خواص فیزیکوشیمیایی بذر و روغن گلرنگ ارقام/لاین های ایرانی به عنوان منبع غنی از امگا ۶

عفت مروتی، e morovati department of food technology, college of agriculture, tarbiat modares universityگروه علوم و صنایع غذایی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس محمدعلی سحری، ma sahari department of food technology, college of agriculture, tarbiat modares university, p.o.box: 14115-111, tehran, iran tel: +98-21- 48290, fax: +98-21 - 48292200تهران، گروه علوم و صنایع غذایی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس صندوق پستی: 111 - 14115، تلفن: 48290 (021)، نمابر: 48292200 (021)سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تربیت مدرس (tarbiat modares university) محسن برزگر، m barzegar department of food technology, college of agriculture, tarbiat modares universityگروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرسسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تربیت مدرس (tarbiat modares university)

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

مقدمه: با توجه به افزایش بیماری های قلبی- عروقی، سرطان و چاقی به دلیل مصرف بالای چربی های اشباع و حیوانی، ضرورت مصرف اسید های چرب امگا 6 و امگا 3 در رژیم غذایی که مانع از ابتلا است و نیز محدودیت منابع موجود به نسبت افزایش جمعیت، محققین در پی یافتن منابع دیگری می باشند. هدف: جهت استفاده ی بهینه ی منابع داخلی، کشت رو به افزایش و وجود ارقام جهش یافته ، به بررسی خواص فیزیکو- شیمیایی بذر و روغن شش رقم از ارقام/لاین های گلرنگ (کشت شده در ایران)، مقایسه و دسته بندی (لینولئیک یا اولئیک اسید بالا) آن می پردازد. روش بررسی: رقم/لاین های گلدشت (رقم بهاره)، محلی اصفهان، اصفهان 14 و اصفهان 28 (لاین بهاره)، پدیده (رقم پاییزه) و سینا (رقم دیمی) از مؤسسه ی نهال و بذر کرج تهیه و خواص بذر (پوست: دانه، روغن، پروتئین، خاکستر و رطوبت) و روغن استخراجی (ترکیب اسیدهای چرب، رنگ، اعداد اسیدی، یدی و صابونی) بررسی شد. نتایج: نمونه ها همگی از نوع معمولی یا لینولئیک بوده و از نوع اولئیک ((saffola نبود و مقادیر پوست: بذر 8/55 - 5/42؛ اندیس های اسیدی 35/1 - 32/0، یدی 130 - 111 و صابونی 6/166 - 1/151؛ درصدهای رطوبت 62/4 - 04/4، خاکستر 98/2 - 13/2، پروتئین 6/17 - 9/12، روغن 5/34 – 21 و اسیدهای چرب عمده، لینولئیک (78/75 – 6/72)، اولئیک (7/18 - 6/12)، پالمتیک (4/8 - 34/7) و استئاریک (65/2 - 8/1) بود. نتیجه گیری: در مقایسه با سایر منابع گیاهی، گلرنگ ایرانی بالاترین مقدار اسیدهای چرب ضروری و با ارزش امگا 6 را دارد.