Thesis

ترکیب و اشتقاق در تاریخ بلعمی

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

چکیده عنوان این پژوهش)ترکیب واشتقاق (در«تاریخ بلعمی»است،«ترکیب واشتقاق »دو روش اصلی برای ساخت واژه ها در زبان فارسی است.ترکیب از به هم پیوستن دویاچند تکواژ آزاد شکل می گیردواشتقاق از پیوندیک تکواژ آزاد باتکواژهای وابسته(وندها)ساخته می شود. باتوجه به این که کتاب تاریخ بلعمی یکی از قدیمی ترین کتب نثرفارسی است، بابررسی ساختمان واژه های آن می توان الگویی مناسب از ساختواژه درنثر قرن چهارم ارائه داد.در این رساله ابتدا کتاب تاریخ بلعمی مورد مطالعه ی دقیق قرار گرفته ،واژه های غیربسیط آن استخراج شده است، سپس بامراجعه به منابع مختلف ساختمان واژه ها مورد بررسی قرار گرفته و واژه های غیر بسیط باذکر نمونه مثال در جمله آورده شده است. نکته ای که در مطالعه ی تاریخ بلعمی به نظر می رسد این است که تعداد واژه های مشتق بیش تر از دیگرواژه هاست. این پژوهش شامل پنج فصل است . فصل اول حاوی کلیات پژوهش است که در آن اهداف پژوهش واهمیّت آن،پیشینه ی پژوهش وتعاریف لازم جهت ورود به بحث اصلی رساله ارائه شده است. فصل دوم با عنوان وندها به واژه های مشتقی که در تاریخ بلعمی به کار رفته پرداخته ، ابتدا معانی وندها بیان شده و سپس نمونه مثالی از جملاتی که در تاریخ بلعمی به کار رفته آورده شده است . این فصل شامل سه بخش است : پیشوندهای غیر فعلی ، پیشوندهای فعلی ، پسوندها . در بخش اول واژه های مشتقی چون : اسم ، صفت ، ضمیر و قید که با پیشوند ساخته شده اند با ذکر نمونه مثال آورده شده است. در بخش دوم راجع به افعال غیر بسیطی که با پیشوندهای فعلی مانند : اندر ، باز ، بر ، در و . . . ساخته شده اند، با ذکر نمونه مثال بحث شده است . در بخش سوم پسوندها معرفی شده و واژه های مشتق ساخته شده با پسوند با ذکر نمونه مثال آورده شده است .. فصل سوم مربوط به واژه های مرکب است ، در این فصل به کلمات مرکبی که از دو یاچند جزء معنا دار ساخته شده ، با ذکر طبقه ی دستوری آن ها پرداخته شده است و شامل دو بخش است: کلمات مرکب غیر فعلی ، کلمات مرکب فعلی ،فصل چهارم به واژه های مشتق مرکب اختصاص یافته و واژه های مشتق مرکب با ذکر نمونه مثال آورده شده است.وفصل پنجم به گروه ها اختصاص یافته وگروه های غیر فعلی و فعلی تاریخ بلعمی باذکر مثال آورده شده است

Supervisors and advisors

محمود عباسی، مریم شعبان زاده

Similar theses

  • بررسی ساخت فعل در تاریخ بلعمی

    Thesis2011وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه گیلانسکینه یوسفیان گیلوان

    یکی از قدیمی ترین و معتبرترین متون منثور ادب فارسی در قرن چهارم هجری کتاب تاریخ بلعمی نوشته ی ابوعلی محمّد بن عبدالله البلعمی است که در آغاز دوره ی رشد و تکامل زبان فارسی دری تألیف شده است. هدف این پژوهش بررسی همه جانبه ی فعل های به کار رفته در این اثر است. چرا که مقوله ی فعل در

  • ریشه شناسی تاریخی واژگان فارسی متروک در تاریخ بلعمی

    Thesis2013وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه شهرکرد - دانشکده ادبیات و علوم انسانیطیبه صابری

    با توجه به این که کتاب تاریخ بلعمی یکی از قدیمی ترین کتابها به زبان فارسی دری است که امروزه به دست ما رسیده است و پژوهش و تعمق در آن می تواند راهگشای خوبی در فهم زبان فاخر فارسی دری باشد، و با عنایت به این که تا به امروز پژوهش های گسترده ای در مورد این کتاب انجام نپذیرفته است و ب

  • مختصات نثر بینابین در قرن های پنجم و ششم بر اساس تاریخ بیهقی وتاریخ بلعمی

    Thesis2009وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه پیام نور - دانشگاه پیام نور استان تهران - دانشکده ادبیات و علوم انسانیسید محمد ترابی

    موضوع این پژوهش ادبی، بررسی مختصات نثر بینابین و بیان ویژگی های آن با نگاهی به آثار منثورقبل و بعد از آن است. برای حصول این امر مقایسه ی تاریخ باعمی و تاریخ بیهقی (به عنوان نمایندگان روشنی از نثر ساده و نثر بینابین) برگزیده شد. سبک و نحوه ی بیان و گزینش خاصی از واژه ها و تعابیر و

  • بررسی صوری و معنایی روندهای ترکیب و اشتقاق در شاهنامه فردوسی

    Thesis1979وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تهرانمهشید اشتری

    موضوع رساله حاضر بررسی صوری و معنایی روندهای ترکیب و اشتقاق در "شاهنامه فردوسی" می باشد. این بررسی همزمانی و شامل اسامی مرکب و مشتقی است که در 260 صفحه از جلد سوم شاهنامه فردوسی چاپ مسکو (1965) وجود دارد. در این بررسی اسامی مرکب از ترکیب دو واژه بدست آمده و دارای استفاده همگانی و

  • بررسی صوری و معنایی روندهای ترکیب و اشتقاق در شاهنامه فردوسی و امکان های بالقوه آن

    Thesis1978وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تهرانکمال بهروزی

    این پایان نامه حاصل پژوهشی است که نقطه نظر آن بررسی صوری و در عین حال معنایی از روندهای ترکیب و اشتقاق است . پیکره زبانی در این پژوهش شامل 300 صفحه از دفتر پنجم کتاب "شاهنامه فردوسی" چاپ مسکو (1967) است ، که با نظارت ع.نوشین تهیه گردیده است . برای نیل به مقصود اسم های مرکب و مشتق

  • بررسی فرایندهای اشتقاق و ترکیب در گویش راجی هنجن

    Thesis2011وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه الزهراء - دانشکده ادبیات، زبانهای خارجی و تاریخراشین رییس پور

    گویش «راجی» از گویشهای مرکزی ایران از دسته شمال غربی است که در حال حاضر تعداد زیادی از ساکنین شهرهای کاشان، نطنز، دلیجان و روستاهای مجاور این شهرها بدان سخن می گویند. این گویش مانند بسیاری از گویشهای مرکزی مورد مطالعه زبان شناختی قرار نگرفته است. این در حالی است که جنبه های مختلف

Similar items