Thesis

بررسی تأثیر آثار غزّالی بر گلستان و بوستان سعدی

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

چکیده ادبیات مجموعه آثار مکتوبی است که بهترین افکار را در عالی ترین صورتها تعبیر می کند. توجّه به شباهت بین آثار شاعران و نویسندگان در تاریخ ادبیات ملل گوناگون سابقه ای طولانی دارد. گاه وجود تشابه میان دو متن ادبی بیانگر توارد خاطر یا وجود زمینه های فکری و فرهنگی مشابه است که برای هر یک از نویسندگان سر چشمه الهام بوده است. بجز این، محیط تربیتی یکسان و اعتقاد به یک مذهب می تواند زمینه تأثیر پذیری را فراهم کند. ابوحامد امام محمّد غزّالی(505-450 هـ. ق) و شیخ اجل سعدی شیرازی (691-606 هـ. ق) از متفکّرانی هستند که اندیشه های اخلاقی، تربیتی، کلامی و ... را در آثار ارزشمند خود بیان کرده اند. نا گفته نماند که اغلب این مضامین مشترک، از اندیشه های جاودانه بشری است که پیامبران به مردم آموخته اند، بنابراین در بعضی از موارد هر دو نویسنده از اندیشه ای سخن گفته اند که در متون گذشته نیز وجود داشته است. بی گمان، سعدی با آثار امام محمّد غزّالی آشنایی داشته است و مضامین مشترک در دو اثر منظوم و منثور او یعنی بوستان وگلستان با آثار غزّالی( احیاء علوم الدّین، کیمیای سعادت و نصیحه الملوک) می تواند مبیّن تأثیر غزّالی بر سعدی شیرازی باشد. غزّالی و سعدی که هر دو، در دامان فرهنگ اسلامی رشد کرده اند با قرآن و حدیث سر و کار داشته اند، به همین دلیل، خواه ناخواه جلوه هایی از این آشنایی در آثارشان انعکاس یافته است، به همین منظور در این پژوهش پس از بحث و بر شمردن افکار مشترک ( اخلاقی، سیاسی، اجتماعی، تربیتی، عرفانی، کلامی، پزشکی و...) ابوحامد امام محمّد غزّالی در سه اثر احیاء علوم الدّین، کیمیای سعادت، نصیحه الملوک با سعدی شیرازی در دو اثر گلستان و بوستان انواع تأثیر پذیری سعدی از آثار غزّالی بررسی شده است. سعدی در بیان بخشی از اندیشه های مطرح شده در آثارش وامدار اندیشه های غزّالی است. با آنکه او در بیان اندیشه ها لحن خاصّ خود را به کار برده است؛ امّا باز، باورهای غزّالی به صورتی کاملاً محسوس در گلستان و بوستان سعدی بازتاب یافته است. تأثیر پذیری سعدی از غزّالی تنها شامل اندیشه های او نمی شود بلکه بخش دیگری از این تأثیر پذیری مربوط به حکایاتی است که در آثار هر دو مشترک است و گاهی این حکایات پیش از غزّالی و سعدی در آثار قبل از آنان نیز وجود دارد. بجز اینها میان آثار غزّالی و سعدی مشترکات زبانی و تا حدودی ادبی هم مشاهده می شود که نه به طور قطع و یقین بلکه با حدس و گمان می تواند نوع دیگری از تأثیرپذیری سعدی از آثار غزّالی باشد؛ البتّه با قبول این حقیقت که اکثر ویژگی های زبانی دوره غزّالی( سبک سامانی) در دوره سعدی( سبک عراقی) با بسامد کمتری حضور دارد. همچنین باید بدین نکته اشاره نمود که بین اندیشه های مشترک غزّالی و سعدی از نظر بیان ادبی در نثر گلستان و کیمیای سعادت و استفاده از صنایع لفظی و معنوی شباهتها و تفاوتهایی وجود دارد و سعدی از این آرایه ها بیشتر بهره برده است

Supervisors and advisors

مهدی ملک ثابت، یدالله جلالی پندری

Similar theses

  • تاثیر احیاء علوم الدین امام محمد غزالی بر بوستان و گلستان سعدی

    Thesis2013دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره) - قزوین - دانشکده ادبیات و علوم انسانیمریم غفوریان

    ادبیات ایران زمین آنگاه که به قله های خود می نگرد، شاید بیش از ده نفر را مد نظر خود نداشته باشد. بی تردید فردوسی، خیام، عطار، سنایی، مولوی، نظامی، سعدی و حافظ بخشی از این قله های بلند پارسی و فرهنگ جهانی اند. در این میان، شیخ اجل – سعدی- نظر به مسافرت های دور و دراز در مصر، عراق

  • تحلیل محتوای گلستان و بوستان سعدی در زمینه ازدواج، خانواده و فرزندپروری

    Thesis2012وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه اصفهان - دانشکده علوم تربیتیسحر خانجانی وشکی

    چکیده هدف پژوهش حاضر تحلیل محتوای گلستان و بوستان سعدی در زمینه مهارت های انتخاب همسر (ازدواج) و پیش از ازدواج، مهارت های خانواده و مهارت های فرزندپروری بود. روش پژوهش حاضر توصیفی از نوع تحلیل محتوا و به صورت کیفی بود. گلستان و بوستان سعدی، به وسیله چک لیست محقق ساخته مهارت های ا

  • صحنه پردازی و پیوند آن با دیگر عناصر داستان در حکایات گلستان و بوستان سعدی

    Thesis2012دانشگاه تربیت معلم - سبزوار - دانشکده ادبیات و علوم انسانیابوالقاسم حسین پور

    ضرورت مطالعهی ادبیات کلاسیک با رویکردی نوین به عناصر داستانی و جایگاه صحنه پردازی در این آثارمی طلبید که به بررسی و نقد و تحلیل صحنه پردازی و پیوند آن با دیگر عناصر داستان در گلستان و بوستان سعدی پرداخته شود. چگونگی به کارگیری آن در این آثار تجزیه و تحلیل شود و دلیل زیبایی حکایات

  • بررسی عناصر و مولفه های هویت و فرهنگ ایرانی و اسلامی در گلستان و بوستان سعدی

    Thesis2013وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه شیراز - دانشکده ادبیات و علوم انسانیطاهره بهروزی

    هویت و فرهنگ از شاخصه هایی است که انسان می تواند با آن خود را بشناسد و به دیگران معرفی نماید. ادبیات گسترده ترین افق فرهنگی است که در خلال گزارش های آن، می توان مولفه های اصلی هویت را که از سرنوشت انسان در اجتماع به ظهور می رسد بازشناخت. مولفه های پربسامد هویت ایرانی، در انواع اد

  • نوستالژی در گلستان و بوستان سعدی

    Thesis2014دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه - دانشکده ادبیات و علوم انسانیمریم کمری

    این پایان نامه به تبیین نوستالژی در گلستان وبوستان سعدی پرداخته است: نگارنده در آغاز پس از ارائه مجملی در باب زندگی نامه سعدی و تبیین جنبه های عرفانی، سیاسی، اقتصادی و اجتماعی بوستان و گلستان وی به تبیین انواع نوستالژی در دو حیطه فردی و اجتماعی در دو کتاب بوستان و گلستان پرداخته

  • کارکرد زیبایی شناسی قرآن و حدیث در گلستان و بوستان سعدی

    Thesis2011وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیفهیمه میراحمدی

    می توان گفت که دین و ادب عضو جدا ناشدنی از فرهنگ و آداب و رسوم یک ملت هستند و معارف اسلامی همیشه مورد توجه شاعران و نویسندگان ایرانی بوده است. آن ها سعی کرده اند از مضامین قرآن و حدیث برای ارتقا و دلنشین کردن سخن خود استفاده کنند و کلام خود را به وسیله ی قرآن و حدیث دلپذیر نمایند

Similar items