصی در زبان سغدی

    فعل غیرشخصی فعلی است که به صورت سوّم شخص مفرد صرف می‌شود و فاعل منطقی آن حالت غیر فاعلی دارد. این گونه افعال غالباً در بر دارندة معانی تجارب فیزیکی، ذهنی و ادراکی هستند که بر فاعل منطقی حادث می‌شوند و خارج از کنترل و ارادة او هستند. این فاعل منطقی که همیشه جاندار است تجربه‌گر نام

  • فعل تابع افعال وجهی در زبان سغدی

    مقاله۲۰۱۵جستارهای زبانیمحمَدحسن جلالیان چالشتری

    در مطالعة زبانهای کهن ایرانی مسائل نحوی از اقبال چندانی برخوردار نیستند و زبان سغدی هم از این مسأله مستثنی نیست. به این علّت که متون بازمانده سغدی عموماً ترجمه هایی از زبانهای دیگر تشخیص داده شده اند دانشمندان کمتر به بررسی نحوی این متون اهتمام ورزیده اند. تعیین میزان تأثیرگذاری

  • فعل تابع افعال وجهی در زبان سغدی

    مقاله۲۰۱۶جستارهای زبانیمحمَدحسن جلالیان چالشتری

    در مطالعه زبان‌‌های کهن ایرانی، مسائل نحوی از اقبال چندانی برخوردار نیستند و زبان سغدی هم از این مسئله مستثنی نیست. به این دلیل که متون بازمانده سغدی عموماً ترجمه‌هایی از زبان‌های دیگر تشخیص داده شده‌اند، دانشمندان کمتر به بررسی نحوی این متون اهتمام ورزیده‌اند. تعیین میزان تأثیرگ

  • شرح احوال قدیس یوحنای دیلمی، بر پایۀ متنی به زبان سغدی

    مقاله۲۰۲۳زبان شناخترضا ابراهیم زاده حقیقی فارس، زهره زرشناس، آمنه ظاهری عبدوند

    مقالۀ حاضر، ترجمۀ فارسیِ و بررسی متنی به زبان سغدی مسیحی دربارۀ زندگی و اقدامات «یوحنای دیلمی» قدیس سریانی مسیحی است، که در اواخر قرن هفتم و اوایل قرن هشتم میلادی در عراق و ایران می‌زیسته است. این متن سغدی در کلیسای نستوری ناحیه «بولاییق» (Bulayȉg) ترفان همراه با چند متنِ دیگر کش

  • پیکرۀ ساخت‌های فعل سبک زبان فارسی

    مقاله۲۰۲۲پژوهش های زبان شناسیمهدیه اسحاقی، غلامحسین کریمی‌دوستان

    پیکرۀ زبانی مجموعه‌ای بزرگ از داده‌های زبانی مبتنی بر کاربرد سخنوران زبان‌هاست که الگوهای واقعی کاربرد زبانی را در اختیار پژوهشگران قرار می‌دهند. برتری پیکره‌ها در مقایسه با سایر منابع داده‌ای علاوه بر حجم زیاد داده‌، ایجاد امکان به‌کارگیری رایانه در بررسی‌های زبانی است. مقالۀ حا

  • بررسی مقایسه ای مقولة ”جهت“ فعل در زبان های روسی و فارسی

    مقاله۲۰۰۷پژوهش ادبیات معاصر جهانامیر حسینی، قیصر مهرابی

    ”جهت“ فعل(?????) مقوله ای در دستور زبان است، که رابطة گوینده را با فاعل و مفعول فعل نشان می دهد. ”جهت“ فعل به دو گونه است، که در زبان فارسی آن ها را معلوم (?????????????? ?????) و مجهول (????????????? ?????) می نامند. این گونه افعال، هم در شکل ظاهری و هم از نظر نحوی از یکدیگر متم