Thesis

رمز شناسی کوه قاف در ارتباط با سیمرغ(با توجه به منطق‏الطیر عطار)

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

ادبیات گرانقدر و ممتاز سرزمین ما، بی هیچ گزافه و مبالغه‏ای در میان آثار فرهنگی جهان، بی‏نظیر و درخشان است.اندیشمندان و شاعران، همینطور ادبیان و هنرمندان، از ثمرات خود، کام جان مشتاقان ادب و هنر را شیرین ساخته‏اند. بالأخص از زمانی‏که عارفان بیداردل، فرهنگ و ادب کهن پارسی را با حقیقت و معارف الهی و اسلامی در آمیخته و با معانی بلند و مضامین قدسی ارجمند، مرتبت و منزلت شعر وادب را از فرش به عرش رساندند. آدمی به واسطه فطرت خداجوی خود پیوسته در طلب محبوب ازل است و بی‏تاب و مشتاق او را می‏جوید و می‏طلبد و به مقتضای طبع الهی خویش جویای کمال مطلق است و خواستار وصول به بارگاه قرب وی و این کشش وکوشش خود نشان مناسب است و رمز ارتباط و نسبت. عارفان خدابین وکاملان صاحب یقین با اقتباس الطاف خداوند از پس پرده اسرار بوی برده‏اند و آفات و خطرات راه را می‏دانند و می‏شناسند. عارفانی چون شیخ عطار این سیر و سلوک را در قالب آثار خود بیان نموده‏اند از جمله منطق‏الطیر که دریایی است ناپیدا کرانه که قعر آن از گوهرهای ناب معرفت آکنده است، هر کس به قدر وسع و بصیرت خود می‏تواند مرواریدی چند از آن وحکایاتی بس شورانگیز و عبرت‏آمیز به کف آورد. عطار در مناظره مرغان، مطالبی مطول و مبسوط عرضه داشته و گوهرهایی گرانقدر سفته است. او در منطق‏الطیر حکایتهای پرندگان را با نقل و گفتگویی ساده شروع می‏کند و با توصیف اعمال و صفات شخصیتهای نقش‏آفرین به شیوه‏ای استعاری و بامقابله و محادثه آنها بسط وتطور می‏دهد. داستان شورانگیز مرغان منطق‏الطیر حقایق بسیار و دقایق بی‏شمار دارد. در هر عبارتش صدها راز تعبیه کرده‏اند و در هر اشارتش گونه‏گون اسرار نهاده شده که آن را با گوش ظاهر نتوان شنید، بلکه ‏باید به سمع باطن نیوشید وما در این مجال دریا را به پیمانه می‏یابیم و با سوزن روزن به روی خورشید می‏گشاییم. چه بسیار سخنان نغز و عمیق وحکمت آمیز که عقول محدود ما برنمی‏تافت رها کردیم و چه بسیار حکایات عبرت انگیز که لطافتی بی شمار داشت، بنا به مصلحتی از آن جهت که سر رشته موضوع مورد بحث از دست نرود، فروگذاشتیم. چه می‏گویم که هست این نکته باریک شب روشن میان روز تاریک در این مشهد که انوار تجلی‏ است سخندارم ولی ناگفتن اولی است ( شبستری، 1383: 16) داستانهای عطار، رمزی است از آن جهت که برای فهم آن باید در سطح رمز شناسی ومعناشناسی، بررسی شود تا عوامل پنهان‏تر وموثرتر آن آشکار گردد. نمونه‏هایی از این عوامل پنهان و موثر، نشیمنگاه و آشیان سیمرغ است. کوه قاف واژه‏ای آشناست که از دیرباز در اسطوره‏ها و آثار ادبی ظهور یافته و از جایگاهی ویژه برخوردار است.ارتباط این جایگاه، با سیمرغ، اساس این پژوهش را تشکیل می‏دهد. در حین مطالعه این مهم، با عناصر مختلف تشکیل‏دهنده منطق‏الطیر رو‏برو شده به بررسی اجمالی آنها نیز پرداختیم. از جمله: لزوم زبان رمزی صوفیه، جایگاه رمز‏شناسی در منطق‏الطیر، سیر وسلوک و پرواز مرغان به سوی سیمرغ، ویژگیهای مرغان، درخت، کوه و در نهایت آنچه در هنر مورد بررسی قرار گرفت ارتباط نقاشی گل و مرغ با کوه و درخت است.

Supervisors and advisors

مریم محمودی، مرضیه پیراوی، علیرضا خواجه گیر

Similar theses

Similar items

  • مقایسه ی سیمرغ منطق الطیر عطار با آلیس در آن سوی آینه ی کارول بر اساس نظریه ی تقارن آینه ای

    Articleمطالعات ادبیات کودکمسعود روحانی، دانشگاه مازندران لیلا غلام پور، دانشگاه مازندران

    چکیده منطق­الطیر عطار و آلیس در آن سوی آینه­ی کارول از آثار معروف و مشهور جهانی هستند. این مقاله در پی تحلیل­ مقایسه­ای سی­مرغ و سیمرغ، قهرمانان داستان تمثیلی منطق­الطیر عطار با کتاب تخیلی کودکان؛ یعنی آلیس در آن سوی آینه است تا بدین ترتیب، خوانش جدیدی از سیمرغ و سی­مرغ منطق­الطی

  • مقایسه¬ی سیمرغ منطق¬الطیر عطار با آلیس در آن سوی آینه¬ی کارول بر اساس نظریه¬ی تقارن آینه¬ای

    Article2014مطالعات ادبیات کودکمسعود روحانی، لیلا غلام پور

    چکیده منطق­الطیر عطار و آلیس در آن سوی آینه­ی کارول از آثار معروف و مشهور جهانی هستند. این مقاله در پی تحلیل­ مقایسه­ای سی­مرغ و سیمرغ، قهرمانان داستان تمثیلی منطق­الطیر عطار با کتاب تخیلی کودکان؛ یعنی آلیس در آن سوی آینه است تا بدین ترتیب، خوانش جدیدی از سیمرغ و سی­مرغ منطق­الطی

  • روابط تصویری-بینانشانه ای سیمرغ با نظام ادبی آن در منطق الطیر عطار

    Article2015نگارینه (هنر اسلامی)مینا دوستی

    سرزمین ایران جایگاه تجلی اساطیر بسیاری است که ظهورشان در دامان هنر و ادبیات حضورشان را تداوم و رونق بخشیده است. اسطورههایی که بارها مورد تحلیل واقع شدهاند اما باز هم این گنجایش را دارند که از منظری تازه مورد نگرش و بررسی قرار گیرند. آثار بزرگانی چون عطار، سهروردی، حافظ و سعدی که

  • بررسی و تحلیل نقش جلوه سیمرغ در آینه متون عرفانی با تکیه بر منطق الطیر عطار و مثنوی مولانا

    Articleفصلنامه دهخدارقیه صدرایی، عضو ه ئت علمی، استاد ار، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحق قات تهران، تهران، ایران.

    با بررسی داستان ها و افسانه ها در میان ملت های مختلف می توان به حضور عناصر و ویژگی های مشابهی دست یافت که هر یک از آن ها از زوایای مختلف قابل توجه و بررسی است. در این میان نام سیمرغ به عنوان یکی از نمادهای ادب پارسی در اساطیر و متون عرفانی امری قابل توجه است که در فرهنگ ایرانی به

  • تحوّلات اسطوره سیمرغ در گذر از حماسه به عرفان (بر اساس شاهنامه فردوسی و منطق الطّیر عطّار)

    Articleفصلنامه عرفانیات در ادب فارسیعلی دهقان، ail dehghan دادرس محمدی، dadras mohammadi

    از دیرباز بشر خیال­پرداز برای ارضای طبع عجایب­پسندش در کارگاه ذهن خویش دست به خلق اسطوره­ها زده و این اسطوره­ها نه تنها در بستر ادبیّات بالیده­اند و ستبر گشته­اند، بلکه به غنی­سازی ادبیّات کمک شایانی کرده­اند. سیمرغ از عناصر اساطیری بزرگی است که در عرصه ادبیات و مخصوصاً در حماسه

  • گونه شناسی شخصیت پرندگان در منطق الطیر عطّار نیشابوری

    Article2016ادبیات عرفانی و اسطوره شناختیمجید بهره ور، محمدحسین نیکدار اصل، فرزانه محمدی

    با توجه به طبیب، عارف و شاعر بودنِ عطار نیشابوری این فرض چندان بعید نیست که او در منظومه رمزی- تمثیلی اش، منطق الطیر، توانسته باشد بر پایه تجارب بیرونی و سلوکِ درونی، دیدگاهی شرقی در باب رشد شخصیت و سلامت روانیِ انسان عرضه کرده باشد. هدف از پژوهش حاضر، واکاوی پرداخت های ادبی- عرف