تعیین حقابه زیستمحیطی دریاچههای طشک و بختگان با استفاده از روش طبقهبندی c - میانگین فازی
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
انسان میتواند با تکنولوژی موجود، طبیعت را مقهور اراده و خواست خود کند؛ ولی در صورت استفادهی نامناسب و مهارنشده از طبیعت، موجب تخریب و برهمخوردن تعادل اکوسیستم خواهد شد. آنچه بهعنوان تخریب محیط زیست از آن یاد میشود، نتیجهی برنامهها و سیاستهای نادرست در مدیریت سرزمین است و نمونهی بارز این مسأله، دریاچههای طشک و بختگان است. با احداث سدهای مخزنی (سدهای درودزن و سیوند) و برداشت بیرویه از آب رودخانههای کُر و سیوند برای مصارف کشاورزی، شهری و صنعتی، رژیم آبگیری طبیعی دریاچههای طشک و بختگان دچار اختلالشده و این امر سببشده این دو دریاچه در فصول مختلف سال، دورههای خشک و بدون آب را سپری کنند. این درحالی است که این دو دریاچه، جزء مناطق تحت حفاظت سازمان محیط زیست کشور بوده و طرحهایی که در بالادست برای برداشت آب بهاجرا درمیآید، بدون توجّه به حفظ حیات دریاچههای طشک و بختگان انجام میشود. در صورت عدم تعلّق حقابه زیستمحیطی به این دریاچهها، اکوسیستم منطقه به اکوسیستم کویری تبدیل خواهد شد. این مقاله قصد دارد تا آثار سوء ناشی از احداث سدهای فوق را در تغییر چشماندازهای جغرافیایی نشان دهد و سپس به بررسی نقش و اهمّیّت سیستم اطلاعات جغرافیایی، در برآورد نیاز آبی دریاچهها بپردازد. برای این کار با استفاده از تصویر ماهوارهای etm+ و ترکیب باندهای (7- 5-2)، سطح دریاچه با توجّه به عمق و با استفاده از تکنیک c- میانگین فازی به هفت طبقه دستهبندی شد. درنهایت با استفاده از تابع cut / fill در محیط gis مشخّص شد که حجم آب مورد نیاز سالانه برای پُرشدن کلِّ سطح دریاچه، 1592 میلیون مترمکعّب است.
Authors and affiliations
- ایرج تیموری — دکترای جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه علامهی طباطبایی
- احمد پوراحمد — استاد دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران
- لیلا حبیبی — دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تهران
- فاطمه سالاروندیان — دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تهران