Article

rēž- و nam- دو فعل غیرشخصی در زبان سغدی

محمّدحسن جلالیان چالشتری

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

فعل غیرشخصی فعلی است که به صورت سوّم شخص مفرد صرف می شود و فاعل منطقی آن حالت غیر فاعلی دارد. این گونه افعال غالباً در بر دارندة معانی تجارب فیزیکی، ذهنی و ادراکی هستند که بر فاعل منطقی حادث می شوند و خارج از کنترل و ارادة او هستند. این فاعل منطقی که همیشه جاندار است تجربه گر نامیده می شود. عنصر دیگری که در جملات غیرشخصی ظاهر می شود منشأ بروز واقعه یا تجربه است و حضور آن در جمله بستگی به معنای فعل دارد. در زبان سغدی در کنار برخی از افعال وجهیِ این زبان که با تعریف افعال غیرشخصی سازگارند دو فعل دیگر نیز صرف غیرشخصی دارند. این دو فعل rēž- و nam- هستند. rēž- ظاهراً در تمامی نمونه های موجود و nam- تنها یک بار به صورت غیرشخصی صرف شده است. بررسی و تحلیل این دو فعل موضوع این نوشتار است.

Authors and affiliations
  1. محمّدحسن جلالیان چالشتری — استادیارگروه فرهنگ و زبانهای باستانی دانشگاه تبریز

Similar items

  • rēž- و nam- دو فعل غیرشخصی در زبان سغدی

    Article2015زبان شناختمحمّدحسن جلالیان چالشتری

    فعل غیرشخصی فعلی است که به صورت سوّم شخص مفرد صرف می‌شود و فاعل منطقی آن حالت غیر فاعلی دارد. این گونه افعال غالباً در بر دارندة معانی تجارب فیزیکی، ذهنی و ادراکی هستند که بر فاعل منطقی حادث می‌شوند و خارج از کنترل و ارادة او هستند. این فاعل منطقی که همیشه جاندار است تجربه‌گر نام

  • فعل تابع افعال وجهی در زبان سغدی

    Article2015جستارهای زبانیمحمَدحسن جلالیان چالشتری

    در مطالعة زبانهای کهن ایرانی مسائل نحوی از اقبال چندانی برخوردار نیستند و زبان سغدی هم از این مسأله مستثنی نیست. به این علّت که متون بازمانده سغدی عموماً ترجمه هایی از زبانهای دیگر تشخیص داده شده اند دانشمندان کمتر به بررسی نحوی این متون اهتمام ورزیده اند. تعیین میزان تأثیرگذاری

  • فعل تابع افعال وجهی در زبان سغدی

    Article2016جستارهای زبانیمحمَدحسن جلالیان چالشتری

    در مطالعه زبان‌‌های کهن ایرانی، مسائل نحوی از اقبال چندانی برخوردار نیستند و زبان سغدی هم از این مسئله مستثنی نیست. به این دلیل که متون بازمانده سغدی عموماً ترجمه‌هایی از زبان‌های دیگر تشخیص داده شده‌اند، دانشمندان کمتر به بررسی نحوی این متون اهتمام ورزیده‌اند. تعیین میزان تأثیرگ

  • شرح احوال قدیس یوحنای دیلمی، بر پایۀ متنی به زبان سغدی

    Article2023زبان شناخترضا ابراهیم زاده حقیقی فارس، زهره زرشناس، آمنه ظاهری عبدوند

    مقالۀ حاضر، ترجمۀ فارسیِ و بررسی متنی به زبان سغدی مسیحی دربارۀ زندگی و اقدامات «یوحنای دیلمی» قدیس سریانی مسیحی است، که در اواخر قرن هفتم و اوایل قرن هشتم میلادی در عراق و ایران می‌زیسته است. این متن سغدی در کلیسای نستوری ناحیه «بولاییق» (Bulayȉg) ترفان همراه با چند متنِ دیگر کش

  • پیکرۀ ساخت‌های فعل سبک زبان فارسی

    Article2022پژوهش های زبان شناسیمهدیه اسحاقی، غلامحسین کریمی‌دوستان

    پیکرۀ زبانی مجموعه‌ای بزرگ از داده‌های زبانی مبتنی بر کاربرد سخنوران زبان‌هاست که الگوهای واقعی کاربرد زبانی را در اختیار پژوهشگران قرار می‌دهند. برتری پیکره‌ها در مقایسه با سایر منابع داده‌ای علاوه بر حجم زیاد داده‌، ایجاد امکان به‌کارگیری رایانه در بررسی‌های زبانی است. مقالۀ حا

  • بررسی مقایسه ای مقولة ”جهت“ فعل در زبان های روسی و فارسی

    Article2007پژوهش ادبیات معاصر جهانامیر حسینی، قیصر مهرابی

    ”جهت“ فعل(?????) مقوله ای در دستور زبان است، که رابطة گوینده را با فاعل و مفعول فعل نشان می دهد. ”جهت“ فعل به دو گونه است، که در زبان فارسی آن ها را معلوم (?????????????? ?????) و مجهول (????????????? ?????) می نامند. این گونه افعال، هم در شکل ظاهری و هم از نظر نحوی از یکدیگر متم