بررسی دگرریختی پوسته در رشته کوه های قوشا داغ با تحلیل داده های gps، تنش زمین ساختی و روش تداخل سنجی راداری

احسان سعادت فر، بهزاد زمانی

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

زلزلة سال 1391 اهر- ورزقان (2/6 ریشتر) و پس لرزه های آن نشانگر تمرکز دگرریختی و تنش در شمال غرب ایران است. برای بررسی این دگرریختی ها، نتایج حاصل از داده های gps، تنش زمین ساختی مسبب دگرریختی، و تحلیل داده های راداری بررسی شد. تداخل سنجی راداری (insar) روشی است که در آن اختلاف فاز بین دو یا چند تصویر راداری محاسبه و اختلاف طول مسیر بر اثر اخذ تصویر از دو منظر متفاوت ایجاد می شود. به کمک اختلاف فاز می توان میزان جابه جایی سطح زمین را استخراج کرد. در این پژوهش روش تداخل سنجی راداری مبتنی بر پراکنش گر های پایدار برای پایش دگرریختی بین لرزه ای پوستة مرتبط با زمین لرزة اهر- ورزقان به کار گرفته شده است. در این پژوهش از 20 تصویر حس گر envisat asar در بازه زمانی 2003 تا 2010 برای بررسی دگرریختی پوستة زمین در منطقة اهر- ورزقان با استفاده از روش تداخل سنجی راداری مبتنی بر پراکنش گر های پایدار استفاده شده است. نرخ دگرریختی زمین برحسب میلی متر بر سال، در مسیر حرکت ماهواره و بیشینة نرخ جابه جایی افقی 4/7 میلی متر بر سال به دست آمده است. روش وارون سازی تنش های زمین ساختی، امکان تعیین سمت متوسط تنش ها را در گسل جنوب اهر ممکن ساخته است، به طوری که متوسط تنش ها با سمت nw-se یعنی با روند (˚16/˚117) به صورت فشارش (برای بیشینه تنش ها) به دست آمده است. این مسئله دلالت بر نزدیک به افق بودن تنش بیشینه دارد و باعث شکل گیری و تکامل راندگی ها در محدودة غرب قوشا داغ شده است. نتایج تحلیل تنش، سازوکار کانونی زمین لرزه، و سازوکار گسل و نتایج داده های gps در منطقه، همگی با تحلیل تداخل سنجی راداری سازگارند.