Thesis

مبانی کلامی پیدایش واستقرارنظام جمهوری اسلامی ایران

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

دراین قسمت به خلاصهً مطالبی که به عنوان مبانی کلامی مطرح است ونظام جمهوری اسلامی ایران ازآنها تأثیرمی پذیرد،می پردازیم: مراد از مبنای یک علم، نیروی حمایت کننده علمی و قدرت تأمین کننده زیربنای فنی آن علم است. بنابراین، آن اصول علمیی را که توجیه کننده فنی همه قوانین یک علم باشد، مبنای آن علم گویند پیدایش : اسم مصدر از پیدا شدن به معنای به وجود آمدن وشروع شدن می باشد منظوراز پیدایش نظام جمهوری اسلامی دراین تحقیق یعنی اموری که مقدمه شکل گیری نظام جمهوری اسلامی شد استقرار: به معنای قرار و ثبات است و منظوراز استقرار نظام جمهوری اسلامی ، شکل گیری وتثبیت آن استکه پس ازپیروزی انقلاب وتعیین نوع حکومت وتـدوین قانون اساسی ومشخص شدنارکان نظام این شکل گیری صورت پذیرفت جمهوری اسلامی ، نظامی است برپایه ایمان به : 1 ـ خدای یکتا (لااله الاالله) و اختصاص حاکمیت و تشریع به او و لزوم تسلیم در برابر امر او. 2 ـ وحی الهی و نقش بنیادی آن در بیان قوانین . 3 ـ معاد و نقش سازنده آن در سیر تکاملی انسان به سوی خدا. 4 ـ عدل خدا در خلقت و تشریع . 5 ـ امامت و رهبری مستمر و نقش اساسی آن در تداوم انقلاب اسلام . 6 ـ کرامت و ارزش والای انسان و آزادی توام با مسوولیت او دربرابر خدا نظام جمهوری اسلامی ایران دارای مبانی چون معرفت شناسی وهستی شناسی الهی،انسانشناسی،خدا شناسی، دین شناسی (عینیت دیانت وسیاست) وراهنما شناسی(نبوت وامامت) وهمچنین تئوری ولایت فقیه می باشد معرفت شناسی: معرفت شناسی علمی است که درباره شناخت های انسان و ارزشیابی انواع آن ها و تعیین ملاک صحت و خطای آنها بحث میکند معرفت دارای ارکانی است که عبارتند از:علم، معلوم، عالم و معلّم .معرفت و شناخت دارای ابزاروراه های است که راههای آن عبارتند از: راه حس،راه عقل،راه تهذیب و تزکیه،راه وحی وابزارآن عبارتنداز: حس، خیال ، وهم، عقل وقلب تأثیرمعرفت شناسی برنظام جمهوری اسلامی ایران:بحث ازمعرفت شناسی تأثیرمهمی برمولفه های نظام اسلامی دارد که از آن جمله تأثیر آن بر قوانین و مردم در نظام اسلامی است. در بعد معرفتی نظام اسلامی سعی بر این است که تمام ابعاد اسلام شناخته شود و سپس در عرصه های مختلف حکومتی: اعم از فرهنگی، حقوقی، سیاسی، نظامی و غیره به کار گرفته شود تنها قانونی که هدف اصیل قانون گذاری را تأمین می کند همان قانون الهی است که از رهگذر وحی بر پیامبران فرود آمد دراصل چهارم قانون اساسی جمهوری اسلامی تصریح شده که : کلیه قوانین و مقررات مدنی، جزایی، مالی، اقتصادی، اداری، فرهنگی ، نظامی، سیاسی، و غیر اینها باید بر اساس موازین اسلامی باشد جمهوری بودن نظام در مقام اثبات و مردمی بودن آن در مقام تحقق و عینیت، از متن اسلام استفاده می شود.و نهضت سیاسی و دینی امام خمینی را می توان نهضت بازگشت به قرآن دانست؛ نهضتی که هم از قرآن تغذیه می شد و هم در صدد عمل به آموزه های قرآنی در صحنه سیاست و اجتماع بود. امام خمینی قرآن مجید را سرچشمه تمامی دانش های انسان می دانست و توصیه می کرد تا علمای اسلام نیز قرآن را چنین ببینند و مطرح کنند. آنچه تجربه 34ساله نظام جمهوری اسلامی ایران وسالهای دوران انقلاب نشان داد هدایت ورهبری جامعه توسط امام راحل عظیم الشان ورهبرمعظم انقلاب براساس علم وعقل بود که هیچ گاه نظرشخصی خودرابرمردم تحمیل نکردند و دردوره های مختلف این مردم بودند که آزادانه وبدون تحمیل حاکمیت درانتخابات مختلف وصحنه های حضورمردمی نظرخودراابرازکردند وازحق الاهی خوددرحاکمیت براساس علم وعقل غافل نبودند.وموفقیتهای نظام اسلامی مرهون آگاهی و شناخت مردم ازمسائل می باشد. هستی شناسی: عبارت است از هر نوع معرفت و آگاهی که به شناخت هستی منتهی گردد، هدف ازخلقت، عبادت ومعرفه الله است وبالاترین ارزش نیزهمین معرفت است.امابراساس جهان بینی مادی هیچ غایتی غیرازهدفهای مادی وغرض دنیایی وجودندارد. دراصل دوم قانون اساسی تاکید شده که جمهوری اسلامی ، نظامی است برپایه ایمان به :.1- .و2-...و3 ـ معاد و نقش سازنده آن در سیر تکاملی انسان به سوی خدا. و..... در نظامی که قوانین آن براساس قانون اساسی از ماورای طبیعت و از ناحیه خدای سبحان دریافت می شود و تمام ابعاد آن نظام براساس جهان بینی الهی است، چون همه امور آن تحت نظارت شرع اداره می شود، جنبه الهی و صبغه ربوبی داشته، از امور مقدس حساب می شود انسان شناسی: بر پایه قرآن کریم انسان چندین لایه دارد؛ همان گونه که جهان هستی، از ملک تا ملکوت دارای عوالم ماده، مثال، عقل و اله است، وجود انسان نیز دارای مراتب مادی، مثالی، عقلی و الهی است. دراصل دوم قانون اساسی تاکید شده که جمهوری اسلامی ، نظامی است برپایه ایمان به : 1- ..و6 ـ کرامت و ارزش والای انسان و آزادی توام با مسوولیت او دربرابر خدا خداشناسی توحیدی : توحید به معنای یگانه شمردن و یگانه دانستن است و صبغه اثباتی دارد؛ در قبال وحدت که صبغه ثبوتی دارد. منظور از توحید در خالقیت این است که همه آفرینش فقط در خدای سبحان منحصر است و فقط اوست که همه هستی را آفریده. معنای توحید در مالکیت این است که : مالکیت حقیقی منحصراً از آن خداست و خدای سبحان به طور عموم و جامع نسبت به همه چیز مالکتی حقیقی دارد.منظورازتوحید در ولایت این است که :فقط خداوند متعال است که هم ولایت تکوینی داردوهم ولایت تشریعی .معنای توحید در ربوبیت این است که: ربوبیت در همه ابعاد تکوین و تشریع از آن خداست و اداره همه امور کلی و جزئی عالم مستقیماً بدست خداست.منظور از توحید در قدرت این است که قدرت خدای سبحان نامتناهی است واگردیگران بهره ای از قدرت دارند به سبب افاضه خدای سبحان است. معنای توحید درعزت این است که :فقط عزت خداست که حقیقی وبالاصاله است وعزت دیگران مجازی وبالعرض است. تأثیرمبانی خداشناسی برپیدایش واستقرار نظام جمهوری اسلامی ایران: اعتقاد به خداشناسی توحیدی با همه انواع آن، نظامی را در پی آرد که قوانین آن از طرف ذات اقدس الهی است و حاکمان آن فقط مجریان قوانینی اند که خداوند برای بشر ارسال داشته است و مردم آن فقط پذیرای آن قوانینی اند که خداوند دستور فرموده است. درنظام جمهوری اسلامی براساس هدایت های امام راحل ازابتدا شعاراصلی مردم شعارتوحید بود وقانون اساسی تنها قانون الهی رابه رسمیت شناخته وارکان نظام ازرهبری تا آحاد مردم مجریان قوانین الهی واحکام اومیباشند. مقام معظم رهبری حضرت آیه الله العظمی امام خامنه ای(مدظله العالی)درخصوص ملازمه پذیرش توحید وتشکیل حکومت اسلامی میفرمایند: «هرجایی،هرملتی وهرگونه مردمی که معتقدبه اسلام هستند و زندگی میکنند ناگزیر ادعای حکومت اسلامی را باید داشته باشند;یعنی اگرنداشته باشند، اعتقادبه توحیدندارندیااعتقادبه توحیدرا بدفهمیده اند معنی نداردما یک عده آدم را فرض کنیم که اینها معتقد به توحید و قیامت و قرآن هستند اما معتقد به حکومت اسلامی نیستند این بلای بزرگ است که در جوامع اسلامی وجود دارد بلای غفلت از این ملازمه.» رهبران الهی رکن تکوینی توحید در مقام فعل هستند؛ یعنی اگر آنها نمی بودند، یکتایی و یگانگی او جلوه ای نمی داشت .ولایت رهبر الهی در تکمیل توحید جایگاه بخصوصی دارد.توحید بی ولایت، توحید نیست.واطاعت رهبر الهی به اذن خداست ودعوت آنان دعوت توحیدی است وتوحیدبهترین ارمغان رهبران الهی وموحدان است. خداشناسی بر محور توحید، برمردم در نظام اسلامی نیز تأثیر اساسی دارد. و مردم در نظام اسلامی را ملزم می کند به اینکه تشکل های اجتماعی واحزاب سیاسی، اطاعت از حاکم و رهبرکنند و برنامه-های زندگی اجتماعی خود را براساس توحید و رضایت الهی و تقرب به او تنظیم کنند.زیرا محور حق و باطل، ذات اقدس الهی است و جز او و آنچه منسوب به اوست، هرچه باشد، باطل محسوب می شود از این رو، انسان موحد باید در اقدامات فردی، سلیقه های خانوادگی، تحرکات اجتماعی و... رضایت و عدم رضایت الهی را مد نظر قرار دهد. بر این اساس، معیارهای رقابت حزبی در جامعه اسلامی با دیگر جوامع، تفاوت اساسی دارد. امامت و حکومت : بنا به عقیده شیعه ولایت و حکومت پس از پیامبر اکرم(ص) حق ائمه اطهار(ع) است. امامت در امتداد نبوت قرار داشته و امام به جز وحی، همه شئون و وظایف پیامبر را دارا است؛ در زمان غیبت کبری فرد خاصی به عنوان نایب امام زمان فرج الله تعیین نشده است.اما با توجه به توقیع ونامه ای از خود حضرت، شیعیان مکلف اند از نواب عام امامان معصوم علیها السلام که همان فقهای واجد شرائط اند، پیروی کنند. ولایت فقیه نتیجه طبیعی اجرا و اعمال اسلام در عرصه اجتماع و سیاست است برای اثبات ولایت فقیه می توان به دو دسته ادله عقلی و نقلی استناد جست. . امامت و ولایت یکی از مبانی محوری در پیدایش و استقرار نظام جمهوری اسلامی ایران: در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران درباره رهبری آمده است: در زمان غیبت حضرت ولی عصر« عجل الله تعالی فرجه» درجمهوری اسلامی ایران، ولایت امر وامامت امت بر عهده فقیه عادل و با تقوا آگاه به زمان، شجاع، مدیر ومدبر است که طبق اصل یکصد و هفتم، عهده دار آن می گردد. دراین زمینه مقام معظم رهبری (مدظله العالی) درخصوص شاخصهای مکتب سیاسی حضرت امام (ره)میفرمایند: شاخص مهم دیگر مکتب سیاسی امام بزرگوار ما پاسداری از ارزش هاست، که مظهر آن را امام بزرگوار در تبیین مسئله ولایت فقیه روشن کردند. عده ای سعی می کنند ولایت فقیه را به معنای حکومت مطلقه فردی معرفی کنند؛ این دروغ است... . نقش ولایت فقیه این است که در این مجموعه پیچیده ودر هم تنیده با تلاش های گوناگون، نباید حرکت نظام، انحراف از هدف ها و ارزش ها یابد؛ پاسداری و دیده بانی حرکت کلی نظام به سمت هدف های آرمانی و عالی-اش، مهم ترین و اساسی ترین نقش ولایت فقیه است. امام بزرگوار این نقش را از متن فقه سیاسی اسلام و از متن دین فهمید و استنباط کرد دین شناسی و عینیت دیانت و سیاست از مبانی پیدایش و استقرار نظام جمهوری اسلامی ایران: دین عبارت است از:«مجموعه معارفی که مبتنی بر هست و نیست ها و بایدها و نبایدها است که از ناحیه خدای متعال به پیامبران ارسال شده است». دین در یک تقسیم بندی و براساس تعریف پیشین به دو قسم تقسیم می شود: دین بشری و دین الهی.در قرآن کریم از دین الهی با عنوان اسلام یاد شده و درباره ثبات و دوام آن براهینی اقامه شده است . از منظر متفکران اسلامی، سیاست عبارت است از: «تدبیر جامعه بر اساس مصالح مادی و معنوی» در تاریخ معاصر تبیین موضوع پیوند دین و سیاست امری بود که امام خمینی در حوزه علمیه نجف و در ضمن تدریس علوم دینی بر آن اصرار ورزیدند و سکوت بیش از نیم قرن را در هم شکست. با توجه به قلمرو اسلام، عینیت دیانت و سیاست را می توان در بستر تاریخ اسلام نشان داد. سیره پیامبر اسلام(ص) ائمه اطهار(ع) و نیز تلاش های عالمان دینی در عصر غیبت، گواهی آشکار بر این همبستگی است.با تأمل در سیره پیامبر اسلام(ص) روشن می شود که آن حضرت، از اوان بعثت، به اداره جامعه و مسائل سیاسی توجه داشتند حضرت امام خمینی(ره) در این باره می فرمایند: اگر تابع ائمه هدی هستیم، ببینیم که این ها در ایام حیاتشان چه کردند، نشسته اند و مسأله گفتند؟ اگر چنان چه مسأله گو بودند که چه کار داشتند به آنها این ظالمین و این ستمگران که آنها را بکشند، حبس کنند و تبعید کنند و ببرند. امیرالمومنین هم که حکومت داشت. با مراجعه به نصوص و منابع دینی می توان خطوط کلی اندیشه سیاسی اسلام را دریافت. برخی از این محورها در منابع اسلامی، عبارتند از: لزوم حاکمیت الهی، نشأت گرفتن قدرت از خداوند، لزوم قانون و قانونمندی در جامعه، اهتمام به امور مسلمانان، اقامه قسط و عدالت اجتماعی، امر به معروف و نهی از منکر، حق مداری، استقلال و نفی سلطه و بیگانگان، ازادی های مشروع، استقرار امنیت، ظلم ستیزی، عزت طلبی، تولی و تبری و... با پیروزی انقلاب در سال (1357) الگویی از فلسفه سیاسی، ساختار و عملکرد سیاسی ارائه شدکه تفاوت اساسی با عرف رایج در جهان داشت.در تاریخ معاصر حاکمیت دینی در ایران نخستین تجربه حکومت دینی بر پایه اندیشه شیعی بود که به وقوع پیوست. امام خمینی (ره)درخصوص ارتباط دین وسیاست میفرمایند: اسلام احکام اخلاقی اش هم سیاسی است، همین حکمی که در قرآن هست که مومنین برادر هستند، این یک حکم اخلاقی است، یک حکم اجتماعی است، یک حکم سیاسی است. انکار شدید اجتماعی ظاهراً باعث شد تا امام سوگند بخورند که اسلام دینی سیاسی است: والله اسلام تمامش سیاست است. اسلام را بد معرفی کردند، سیاست مدن از اسلام سرچشمه می گیرد. نهضت سیاسی، فرهنگی امام خمینی که در سال 1342 آغاز شد و هم چنین انتشار کتاب کشف الاسرار در دهه بیست با افشای سیاست اسلام زدایی در ایران و تبیین اسلام جامع نگر و مقابله با اسلام گزینش گر و کفر خواندن اعانت بر دولت ظلم و ارایه اندیشه سیاسی اسلام و تأکید بر حکومت اسلامی نیز برخاسته از پیوند وثیق دین و سیاست می باشد ازمباحث مطرح شده دراین تحقیق به این نتیجه میرسیم که : مبانی کلامی پیدایش انقلاب واستقرارنظام جمهوری اسلامی همان مبانی کلامی مورد نظر اسلام ناب درحوزه های معرفت شناسی ، هستی شناسی، توحیدربوبی وانسان شناسی میباشد وتوحیددرحاکمیت و همچنین ولایت وامامت ازمبانی کلامی و بنیادی پیدایش واستقرارنظام جمهوری اسلامی می باشد

Supervisors and advisors

ابراهیم کلانتری، محمدمهدی باباپور

Similar theses

  • بررسی مبانی اخلاقی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

    Thesis2014وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه پیام نور - دانشگاه پیام نور استان تهران - دانشکده الهیاتمحی الدین آئینی

    چکیده پژوهش مبانی اخلاقی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در ابتدا به رابطه قانون وحقوق واخلاق پرداخته است.. در این راستا علاوه بر دقت در رابطه اخلاق وحقوق ، به نکته کلیدی مطلب که تقدم اخلاق بر حقوق و بالعکس آن است توجه شده ، که می تواند سمت وسوی کاملا متفاوتی به قانون اساسی بدهد.

  • قانون اساسی و مبانی حاکمیت الهی در جمهوری اسلامی ایران

    Thesis2015دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت - دانشکده علوم انسانیجواد قناعتی

    قانون اساسی مبین نهادهای فرهنگی اجتماعی سیاسی و اقتصادی جامعه ایران بر اساس اصول و ضوابط اسلامی است . انتخاب حکومت جمهوری اسلامی توسط مردم نظام سیاسی کشور را مقید به اصول و موازینی نموده است که راهنمای جامعه و حاکم بر رفتار فرمانروایان و فرمانبرداران می باشد.لذا از این جهت اصول و

  • مبانی دینی و وضعیت شهروندی در جمهوری اسلامی ایران

    Thesis2013وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام - دانشکده علوم سیاسیرضا عیسی نیا قاسم آباد

    در دوران معاصر ایده شهروندی می تواند مسأله ما باشد چون از سویی از چارچوب های ارجاعی محل تولد خود گسسته و از سوی دیگر برای امکان حیات در اقلیم فکری ما نیازمند مبانی فرهنگی و چارچوب های ارجاعی دینی هستند از این رو سوال اصلی این است که؛ مبانی دینی و وضعیت شهروندی در جمهوری اسلامی ای

  • بررسی سیاست خارجی دولت جمهوری اسلامی ایران بین سال های 84-89 براساس اصول و مبانی انقلاب اسلامی ایران

    Thesis2009وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطباییحامد شهرکی

    با پیروزی انقلاب اسلامی و تشکیل جمهوری اسلامی ایران، همواره یکی از دغدغه های اصلی دولتمردان و مردم ایران پیگیری اصول و مبانی انقلاب اسلامی چه در سطح داخلی و چه در سطح خارجی بوده است. لذا دولت هایی که بعد از انقلاب 57 به روی کار آمدند سعی داشتند که سیاست های خود را در راستای اصول

  • تاثیر مبانی ایدئولوژیک جمهوری اسلامی ایران بر روابط با جمهوری اسلامی پاکستان

    Thesis2013سایر - پژوهشکده امام خمینی (ره) و انقلاب اسلامیواحد اصغری اوجاکی

    پژهش حاضر به بررسی تاثیر مبانی ایدئولوژیک جمهوری اسلامی ایران بر روابط با جمهوری اسلامی پاکستان می پردازد. روش به کار گرفته شده در این پژوهش تبین علی است و مسئله اصلی که پژوهش به مقام پاسخگویی آن بر آمده است این است که آیا مبانی ایدئولوژیک سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران بر روابط

  • بررسی و تحلیل تطبیقی مبانی فلسفی لیبرالیسم آموزشی با فلسفه تعلیم و تربیت جمهوری اسلامی ایران

    Thesis2011دانشگاه تربیت معلم - تهران - دانشکده روانشناسی و علوم تربیتیکبری احمدوند

    این پژوهش با هدف بررسی و تحلیل تطبیقی مبانی فلسفی لیبرالیسم آموزشی با فلسفه تعلیم و تربیت جمهوری اسلامی ایران صورت گرفته است. سوالات تحقیق عبارتند از : مبانی فلسفی لیبرالیسم آموزشی کدامند، شباهت ها و تفاوت های این مکتب با فلسفه تعلیم و تربیت اسلام ایران کدامند. در این تحقیق از رو

Similar items

  • مبانی کلامی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

    This article has no abstract.

  • مبانی مشارکت سیاسی در جمهوری اسلامی ایران

    هدف پژوهش حاضر تبیین مبانی مشارکت سیاسی در جمهوری اسلامی ایران است. در این راستا و با روش توصیفی- تحلیلی، برداشت‌های نظری و چالش‌های عملی ایجاد شده به دلیل تعدد مبانی مشارکت سیاسی و فقدان اجماع نظری مشترک درباره نقش مردم و نیروهای اجتماعی در فرآیند سیاسی نظام جمهوری اسلامی ایران،

  • مبانی بیناذهنی هویت نظام جمهوری اسلامی ایران

    Article2011فصلنامه مطالعات راهبردیالهام رسولی ثانی‏آبادی

    در مکتب سازه‎انگاری، دولت‎ها کنش‏گران اقتصادی نیستند که بر اساس منطق پیامد، رفتار و تصمیم‎گیری می‎کنند، بلکه کنش‏گرانی اجتماعی به شمار می‏آیند که بر اساس منطق تناسب (متناسب با هویت خود) عمل می‎کنند. بنابراین، برای شناسایی یا تبیین سیاست‎ خارجی آنها در نظام بین‎الملل، بایستی ابتدا

  • مبانی بیناذهنی هویت نظام جمهوری اسلامی ایران

    Articleمطالعات راهبردیالهام رسولی ثانی‏آبادی

    در مکتب سازه‎انگاری، دولت‎ها کنش‏گران اقتصادی نیستند که بر اساس منطق پیامد، رفتار و تصمیم‎گیری می‎کنند، بلکه کنش‏گرانی اجتماعی به شمار می‏آیند که بر اساس منطق تناسب (متناسب با هویت خود) عمل می‎کنند. بنابراین، برای شناسایی یا تبیین سیاست‎ خارجی آنها در نظام بین‎الملل، بایستی ابتدا

  • مبانی بیناذهنی هویت نظام جمهوری اسلامی ایران

    Article2011مطالعات راهبردیالهام رسولی ثانیآبادی

    در مکتب سازهانگاری، دولتها کنشگران اقتصادی نیستند که بر اساس منطق پیامد، رفتار و تصمیمگیری میکنند، بلکه کنشگرانی اجتماعی به شمار میآیند که بر اساس منطق تناسب (متناسب با هویت خود) عمل میکنند. بنابراین، برای شناسایی یا تبیین سیاست خارجی آنها در نظام بینالملل، بایستی ابتدا به منابع

  • تحلیل مبانی جغرافیایی قدرت ملی جمهوری اسلامی ایران

    Articleتحقیقات کاربردی علوم جغرافیاییمحمدرضا حافظ‌نیا، زهرا احمدی پور، مرجان بدیعی

    چکیده قدرت ملی به عنوان مفهومی ژئوپلیتیکی صفت جمعی افراد یک ملت یا ویژگی کلی یک کشور را منعکس می کند که برآیند توانایی ها و مقدورات آن ملت یاکشور محسوب می شود. درباره منشاء و عوامل قدرت ملی صاحب نظران الگوهای مختلفی را پیشنهاد کرده اند که می توان از ترکیب الگوهای مزبور همراه با ت