رابطه بین حدود آتربرگ وضریب فرسایش بین شیاری در مناطق نیمه خشک استان آذربایجان شرقی
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
حدود آتربرگ شاخصهای رطوبتی از خاک میباشند که قوام خاک را در حالتهای مختلف رطوبتی نشان میدهند. تحقیق حاضر برای بررسی رابطه فرسایش بین شیاری و حدود آتربرگ در برخی خاکهای استان انجام شد. برای این منظور 26 نمونه با تفرق بالای ویژگی های خاک از چهار منطقه استان آذربایجانشرقی جمعآوری و برخی ویژگی های آنها از جمله توزیع اندازه ذرات رس و سیلت به روش هیدرومتری و توزیع اندازه ذرات بخش شن به روش الک کردن، و حدود آتربرگ با استفاده از روش استاندارد astm (حد روانی خاک به وسیله دستگاه کاساگراند و حد خمیرایی خاک توسط روش فیتیله نواری) تعیین گردید. ضریب فرسایش‌پذیری بینشیاری خاک با استفاده از دستگاه شبیه ساز باران که دارای فلوم شیب پذیر به ابعاد 0/1×5/0 متر بود در شیب 9% و در سه شدت بارندگی مصنوعی 20، 37 و 47 میلی متر بر ساعت تعیین گردید. نتایج نشان داد که اثر شدتهای مختلف بارندگی بر ضریب فرسایش‌پذیری بینشیاری خاک معنیدار نبود (05/0˃p). رابطه ضریب فرسایش‌پذیری بین شیاری (ki) با حدود آتربرگ و نیز سایر ویژگی های اندازهگیری شده خاک توسط نرم افزار statistica و به روش رگرسیون گام به گام مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت و متغیرهای sar،ph ، مقدار مواد آلی و رس خاک در مجموع 75 % از تغییرات ki را توجیه کردند. همچنین، با افزایش میزان مواد آلی و رس خاک حدود آتربرگ نیز افزایش یافت. به طور کلی نتایج نشان داد که حدود آتربرگ نمیتواند تخمینگر مناسبی برای برآورد ضریب فرسایش‌پذیری بین شیاری (ki) باشد.