Thesis

حافظ و خاقانی(بحثی درتاثیرپذیری حافظ از خاقانی)

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

خاقانی شاعری است آگاه و توانا که شعر وی امتیازاتی خاص دارد. وی در سرودن بیشتر موضوعات شعری ، موفق بوده است. بیشترین شهرت وی به سبب داشتن قصاید عالی و غرا است. دقت و باریک بینی خاقانی در محسوسات ، در خور توجه است و همین ریزه کاریها، گاه شعر وی را از اعتدال و انسجام خارج و مفهوم شعر وی را دشوار و دیرفهم می سازد. با این همه ، از قدرتی که در توصیف مناظر و کشف حقایق دارد، هرگز کاسته نشده است. وی می کوشد تا معانی ساده را در قالب الفاظ عالمانه و تعبیرات مخصوص به خود عرضه کند. این ویژگیها در قصاید وی مشهود است . اما در سرودن غزل، زبان وی نرمتر و ساده تر می شود. وی درتحول و تکامل غزل فارسی نیز سهیم بوده و مانند سنایی، سعدی و مولانا و حافظ توجه شاعران بعد از خود را جلب کرده است. سعدی، مولانا و حافظ هر کدام به گونه ای به آثار و سروده های وی نظر داشته اند. تاثیر حافظ از شعر خاقانی- و از جمله از غزل وی- قابل توجه است. حافظ از لحن و موضوعات غزلی خاقانی بهره ها بده است. بسیاری از غزلهای حافظ دراستقبال از غزلهای خاقانی است. گاه این استقبال عینا از وزن یا قافیه یا ردیف است و گاهی با تغییر و تصرفی زیبا توام است . حتی حافظ دراستعمال برخی صنایع ادبی نظیر ایهام تناسب به اشعار خاقانی نظر داشته است. همچنین برخی لغات و ترکیبات و مضامین را از شعر خاقانی به وام گرفته است، به عنوان مثال ترکیب سیه کاسه را از خاقانی اقتباس کرده است و دلیل آن یکسان بودن نوع و کاربرد آنها در دو دیوان است. حتی حافظ مصرعی از شعر خاقانی را تضمین کرده است. در زمینه سبک و جهان بینی نیز مشابهت هایی در سخن دو شاعر وجود دارد و ما درفصل مربوط ، سعی کرده ایم تا وجوه تشابه و تفارق را نیز مشخص سازیم. در زمینه های کلی شعر همچون مفاخره، مدیحه، مبارزه با زهدریایی و برخورد دو شاعر با حسدورزان نیز قراینی وجود دارد که احتمال تاثیرپذیری را بیشتر می کند. مجموع این عوامل ، همراه با شواهد و قراین، حدس نظر داشتن حافظ به خاقانی را قوت می بخشد و احتمال توارد را در این زمینه ضعیف می سازد.

Supervisors and advisors

محمد غلامرضایی، محمدکاظم کهدویی

Figures (10)

  • Figure, page 2
    page 2
  • Figure, page 3
    page 3
  • Figure, page 4
    page 4
  • Figure, page 5
    page 5
  • Figure, page 9
    page 9
  • Figure, page 10
    page 10
  • Figure, page 11
    page 11
  • Figure, page 13
    page 13
  • Figure, page 14
    page 14
  • Figure, page 15
    page 15

Figures are taken from the article's full text; their rights belong to the authors and the publisher.

Similar theses

Similar items

  • بررسی سبک شناختی غزلی از خاقانی و حافظ

    Article2003متن پژوهی ادبیاحمد گلی

    غزل یکی از قالبهای روان شعر فارسی است وکمتر شاعری را می توان در تاریخ ادبیات یافت که غزل نسروده باشد قالب غزل بعد از استقلال و جدا شدن از پیکره قصیده و تحول شگرفی که در قرن ششم توسط شاعران این دوره در آن ایجاد شد، در طریق تکامل خود سه شیوه و مسیر مبرز داشته ١ _ شیو: غزل سنایی غزن

  • بررسی سبک شناختی غزلی از خاقانی و حافظ

    Articleمتن پژوهی ادبیاحمد گلی، هیئت علمی دانشگاه علامه

    غزل یکی از قالبهای روان شعر فارسی است وکمتر شاعری را می توان در تاریخ ادبیات یافت که غزل نسروده باشد قالب غزل بعد از استقلال و جدا شدن از پیکره قصیده و تحول شگرفی که در قرن ششم توسط شاعران این دوره در آن ایجاد شد، در طریق تکامل خود سه شیوه و مسیر مبرز داشته ١ _ شیو: غزل سنایی غزن

  • سنجش خاقانی و حافظ در رفتار‌های هنری

    Article2012شعر پژوهیمحمدرضا اکرمی، ابراهیم محبی

    سنجش خاقانی و حافظ در رفتار‌های هنری دکتر محمدرضا اکرمی* ابراهیم محبّی** دانشگاه آزاد اسلامی، واحد فسا چکیده شیوه‌ی تفکر هنرمند و نوع نگرش او به جهانِ هستی، بسته به این‌که تا چه اندازه بتواند دربردارنده‌ی دیدگاهی باشد که ضمن خلق جهانی نو، شمولیت بیش‌تری نسبت به مسایل اساسی زندگی

  • بررسی و تحلیل دو غزل از خاقانی و حافظ بر مبنای زبان‌شناسی نقش‌گرای سیستمی

    Article2013زبان و ادب فارسیعلیرضا نبی لو

    در این مقاله ابتدا به بررسی و تبیین دیدگاه تحلیلی هلیدی در قالب زبانشناسی نقشگرایِ سیستمی پرداخته شده است و مفاهیمی نظیر فرانقشهای سهگانه اندیشگانی، بینافردی و متنی تبیین شده و فرایندهای مادی، کلامی، رفتاری، ذهنی و رابطهای توضیح داده شده است. سپس به نقش مشارکین فرایند، کنشگران، ک

  • بررسی و مقایسة ایهام و گونه‌های آن در اشعار خاقانی و حافظ

    Article2013پژوهشنامه نقد ادبی و بلاغتاحمد غنی‌پور ملکشاه، سیّده سودابه رضازاده بایی

    در تحلیل شعر هر شاعری، ساخت‌های گوناگونی را می‌توان اختیار کرد و دورنمایه‌ها و عناصر محتوایی و معنایی شعر را توصیف کرد و این که تا چه میزان بکر و ناب هستند و تأثیر این اندیشه‌ها و تفکّرات بر تفکّر شاعران آینده چگونه خواهد بود. خاقانی و حافظ، شاعرانی هستند که با قدرت هنرآفرینی و خ

  • بررسی و مقایسة ایهام و گونه های آن در اشعار خاقانی و حافظ

    Article2013پژوهشنامه نقد ادبی و بلاغتاحمد غنی پور ملکشاه، سیّده سودابه رضازاده بایی

    در تحلیل شعر هر شاعری، ساخت های گوناگونی را می توان اختیار کرد و دورنمایه ها و عناصر محتوایی و معنایی شعر را توصیف کرد و این که تا چه میزان بکر و ناب هستند و تأثیر این اندیشه ها و تفکّرات بر تفکّر شاعران آینده چگونه خواهد بود. خاقانی و حافظ، شاعرانی هستند که با قدرت هنرآفرینی و خ