مطالعه ی علل اقتصادی- اجتماعی مؤثر بر پدیده ی تکدّی گری؛ مطالعه ی موردی در شهر مشهد
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
این مقاله به مطالعه ی علل اقتصادی و اجتماعی تکدّیگری در شهر مشهد پرداخته است. نویسندگان از رویکردهای جامعهشناختی و سیاست اجتماعی برای روشن شدن ابعاد مفهومی و نظری آن سود جسته اند و از روش کیفی و فنونی چون مصاحبههای عمیق و نیمه سازمانیافته و مشاهده ی وضعیّت ظاهری و شیوهها و شگردهای تکدّیگری آن ها برای شناخت، تحلیل و جمعآوری اطلاعات استفاده کرده اند. پدیده ی تکدّیگری با دو دسته عوامل مشتمل بر مستعد کننده های محیطی و عوامل مستقیم اثر گذار مرتبط است که از طریق برانگیختن احساسات نوع دوستانه ی ترحمآمیز عمل میکند. یافتههای پژوهش نشان داد که عوامل مهمی چون ماهیّت شهر مشهد از نظر مذهبی بودن و مهاجرپذیری و ویژگی های متکدّیان مانند وضعیّت جسمانی نامناسب، سطح تحصیلات پایین، نابه سامانی خانوادگی، فقدان قابلیّت های پایهای و فقر و بی کاری آنان از عوامل تعیین کننده ای بودند که یک دیگر را تقویت می کردند و به بروز شرایط درماندگی و پذیرش نقش تکدّیگری انجامیدند. هم چنین مطالعه نشان داد که پذیرش نقش تکدیگری از طریق فرایند اجتماعی- روانی تحقیرکننده ی عزت نفس عادی شده و استمرار پیدا کرده است. بنایراین، برخلاف نظریاتی که متکدّیان را به بیهمتی و رذیلت اخلاقی متهم می کند؛ براساس دستاوردهای این مقاله این ها علل مؤخر و ثانویهاند و فقر و درماندگی و متغیّرهای مرتبط نقش اساسیتر را در این فرایند ایفا میکنند.