بررسی تأثیر مقادیر مختلف خاک اره بر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی کمپوست حاصل از پسماند شهری

جواد یوسفی، حبیب اله یونسی

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

چکیده زمینه و هدف: کمپوست­سازی یکی از مناسب­ترین روش­های دفع پسماندهای شهری محسوب می­شود، بنابراین تلاش برای بهبود فرایند آن و تولید محصولات با کیفیت بالا ضروری است. هدف از مطالعه حاضر بررسی اثر افزودن خاک اره بر فرایند کمپوست­سازی پسماند شهری و نیز برخی خصوصیات فیزیکی و شیمیایی کمپوست شامل درجه حرارت، ph، ec، غلظت فلزات سنگین و محتوای عناصر غذایی می­باشد. روش بررسی: 4 توده پسماند تهیه و مقادیر 0، 16 ، 32 و 70 درصد خاک اره به آن­ها افزوده شد. درجه حرارت توده­ها به صورت روزانه ثبت گردید، میزان ph و ec به صورت هفتگی و غلظت فلزات سنگین و عناصر غذایی در محصول نهایی اندازه­گیری شد. یافته­ها: توده بدون خاک اره نوسانات زیادی در درجه حرارت ترموفیلیک نشان داد و کاهش تدریجی درجه حرارت از روز 33 آغاز شد. در حالی که در تیمارهای 16 و 32% از روز 18 کاهش تدریجی درجه حرارت آغاز گردید. ph کلیه توده­ها تا روز 21 افزایش و سپس تا پایان فرایند کاهش ناچیز نشان داد. ph محصول نهایی در تیمار 0% با میزان 1/8 بیشترین و در تیمار 70% با میزان 73/7 کمترین بوده است. میزان ec نیز در کلیه تیمارها طی فرایند به میزان ناچیز افزایش یافت و تیمارهای دارای خاک اره میزان ec کمتری را در محصول نهایی نشان دادند به گونه­ای که تیمار 0% با میزان 884/4 بیشترین و 32% با میزان 235/4 کمترین ec را دارا بودند. غلظت کلیه فلزات سنگین و عناصر غذایی به جز سدیم و پتاسیم با افزودن خاک اره کاهش یافت که دلیل این کاهش اثر رقیق­سازی خاک اره به دلیل محتوای کم فلزات بوده است. غلظت سدیم با افزودن خاک اره افزایش نشان داد که دلیل آن غلظت بالای سدیم در خاک اره و آب مورد استفاده جهت آبیاری می­باشد. نتیجه­گیری: افزودن خاک اره به توده کمپوست سبب کنترل نوسانات درجه حرارت توده و حفظ درجه حرارت ترموفیلیک در مرحله فعال کمپوست­سازی می­گردد. هم چنین سبب بهبود کیفیت کمپوست جهت استفاده در کشاورزی ، کاهش غلظت فلزات سنگین و در نتیجه کاهش اثرات منفی آن بر سلامتی می­شود.