موازنه عناصر غذایی نیتروژن، فسفر و پتاسیم در مزارع مختلف گندم در گرگان
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
موازنه عناصر غذایی یکی از شاخصهای تعیین کارآیی استفاده از عناصر غذایی در سیستمهای کشاورزی است. بدینمنظور تحقیق حاضر برای ارزیابی کارآیی استفاده از عناصر غذایی در مزارع مختلف گندم در شهرستان گرگان انجام شد. در این مطالعه اطلاعات مربوط به مدیریت کوددهی شامل نوع و میزان مصرف کودهای مختلف ثبت شد. با توجه به نوع کود میزان خالص نیتروژن، فسفر و پتاسیم برای هر مزرعه محاسبه شد. همچنین با استفاده از مدل quefts میزان عرضه این عناصر توسط خاک تعیین شد که این مقادیر برای نیتروژن، فسفر و پتاسیم به ترتیب 61، 34 و 136 کیلوگرم در هکتار بود. در پایان فصل رشد غلظت این عناصر در گیاه از طریق تجزیه بافت اندازهگیری شد و میزان خروج این عناصر در واحد هکتار تخمین زده شدند. در نهایت موازنه عناصر غذایی از طریق اختلاف بین عناصر ورودی (عرضه شده از طریق کود و خاک) و خروجی از مزارع محاسبه شد. نتایج نشان داد تقریباً نیمی از مزارع گندم دارای کمبود مصرف نیتروژن (موازنه منفی) بودند. میزان کمبود برای نیتروژن بین 3 تا 4/63 کیلوگرم در هکتار متغیر بود درحالی که در نیم دیگر مزارع حدود 3/1 تا 3/128 کیلوگرم در هکتار مازاد نیتروژن وجود داشت (موازنه مثبت). مازاد فسفر و پتاسیم تقریباً در همه مزارع مشاهده شد که مقدار آن به ترتیب بین 9/10 تا 3/79 و 5/11 تا 115 کیلوگرم در هکتار تخمین زده شد (موازنه مثبت).