اثر حفاظتی تزریق کوتاه مدت عصاره الکلی زعفران بر بهبود نقایص شناختی و کاهش پروکسیداسیون لیپیدی القاء شده توسط اتیدیوم بروماید در مدل های تجربی ms

شبنم غفاری، shabnam ghaffari dept. of animal biology, faculty of science, university of tabriz, tabriz, iran حمیرا حاتمی نعمتی، homeira hatami nemati dept. of animal biology, faculty of science, university of tabriz, tabriz, iran غلامرضا دهقان، gholamreza dehghan dept. of plant biology, faculty of science, university of tabriz, tabriz, iran

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

مقدمه: در حال حاضر نقایص شناختی به عنوان یکی از علائم قابل توجه بیماری مالتیپل اسکلروزیس (ms) شناخته شده است. استرس اکسیداتیو نقش مهمی را در پاتوژنز ms ایفا می کند. دمیلیناسیون سمی توسط اتیدیوم بروماید (eb) یکی از روش های معمول برای القای ms است که با تولید رادیکال های آزاد و افزایش بار اکسیداتیو منجر به مرگ نورون ها می گردد. بر طبق مطالعات فارماکولوژیکی، عصاره ی زعفران دارای خاصیت آنتی اکسیدانی بوده و به عنوان گیرنده ی رادیکال های آزاد عمل می کند. لذا در بررسی حاضر اثر ریز تزریق کوتاه مدت عصاره ی الکلی زعفران با دو دوز متفاوت بر روی حافظه فضایی و پروکسیداسیون لیپیدی در هیپوکامپ مدل های تجربی ms مورد مطالعه قرار گرفت. روش ها: موش های گروه تیمار یک هفته پس از القای ms با گلیوتوکسین eb (٪01/0)، عصاره ی زعفران را به مدت 3 روز و با دوزهای µg/rat 5 و µg/rat 10 دریافت نمودند. پس از اتمام دوره تیمار، آزمون ماز آبی موریس و در خاتمه، نمونه برداری از هیپوکامپ انجام گردید و شاخصه پروکسیداسیون لیپیدی (mda) مورد سنجش قرار گرفت. یافته ها: نتایج این بررسی نشان داد که تیمار کوتاه مدت عصاره ی زعفران یادگیری و حافظه فضایی را در مدل های تجربی ms به طور معنی داری بهبود بخشید (05/0 p<) و میزان mda در مدل های تجربی ms تحت تیمار با عصاره الکلی زعفران کاهش معنی داری را نسبت به گروه شاهد ms نشان داد (01/0 p<). نتیجه گیری: تیمار عصاره ی زعفران با کاهش میزان محصولات پروکسیداسیون لیپیدی، روند یادگیری و حافظه فضایی در مدل های تجربی ms را به طور معنی داری بهبود بخشید.