Thesis

تصحیح کتاب مقصدالاقصی تألیف عزیزالدین نسفی

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

کتاب «مقصدالاقصی» نوشته ی عزیز الدّین نسفی عارف، دانشمند و نظریه پرداز سده ی 7 هجری است. این زمان مقارن است با حمله مغولان به ایران، و به تبع آن آغاز انحطاط نثر فارسی و رواج تاریخ نویسی، خطاطی، مینیاتور،تذهیب و معماری در ایران. یکی از ویژگی های این دوره عدم تحقیق و تتبع و غلبه ی مداهنه و مدح است. سه کتاب با این عنوان «مقصدالاقصی» وجود دارد که یکی متعلّق است به دهداری، دیگری متعلّق است به اندرسفانی و سومی به نسفی تعلّق دارد. از جمله خصوصیّات نثر «مقصد الاقصی» سادگی و روانی آن است. در این کتاب مسائل و مطالب بسیار عمیق وظریف به شکل کاملا ساده و قابل فهم بیان شده است. کتاب «مقصدالاقصی» در موضوعات عرفان و شناخت ذات و صفات و افعال خداوند و ولایت و نبوّت و ظاهر و باطن انسان و مبداء و معاد و سیر و سلوک نگاشته شده است . انگیزه ی عزیزالدّین از تألیف این کتاب چنان که خود در آغاز کتاب بیان می کند، «اجابت درخواست جماعت درویشان مبنی بر نوشتن کتابی در معرفت ذات و صفات خدای تعالی و افعال او و در معرفت ولایت و نبوت و در معرفت ظاهر و باطن انسان و در معرفت مبداء و معاد انسان و چیستی صحبت و ترک و سلوک و بیان این که رونده کیست و راه چیست و منزل چند است و مقصد کدام است و شریعت و طریقت و حقیقت کدام است و حق چیست» ، بوده است. این کتاب به دلیل دارا بودن اصطلاحات عرفانی بسیار و شرح و توضیحی که در مورد آن اصطلاحات داده شده است، در تاریخچه و سیر عرفان و تصوف در ایران بسیار حایز اهمیت است. نسخه ای که اساس کار تصحیح و تحقیق در این پایان نامه قرار است، (نسخه کتابخانه ی پاریس) است که توسط قاسم بن حاجی بک بن یوسف القصاب درقرن 9 (883 ه.ق )، یعنی دوره تیموریان (871 تا 904 ه.ق ) استنساخ شده است . نثر این دوره میانه (بین نثر ساده و فنی) است. • نسخ مورد استفاده: نسخه ی کتابخانه ملی ((بادلیان)) آکسفورد که به تاریخ پایان شوال 850 در شهر برسا نوشته شده و فیلم آن در دانشگاه تهران با شماره ی 876 موجود است. نسخه ی کتاب خانه ((پاریس)) که به تاریخ 883 نوشته شده و فیلم آن در دانشگاه تهران با شماره ی 753 موجود است. نسخه ی کتابخانه ی ((اونیورسیته)) که به تاریخ 980 است و فیلم آن در دانشگاه تهران با شماره ی 234 موجود است. این سه نسخه از دیگر نسخ موجود و قابل دسترس، قدیمی تر بوده که نسخه ی پاریس به دلیل خواناتر بودن نسبت به نسخه بادلیان و قدیمی تر بودن نسبت به نسخه ی اونیورسیته، به عنوان نسخه ی اصل و اساس قرار گرفته و با دو نسخه ی دیگر مقابله شده است و موارد اختلاف در پاورقی ذکر شده و در مواردی که کلمه ی مناسب تری در آن نسخ یافته شده با کلمه ی متن اساس عوض شده است و در پاورقی کلمه ی متن اساس ذکر گردیده است. نسخه ی پاریس فاقد هر گونه حواشی و زیر نویس است اما در حواشی دو نسخه ی دیگر مطالبی نوشته شده است. لازم به ذکر است که از میان این سه نسخه، نسخه ی (اونیورسیته) به دلیل خواناتر بودن و ضبط صحیح تر لغات و افتادگی کمتر جملات و کلمات نسبت به دو نسخه ی دیگر رجحان دارد. در متن حاضر برای نشان دادن نسخه ی (اونیورسیته) از کلمه ی اختصاری (( او))، برای نشان دادن نسخه ی (بادلیان) ازکلمه اختصاری ((باد)) و برای نشان دادن نسخه ی (پاریس) از (( اصل متن)) استفاده شده است.

Supervisors and advisors

--------- -----------، --------- ------------

Similar theses

  • بررسی و تبیین روش های بلاغی در نثر خطابی کتاب انسان کامل عزیزالدّین نسفی

    Thesis2014وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه لرستان - دانشکده ادبیاتعلیرضا دالوند

    علوم و شیوه های بلاغی که شامل علم معانی نیز می شود، در شکل دهی زبان عرفانی بسیار موثر بوده است. عرفا توانسته اند به وسیله قواعد و اصول علم معانی شامل نقش جملات، معانی و اغراض ثانوی جملات خبری، انشایی، عاطفی، پرسشی و امری، تجارب عرفانی بیان ناپذیر و تعالیم صوفیانه خود را به مخاطبی

  • مقدمه و تصحیح مقصدالأقصی عزیزالدّین نسفی

    Thesis2010وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه اصفهان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیفاطمه توسلی

    چکیده یکی از مظاهر اصیل طبع لطیف و ذوق سلیم مسلمانان به خصوص ایرانیان، تصوف است که نقشی بسزا و قابل توجه در معارف و ادب از خود به یادگار گذاشته است. یکی از چهره های ماندگار عرفان و تصوف ایران که نسبتاً ناشناس مانده ، عزیز بن محمد نسفی از صوفیان قرن هفتم هجری است. وی حکیم و عارفی

  • بررسی آرا و اندیشه های اخلاقی و تربیتی عزیزالدین نسفی با تکیه بر کتابهای انسان الکامل و کشف الحقایق

    Thesis2010وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه ولی عصر (عج) - رفسنجان - دانشکده علوم انسانی و پایهطاهره حقیقت

    عزیزالدین نسفی که به یک واسطه (سعدالدین حمّویه) شاگرد نجم الدین کبری محسوب می شود، از عارفان و نویسندگان مشهور نیمه دوم قرن هفتم هجری است. وی در نسفِ خوارزم زاده شد؛ سپس به بخارا، اصفهان و فارس عزیمت نمود و سرانجام در ابرکوه سکونت گزید و به تدریس و تألیف پرداخت و در همان جا وفات

  • تصحیح مجموعه رسائل عزیزبن محمد نسفی

    Thesis2013وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه اصفهان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیاحسان رییسی

    عزیزبن محمد نسفی از عارفان بزرگ سد? هفتم هجری است که یکی از شخصیتهای تأثیرگذار و نوآور در سنت دوم عرفانی به شمار می رود. در آثار وی با نگاهی انتقادی و مبتکرانه موضوعات و مباحث گوناگون عرفانی تحلیل و تببین شده است. «مجموعه رسائل» نسفی از جمل? مهمترین آثار وی محسوب می شود که مشتمل

  • جنبه های عرفانی عالم کبیر و عالم صغیر از دیدگاه عزیزالدین نسفی

    Thesis2012دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیحسین شفیق اسکی

    بحث عالم صغیر و عالم کبیر یکی از مباحث مهم در ادیان به خصوص دین اسلام می باشد. در این رساله کوشیده ایم پس از ارائه گزارشی کوتاه از پیشینه تاریخی این موضوع، بر پایه دیدگاه ممتاز شیخ عزیزالدین نسفی در باب عالم صغیر و عالم کبیر و بررسی تناسبات بین این دو، عوالم مختلف (ماسوی الله) و

  • پژوهش و تصحیح کتاب شاهد صادق(باب سوم) تألیف میرزا محمد صادق مینا

    Thesis2016وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تربیت مدرس - دانشکده علوم انسانیالهام نیکوبخت

    امروزه بخش عظیمی از میراث علمی و ادبی بازمانده از اندیشمندان بزرگ ایران زمین به صورت نسخه های خطی در گوش? کتابخانه ها و موزه های ایران و جهان و به دور از دسترس عموم قرار د ارند. جستجو و بررسی مختصر در فهرست نسخ خطی ما را با انبوهی از آثار ارزشمند در زمینه های گوناگون علمی مواجه م

Similar items