بررسی ویژگیهای ضد اکسایشی اسانس دانۀ رازیانه (foeniculum vulgare)و تأثیر آن بر پایداری اکسایشی روغن سویا
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
در سالهای اخیر استفاده از ضد اکسایندههای سنتزی به علت سمّی و سرطانزابودن محدود شده است. بنابراین استفاده از منابع طبیعی به عنوان جایگزین ترکیبهای سنتزی اهمیت ویژهای دارد. در این پژوهش، تأثیر فعالیت ضد اکسایشی سطوح گوناگون اسانس دانۀ رازیانه شامل غلظتهای 1/0، 2/0، 3/0، 4/0، 5/0، 6/0، 7/0، و 8/0 میلیگرم در میلیلیتر روغن سویای تصفیه شدۀ عاری از ضد اکساینده، در دمای 90 درجۀ سلسیوس، به مدت چهار هفته و در فواصل زمانی ثابت هفت روزه با آزمون گرم خانه گذاری (oven test) ازطریق سنجش اندیسهای آنیزیدین، پراکسید، و محاسبۀ اندیس توتوکس بررسی شد. هم چنین، زمان مقاومت به اکسایش نمونهها با دستگاه رنسیمت سنجیده شد. سپس نتایج حاصل از دو آزمون گرم خانه گذاری و رنسیمت، با نمونۀ شاهد و ضد اکسایندههای سنتزی بوتیلید هیدروکسی آنیزول (bha)و بوتیلید هیدروکسی تولوئن (bht) مقایسه شد. براساس نتایج حاصل از این پژوهش، با افزایش غلظت اسانس، اثر ضد اکسایشی بیشتر شد، ولی در محدودۀ غلظتی بررسی شده، رابطۀ خطی و مستقیم بین غلظت تیمارها و فعالیت ضد اکسایشی آنها در روغن سویا دیده نشد. غلظتهای 5/0 و 6/0 میلیگرم در میلیلیتر اسانس دانۀ رازیانه، دارای فعالیت ضد اکسایشی بالاتری در مقایسه با هر دو ضد اکسایندۀ سنتزی bhaو bht در روغن سویا بودند.
Authors and affiliations
- مونا مظاهری کلهرودی — کارشناس ارشد، گروه مهندسی صنایع غذایی، دانشکدۀ علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان
- علیرضا بصیری — استادیار، گروه صنایع غذایی و تبدیلی، پژوهشکدۀ صنایع شیمیایی، سازمان پژوهش های علمی و صنعتی ایران
- حسین جلالی — استادیار، گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکدۀ علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان