Article

بررسی مبانی و مستندات «حبوه» در فقه امامیه و ضرورت اصلاح قانون مدنی

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

طبق نظر مشهور فقهای امامیه، لباس، شمشیر، انگشتر و قرآن پدر پس از فوت به پسر بزرگتر او تعلّق دارد و سایرین از ارث آنها محروم هستند. مستند این محرومیت روایات وارده در این خصوص، و ادعای اجماع می باشد. در طرف مقابل، آیاتی از قرآن، نصیب تمام ورثه را در تمام ماترک اعلام می کنند و نافی هر گونه تبعیض میان ورثه نسبت به اموال برجای مانده از متوفّی می باشند. روایات متعدّدی نیز در جهت موافقت با قرآن قابلیت استشهاد دارند. اجماع ادّعایی به فرض تحقق آن، بر روایات وارده مبتنی و به اصطلاح مدرکی است. روایات وارده نیز مخالف با عموم و اطلاق کتاب بوده و با برخی روایات موافق با قرآن نیز در تعارض هستند. ادّعای اجماع، شهرت و ضرورت مذهب نیز نمی تواند مؤیدی برای این حکم باشد. با عنایت به این دلایل پیشنهاد می گردد مادّة 915 از قانون مدنی حذف گردد.

Authors and affiliations
  1. محمد حسن صادقی مقدم — دانشیار گروه حقوق خصوصی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران
  2. ابراهیم فولادی سوادکوهی — دانشجوی دکتری حقوق خصوصی دانشکدة حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

Similar items

  • بررسی مبانی و مستندات «حبوه» در فقه امامیه و ضرورت اصلاح قانون مدنی

    Articleفقه و حقوق اسلامیمحمد حسن صادقی مقدم, دانشیار گروه حقوق خصوصی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران ابراهیم فولادی سوادکوهی, دانشجوی دکتری حقوق خصوصی دانشکدة حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

    طبق نظر مشهور فقهای امامیه، لباس، شمشیر، انگشتر و قرآن پدر پس از فوت به پسر بزرگتر او تعلّق دارد و سایرین از ارث آنها محروم هستند. مستند این محرومیت روایات وارده در این خصوص، و ادعای اجماع می باشد. در طرف مقابل، آیاتی از قرآن، نصیب تمام ورثه را در تمام ماترک اعلام می کنند و نافی

  • بررسی مبانی و مستندات «حبوه» در فقه امامیه و ضرورت اصلاح قانون مدنی

    Article2012فقه و حقوق اسلامیمحمد حسن صادقی مقدم، ابراهیم فولادی سوادکوهی

    طبق نظر مشهور فقهای امامیه، لباس، شمشیر، انگشتر و قرآن پدر پس از فوت به پسر بزرگتر او تعلّق دارد و سایرین از ارث آنها محروم هستند. مستند این محرومیت روایات وارده در این خصوص، و ادعای اجماع می‌باشد. در طرف مقابل، آیاتی از قرآن، نصیب تمام ورثه را در تمام ماترک اعلام می‌کنند و نافی

  • تاثیر حقوق غربی در قیاس با فقه امامیه بر تدوین قانون مدنی ایران

    Article2019تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقیسید مهدی دادمرزی

    قانون مدنی ایران با آن که در زمان حاکمیت طاغوت و در دوران سیطرة فرهتگ غرب بر نظام حاکم بر کشور به تصویب رسید؛ اما در بازنگری که از این قانون بعد از انقلاب و حاکمیت نظام اسلامی به عمل آمد تغییر چندانی متوجه آن نشد. مقالة حاضر در صدد است تا با معرفی ریشه‌های این قانون و منابع داخلی

  • تحلیل مبانی فقهی و حقوقی طلاق به درخواست زن در فقه امامیه و قانون مدنی ایران

    Article2027The Encyclopedia of Comparative Jurisprudence and Lawعاطفه شرافت منش، عباس عرب خزائلی، سیدعسکری حسینی مقدم، Atefeh Sharafatmanesh

    طلاق به درخواست زن یکی از مهم‌ترین و چالش‌برانگیزترین مباحث حقوق خانواده در نظام حقوقی ایران است که در نقطه تلاقی فقه امامیه و حقوق موضوعه قرار دارد. اگرچه اصل اختیار طلاق در فقه امامیه و قانون مدنی ایران بر عهده زوج است، اما قواعد فقهی همچون لاضرر، نفی عسر و حرج، وفای به شرط، وج

  • نظام مسئولیت مدنی در قانون مدنی ایران و فقه امامیه (خلأ قانون مدنی در زمینه مسئولیت مدنی)

    Article2019تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقیمحمود کاظمی، مجید بنایی اسکویی

    نظام مسئولیت مدنی در قانون مدنی ایران متأثر از فقه امامیه است و به‌رغم تأثیر‌پذیری مدنی ایران از قانون مدنی فرانسه، در تدوین مواد مربوط به ضمان قهری، نویسنده قانون مدنی از قانون مدنی فرانسه تأثیر کمی پذیرفته است و به جز چند ماده تحت عنوان «کلیات»؛ یعنی مواد 306-301، این بخش از قا

  • ایدۀ پیوند فقه امامیه و حقوق اروپایی در قانون مدنی ایران و بررسی رویکرد شارحان درقبال این ایده

    قانون مدنی یکی از برجستهترین دستاوردهای نظام قانون‌گذاری در ایران است. نویسندگان این قانون، که از برجستهترین شخصیتهای تاریخ قانون‌گذاری در ایران به‌شمار میآیند و اغلب هم در فقه امامیه مجتهد بودند و هم با حقوق اروپایی آشنایی داشتند، محتوای فقه امامیه را با حقوق اروپایی پیوند زدند