تعیین رژیم غذایی دام با دو روش مشاهده ای شمارش لقمه و ثبت زمان مصرف در مراتع مناطق خشک (مطالعه موردی: مراتع ندوشن استان یزد)
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
بخش وسیعی از مراتع ایران در مناطق خشک و استپی واقع شده است و دامداری و پرورش دام در این مناطق رایج میباشد. بنابراین بررسی و شناخت رژیم غذایی دام در مناطق خشک امری ضروری است. به منظور تعیینرژیم غذایی گوسفند و بز در مراتع خشک یزد از روشمشاهدة مستقیم شمارش تعداد لقمه و ثبت زمان مصرف علوفه استفاده شد. به این صورت که حداقل 6 رأس از هر نوع دام (گوسفند و بز) از فاصله 50 تا 80 سانتیمتری از هر دام در یک گله محلی در سه دورة از یک فصل چرا (ابتدای فصل چرا- اواسط فصل چرا- انتهای فصل چرا) در مرتع ییلاقی، علامت گذاری شده و در یک دورة زمانی 15دقیقه ای تحت تعقیب قرار گرفتند. تعداد لقمه های خورده شده توسط دام و زمان صرف شده بر روی هر گیاه به تفکیک فرمهای رویشی مختلف (گندمیان، پهن برگان علفی، و بوته ها) ثبت گردید. برای مقایسة ترکیب رژیم غذایی دام بر حسب فرم رویشی گیاهان، برای هر نوع دام در هردورة چرایی از آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی استفاده شد. درطول دورة چرا بالاترین درصد تعداد لقمه گرفته شده و درصد زمان مصرف علوفه برای هر دو نوع دام به بوته ها اختصاص یافت و تغییر در رژیم غذایی دامها در طول دورة چرا وجود نداشت. بوته ایها برای بز و گوسفند در کل دورة چرا دارای شاخص رجحانی بالاتر از یک بودند که نشان دهندة بالا بودن میزان خوشخوراکی آنها است. فرم رویشی گندمیان و پهنبرگان دارای شاخص رجحانی پایین و کمتر از یک بودند. تشابه بین رژیم غذایی دو نوع دام بالاتر از 76 درصد میباشد بنابراین رژیم غذایی گوسفند و بز در این مرتع براساس فرم رویشی گیاهان یکسان است. همچنین بین دو روش ثبت زمان مصرف و شمارش لقمه اختلاف معنی داری وجود نداشت (05/0 p