تاثیر تغییرات دما و سرعت هوا بر فرایند خشک شدن و کیفیت کلزا
چکیده
در این تحقیق با بهکارگیری یک دستگاه خشککن آزمایشگاهی سه واحدی قابل اتصال به کامپیوتر، فرایند خشک شدن کلزا به صورت تکلایه و پیوسته بررسی شد و با استفاده از طرح آماری کاملاً تصادفی تاثیر تغییرات دو عامل مهم یکی دمای خشک کردن و دیگری سرعت جابهجایی هوای گرم بر پارامتر زمان و تغییر آهنگ خشک کردن، ضرایب نفوذ رطوبت، و انرژی فعال سازی محصول کلزا رقم اوپرا در دماهای 40 ، 50، و 60 درجة سانتی گراد و دو سرعت جابهجایی هوای گرم 1 و 2 متر بر ثانیه ارزیابی شد. همچنین، با استفاده از معادلة رگرسیونی خطی، مدل تخمین زمان خشک شدن کلزا در محدوده دمایی آزمایشها نیز ارائه شد. علاوه بر شاخص های ذکرشده، پارامترکیفی درصد اسیدیته روغن کلزای خشکشده نیز اندازه گیری شد. نتایج به دست آمده نشان داد که تاثیر فاکتورهای دما و سرعت جابهجایی هوا بر فرایند خشک شدن محصول کلزا معنی دار است. تغییر دمای فرایند از 40 به 60 درجة سانتیگراد، 4/66 درصد از زمان خشک شدن را کم کرد. تغییر سرعت هوای گرم از 1 به 2 متر بر ثانیه موجب 4/29 درصد کاهش در زمان خشک شدن آن گردید. ضریب نفوذ رطوبت دانة کلزا در محدوده دمایی تحقیق از 8-10×05694/2 تا 8-10×8061/5 مجذور متر بر ثانیه تغییر می کند. انرژی فعال سازی نیز در حدود 34/27 تا 49/37 کیلو ژول بر مول به دست آمد. از نظر کیفی تغییرات دما و سرعت هوا در محدودههای ذکرشده تاثیری معنی دار بر افزایش اسیدهای چرب آزاد روغن استحصالی کلزای خشکشده نداشت.