اثر متقابل کادمیم و روی بر رشد و ترکیب شیمیایی کلزا (brassica napus cv. hyola) در یک خاک شن لومی

سیروس صادقی، دانشجوی سابق دکتری علوم خاک، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز شاهین اوستان، دانشیار گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز نصرت اله نجفی، دانشیار گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز مصطفی ولیزاده، استاد گروه به نژادی و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز حسن منیری فر، عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی استان آذربایجان شرقی

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

برای بررسی اثر متقابل کادمیم و روی بر رشد و ترکیب شیمیایی کلزا، آزمایش گلخانه ای به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با دو فاکتور کادمیم در هشت سطح (صفر، 5/0، 5/2، 5، 10، 20، 40 و mg kg-180) و روی در هشت سطح (صفر، 5، 25، 50، 100، 200، 400 و mg kg-1800)، با سه تکرار در یک خاک شن لومی اجرا شد. بعد از 60 روز، وزن خشک بخش هوایی و ریشه و غلظت های کادمیم، روی، آهن، منگنز و مس در این دو بخش اندازه گیری شدند. نتایج نشان داد که در سطوح 5/0 و mg cd kg-1 5/2، کلیه سطوح روی باعث افزایش وزن خشک بخش هوایی و ریشه گردیدند، ولی در سطوح بالاتر کادمیم، کاربرد 5 و mg zn kg-1 25 باعث افزایش این صفات شده و کاربرد سطوح بالاتر روی، کاهش وزن خشک بخش هوایی و ریشه را به دنبال داشت. همچنین، در سطوح تا mg cd kg-1 5، حتی کاربردmg zn kg-1 50 کاهش غلظت کادمیم بخش هوایی را در مقایسه با شاهد سبب شد، در حالی که در سطوح بالاتر کادمیم، این کاهش فقط با کاربردmg zn kg-1 5 حاصل گردید. افزایش سطح کادمیم در هر سطح کاربرد روی باعث کاهش غلظت روی بخش هوایی گردید. مصرف روی در هر سطح کادمیم، ابتدا باعث افزایش و سپس باعث کاهش غلظت آهن بخش هوایی و ریشه شد. کاربرد روی در هر سطح کادمیم باعث افزایش غلظت منگنز بخش هوایی و کاهش غلظت منگنز ریشه گردید. همچنین، کاربرد روی در هر سطح کادمیم سبب کاهش غلظت مس در هر دو بخش هوایی و ریشه شد.