بررسی اثرات مورفوتکتونیک در نیمرخ طولی رودخانهی واز؛ البرز شمالی، استان مازندران
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
رودخانه ها نسبت به حرکات تکتونیکی حساس هستند و رابطهی نزدیکی بین لندفرم های رودخانه ای و حرکات تکتونیکی وجود دارد. شاخص های ژئومورفیک بهعنوان ابزاری برای مشخصکردن ساختارهای جدید و فعال بهکار می روند. منطقهی مورد مطالعه، حوضهی آبریز واز است که در شهرستان نور در استان مازندران واقع شده است. در این حوضه گسل های متعددی مانند، گسل شمال البرز و گسل کلرد سازندهای زمینشناسی را جابهجا کرده اند. در این مطالعه شاخص های ژئومورفیک، مانند منحنی های هیپسومتری، شاخص تقارن حوضه، نیمرخ طولی نرمالشدهی رود و شاخص گرادیان طولی رود با استفاده از مدل ارتفاعی رقومی (dem) در نرمافزار arc gis تهیه و مورد تحلیل قرار گرفتند. نیمرخ طولی نرمالشدهی رود (slk) برای زیرحوضه ها ترسیم شد. بهدلیل بیبُعد بودن این شاخص، حداکثر تقعر (zmax ) دره های مختلف مورد مقایسه قرار گرفتند. سپس با محاسبهی مقادیر sl شاخه های مختلف رود و میانیابی این مقادیر، نقشهی sl رود تهیه شد. مقادیر sl بین 75 تا 1375 متغیر بوده است. تقریبار 75 درصد مقادیر sl کمتر از 700 متر را نشان می دهد. بیشترین مقدار sl در قسمت جنوبی حوضه و در مجاورت گسل بزرگ البرز شمالی قرار گرفته است. مقادیر بالای sl تنها در برخی موارد با وجود گسل ها در ارتباط است. با استفاده از آزمون کروسکال ـ والیس، این مقادیر مورد ارزیابی قرار گرفت که نشاندهندهی تفاوت معنا داری بین سنگ شناسی حوضه و مقادیر sl است.