مدل یابی رفتار زیست محیطی زارعان شهرستان شیراز با استفاده از تئوری ارزش – عقیده – هنجار استرن
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
در سال های اخیر، تخریب منابع زیست محیطی (منابع آب و خاک) نگرانی ها را درمورد دستیابی بشر به توسعة پایدار کشاورزی افزایش داد. رفتارهای زارعان از طریق تأثیرگذاری بر کیفیت منابع آب و خاک، نقش مهمی در حصول پایداری در کشاورزی دارد. این تحقیق به دنبال تعیین مدل رفتار زیست محیطی زارعان شهرستان شیراز با استفاده از تئوری ارزش- عقیده- هنجار استرن است. جامعة آماری این پژوهش شامل زارعان شهرستان شیراز است که طبق جدول کرجسی و مورگان از 372 نفر از آن ها، به شیوة نمونه گیری تصادفی خوشه ای چندمرحله ای، اطلاعات گردآوری شد. این پژوهش به شیوة پیمایش و با ابزار پرسشنامه صورت گرفت. روایی پرسشنامه با استادان بخش ترویج و آموزش کشاورزی دانشگاه شیراز و پایایی آن از طریق مطالعة راهنما و آزمون آلفای کرونباخ تأیید شد. یافته های تحقیق نشان داد متغیرهای جهت گیری زارعان به سوی ارزش های طرفدار محیط زیست و ارزش های نوع دوستانه (طرفدار جامعه)، پایبندی به رعایت هنجارهای شخصی (اخلاقی)، احساس وظیفه و مسئولیت پذیری در قبال حفظ محیط زیست به ترتیب بیشترین تأثیر را بر رفتارهای زیست محیطی از سوی زارعان داشتند. پیشنهاد می شود با آموزش های مختلف تلاش شود زارعان را از ارزش های خودمحور دور کنند و آن ها را به سوی ارزش های طرفدار جامعه و محیط زیست سوق دهند. همچنین، با ارائة آموزش های اخلاقی برای پایبندی هرچه بیشتر زارعان به رعایت هنجارهای شخصی (اخلاقی)، می توان موجب اصلاح تعاملات آن ها با منابع زیست محیطی شد و حس مسئولیت پذیری را در برابر حفظ محیط زیست در آن ها افزایش داد.
Authors and affiliations
- میثم منتی زاده — دانشجوی دکتری ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه شیراز
- غلامحسین زمانی — استاد دانشگاه شیراز
- عزت الله کرمی — استاد دانشگاه شیراز