بررسی تاثیر سازه کنترل رسوب آستانه بر میزان رسوب ورودی به کانال آبگیر جانبی با زوایای مختلف آبگیری

a makvandi، department of hydraulic structures, dezfoul branch, islamic azad university, dezfoul, iran . a telvari، civil engineering department, islamic azad university of ahvaz, iran. m mashal، department of irrigation and drainage engineering, college of aboureihan, university of tehran pakdasht, iran .

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

استفاده از آبگیر های جانبی یکی از روش های معمول در آبگیری از رودخانه ها می باشد. در نواحی خشک و نیمه خشک که جریان سیلاب حاوی رسوبات زیادی می باشد، بخشی از رسوبات همراه جریان وارد کانال آبگیر شده و در قسمت های مختلف کانال از جمله ورودی کانال آبگیر ترسیب می کند. رسوب گذاری در این ناحیه ظرفیت انتقال کانال جانبی را کاهش می دهد و سبب انسداد دهانه آبگیر می گردد. روش های مختلفی برای کاهش رسوب ورودی به دهانه آبگیر وجود دارد که یکی از آنها توجه به زاویه کانال آبگیر با جهت جریان در کانال اصلی است و دیگری استفاده از سازه های کنترل رسوب مانند آستانه. در این تحقیق با استفاده از نرم افزار cche2d به شبیه سازی یک مطالعه آزمایشگاهی که قبلاً انجام شده است و مقایسه نتایج شبیه سازی با نتایج آزمایشگاهی موجود به عنوان نمونه، جهت بررسی کنترل رسوب در یک فلوم به طول تقریبی 17 متر و عرض 5/1 متر و عمق 7/0 متر پرداخته شده است. آبگیری به عرض ورودی 6/0 متر و با زاویه های 90، 75، 60 و 45 درجه نسبت به جهت جریان، متصل به فلوم می باشد. در ضمن مصالح بستر نیز ماسه با قطر متوسط یک میلی متر می باشد که به ضخامت 20 سانتی متر در بستر فلوم ریخته شده است. یک بار مدل را به صورت ساده و بار دیگر همراه با وجود آستانه ای به ارتفاع 5/3 سانتی متر و ضخامت 1 سانتی متر در ابتدای آبگیر جانبی شبیه سازی شده است. محدوده آزمایش ها به نحوی بوده که فقط حرکت بار بستر وجود داشته است. نتایج آزمایشات در فلوم آزمایشگاهی نشان داده بود که وجود آستانه سبب کاهش رسوب ورودی به کانال آبگیر در حدود 30 درصد شده است و اجرای مدل مورد استفاده نیز در شرایط یکسان این درصد کاهش را در حدود 26 درصد برآورد نموده است که گویای قابلیت مدل cche2d در پیش بینی این موضوع می باشد.