بررسی جهش های احتمالی ژن apc در بیماران مبتلا به پولیپوز آدنوماتوز خانوادگی با استفاده از روش conformation sensitive gel electrophoresis

nasim vasli، department of genetic, school of basic sciences, tarbiat modares university, tehran, iran mehrdad norouzi nia، department of genetic, school of basic sciences, tarbiat modares university, tehran, iran aboutaleb sarami، women hospital and research center, saram, iran mehrdad azmi، cancer research center, tehran university of medical sciences, tehran, iran forouzande mahjoubi، national institute genetics engineering biotechnology, tehran, iran

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

هدف: پولیپوز آدنوماتوز خانوادگی (fap)، نوعی استعداد ارثی به سرطان روده بزرگ با توارث اتوزوم غالب و با نفوذ بالا می باشد. این نشانگان ژنتیکی با حضور بیش از یکصد پولیپ آدنوماتوزی در روده بزرگ و رکتوم شناخته می شود. سایر تظاهرات فنوتیپی شامل تومورهای دسموئیدی، استئوما، تومور در قسمتهای فوقانی دستگاه گوارش و هیپرتروفی مادرزادی پوشش رنگی شبکیه می باشند. ژن apc در اکثر قریب به اتفاق بیماران جهش یافته است. افراد مبتلا به نشانگان fap در صورت عدم درمان در سن متوسط 40 سالگی دچار سرطان روده بزرگ خواهند شد. ژن apc بر روی بازوی بلند کروموزوم 5 واقع شده و با 15 اگزون و 8538 نوکلئوتید، پروتئینی با 2843 اسید آمینه کد می کند. مواد و روش ها: 5 خانواده از میان 150 خانواده مبتلا به سرطان روده بزرگ براساس معیارهای استاندارد تشخیص fap، انتخاب شدند. در این مطالعه بر پایه روش csge و با تغییراتی، غربالگری جهش های مناطق کد دهنده و بعضی از مناطق غیر کد دهنده ژن apc راه اندازی شد. نتایج: هر 5 خانواده دارای تغییر غیر طبیعی الگوی الکتروفورز در طی csge در اگزون 15 ژن می باشند. با شناسایی قطعه دارای تغییر الکتروفورز و با استفاده از تعیین توالی مستقیم تغییر کد این مناطق شناسایی شد. جهش های پیدا شده در خانواده های مبتلا به apc، جهش های شناخته شده ای بوده اند. این جهش ها از نوع بی معنی یا تغییر قاب خواندن و حذف می باشند. نتیجه گیری: csge برای اولین بار برای تشخیص جهش های ژن apc راه اندازی شد. این روش به علت مزایایی که نسبت به روش های دیگر غربالگری دارد، می تواند در گستره وسیع و در آزمایشگاه های معمولی ژنتیک در کشور راه اندازی شود. به علت اینکه بیماران مبتلا به fap امروزه در کشور نمی توانند از تشخیص ژنتیکی بیماری خود بهره ببرند، راه اندازی این روش می تواند در حل مشکل تشخیصی این خانواده ها کمک کننده باشد.