مطالعه اثرات توأم مواجهه با فرمالدئید و صدا بر هیستولوژی بیضه و کیفیّت اسپرم موش
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
فرمالدئید (h2c=o) عضوی از خانواده آلدئیدها با ساده ترین مولکول آلی است که بصورت گسترده در صنایع استفاده می شود. برخی ازگزارشات حکایت ازآثارسوء فرمالدئید بربافت بیضه- تستوسترون و پارامترهای اسپرم دارد. با توجه به اینکه در بسیاری ازمحیط های کاری، مواجهه توأم فرمالدئید و صدا برای کارگران وجود داشته و صدا می تواند اثرات تخریبی برخی آلاینده های شیمیائی را تقویت نماید، این پژوهش با هدف بررسی تأثیر مواجهه همزمان این دو عامل بر بافت بیضه، محور هورمونی هیپوفیزی – گناد و پارامترهای اسپرم موش سوری نر بالغ انجام گرفت. دراین تحقیق تجربی 72 سر موش سوری نر بالغ انتخاب و بصورت تصادفی به پنج گروه تجربی و یک گروه کنترل تقسیم شدند. گروه های تجربی مواجهه با فرمالدئید، با بخارات فرمالدئید با غلظت ppm 20 و10 وگروه تجربی مواجهه با نویز باصدا به شدت 100 دسی بل با باند 5700-700 هرتز و گروه های تجربی توأم بصورت همزمان با هردو عامل فرمالدئید و صدا به مدت 10 روز، هر روز به مدت 8 ساعت مواجهه داشتند. در پایان دوره مواجهه نیمی از موش های هر گروه 24 ساعت پس از مواجهه و بقیه 35روز بعد از پایان مواجهه پس از خون گیری از قلب، کشته شدند، یکی از بیضه ها برای بررسی بافت شناسی در فیکساتیو بوئن قرار داده شد و اسپرم حاصل از اپیدیدیم، توسط دستگاه casa بررسی شد و غلظت هورمون های جنسی با روش الایزا اندازه گیری گردید. نتایج بررسی بلند مدت نشان داد که بخارات فرمالدئید می تواند باعث تخریب بافت بیضه شود و ممکن است صدا در مواجهه توأم با فرمالدئید موجب افزیش بی نظمی در سلول های ژرمینال و دژنراسیون بیشتر لوله های اسپرم ساز و سلول های بینابینی گردد. نتایج تجزیه و تحلیل تحرک اسپرم، 35 روز بعد از مواجهه نشان داد که درصد اسپرم اپیدیدیم با تحرک پیش رونده در گروه های تجربی برابر بود با (48/3 ± 73/33) n، (61/1 ± 65/26) ، (81/3 ± 17/24) ، (65/4 ± 78/14) و (55/3 ± 00/11) و یافته های این تحقیق اختلاف معنی دار بین گروه های با و با را تأیید نمود . همچنین مطالعه حاضر نشان داد که مواجهه توأم با بخارات فرمالدئید و صدا در فرکانس های مرکزی اکتاوباند 4-1 کیلوهرتز می تواند کاهش بیشتر سطح سرمی هورمون های تستوسترون و lh را موجب گردیده و کاهش درصد قابلیّت زنده ماندن اسپرم و کاهش درصد اسپرم با تحرک پیش رونده را تقویت نماید.