Thesis

دسته بندی هواویزهای جوی با استفاده از داده های قطبیده شیدسنج خورشیدی

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

هواویزها ذرات ریز جامد یا مایع معلق در هوا هستند که ابعادشان بین چند نانومتر تا چند ده میکرومتر است. هواویزها از دو منشأ طبیعی و انسانی وارد جو زمین می شوند. وزش باد در صحراها، تبخیر آب اقیانوس ها و دریاها، فوران آتشفشان ها و سوختن جنگل ها و مراتع از منابع طبیعی و سوزاندن سوخت های فسیلی و تغییر پوشش سطحی زمین از منابع انسانی تولید هواویزها هستند. هواویزهای ناشی از فعالیت های انسانی حدود ده درصد هواویزهای جوی را تشکیل می دهند. هواویزها نقش مهمی در زور تابشی جو، ویژگی ابرها، کیفیت هوا و سلامتی انسان ها دارند. هواویزها توزیع مکانی و زمانی متنوعی در سطح کره زمین دارند. خواص اپتیکی و فیزیکی آنها از بزرگ ترین منابع عدم قطعیت در مطالعات تغییر اقلیم و مدل های پیش بینی هواشناسی هستند. به منظور حل این مشکل ها و درک بهتر تأثیرات هواویزها، سیستم های مختلف زمین-پایه و فضایی گسترش یافته اند تا اطلاعات قابل اعتماد، مستمر و گسترده ای از خواص هواویزها و اثرات آنها در اختیار ما بگذارند. شبکه های شیدسنج خورشیدی زمین-پایه و سنجش از دور فضایی (کالیپسو، مادیس و غیره) نمونه هایی از ابزارهای مختلف برای پایش هواویزها هستند. شیدسنج خورشیدی نوعی تابش سنج زمین-پایه است که شدت نور مستقیم رسیده از خورشید (مد خورشید) و نور خورشید پراکنده شده از ذرات جوی (مد آسمان) در طول موج های معین با پهنای کم تر از10 نانومتر و با میدان دید کم تر از 1/2 درجه در سطح زمین اندازه گیری می کند. عمق اپتیکی طیفی هواویزها، میزان ستونی بخار آب، نمای آنگستروم، سپیدایی پراکندگی تک باره، تابع فاز قطبیده، ضریب شکست مختلط هواویزها و درجه قطبش خطی نور خورشید پراکنده شده از ذرات جوی ویژگی هایی از هواویزهای جوی است که از اندازه گیری های شیدسنج خورشیدی استخراج می شوند. در این پایان نامه، اندازه گیری های شیدسنج خورشیدی برای دسته بندی انواع مختلف هواویزهای جو زنجان در دو بازه زمانی بین مهر 1385 - مهر 1387 و دی 1388 - دی 1391 استفاده شده است. در کار نخست، در ادامه پایان نامه کارشناسی ارشد، ابتدا الگوریتم حذف ابر از داده های ثبت شده به برنامه ها افزوده شد و سپس دوباره داده های ثبت شده شیدسنج خورشیدی در مد خورشید برای بازه زمانی بین مهر 1385 - مهر 1387 بررسی و گزارش شد. در این کار، عمق اپتیکی طیفی هواویزها، نمای آنگستروم و میزان ستونی بخار آب از داده های ثبت شده در بازه زمانی ذکر شده محاسبه شد. عمق اپتیکی هواویزها معیاری از میزان هواویزها در ستون قائم جوی است و از خاموشی نور مستقیم خورشید در چهار طول موج 440، 675، 870 و 1020 نانومتر بدست می آید. نمای آنگستروم معیاری کیفی از ابعاد هواویزهای غالب در جو زمین است که از تغییرات لگاریتمی عمق اپتیکی هواویزها در سه طول موج 440، 675 و 870 محاسبه می شود. میزان ستونی بخار آب از اندازه گیری خاموشی نور مستقیم خورشید در طول موج 936 نانومتر (از نوارهای جذبی بخار آب) استخراج می شود. میانگین عمق اپتیکی هواویزها درطول موج 440 نانومتر، میزان ستونی بخار آب و نمای آنگستروم به ترتیب ترتیب برابر 0/14± 0/28، 0/37 ± 0/57 و 0/30± 0/73هستند. بیشینه (کمینه) مقدار عمق اپتیکی هواویزها در فصل بهار و تابستان (زمستان) و بیشینه (کمینه) مقدار میزان ستونی بخار آب در تابستان (زمستان) مشاهده می شود. از برازش چند جمله ای درجه دوم به لگاریتم عمق اپتیکی هواویزها در سه طول موج 440، 675و 870 نانومتر نسبت به لگاریتم خود طول موج ها می توان ضرایب α1و α2 را بدست آورد که معیار دقیق تری از ابعاد هواویزهای جوی هستند. مقدار ضریب α2برای جو زنجان نشان می دهد که اغلب هواویزهای جو زنجان بزرگ تر از یک میکرومتر هستند. مقادیر محاسبه شده α2-α1 نمایانگر این موضوع هستند که %80 هواویزهای زنجان در مد درشت دانه (1μm<) و %20 آنها در مد ریزدانه (1μm<) قرار دارند. مقایسه مقادیر α2-α1 برای جو زنجان با مناطق دیگر نشان می دهد که غبار نوع غالب هواویزهای شهر زنجان را تشکیل می دهد. از طرفی نشان دادیم که همبستگی عمق اپتیکی هواویزها و ضریب α2-α1 قادر به جداسازی هواویزهای جو زنجان است. ویژگی های دیگر هواویزها مانند، سپیدایی پراکندگی تک باره، تابع فاز قطبیده و ضریب شکست هواویزها از مقایسه اندازه گیری های ناقطبیده و قطبیده شیدسنج خورشیدی در طول موج 870 نانومتر و برآورد نظری شدت نور خورشید پراکنده شده از ذرات موجود در جو زمین استخراج می شود. انتشار تابش خورشیدی در جو زمین با استفاده از حل معادله برداری انتقال تابش برای جوی تخت، هنگامی که توزیع ابعادی هواویزها دو مدی است، محاسبه می شود. تئوری پراکندگی ریلی و می برای محاسبه کمیت های اپتیکی برهمکنش نور خورشید به ترتیب با مولکول ها و هواویزها بکار می روند. حساسیت تابع فاز قطبیده هواویزها به شکل ذرات هواویز بررسی شده است. نتایج محاسبات تابع فاز قطبیده هواویزها برای مخلوطی از شبه کره های بیضی گون با جهت گیری کاتوره ای و نسبت های محوری مختلف و مدل کروی (تئوری پراکندگی می) نشان می دهند که تابع فاز قطبیده هواویزها به شکل ذرات وابسته نیست. در کار دوم، توانایی دسته بندی تابع فاز قطبیده هواویزها برای جو زنجان بررسی شد. عمق اپتیکی هواویزها، نمای آنگستروم، سپیدایی پراکندگی تک باره و تابع فاز قطبیده هواویزها از اندازه گیری های شیدسنج خورشیدی در بازه زمانی دی 1388 - دی 1391 استخراج شدند. نتایج نشان می دهند که بیشینه مقدار تابع فاز قطبیده هواویزها همبستگی (برابر با r=0/95) زیادی با نمای آنگستروم دارد. همبستگی تابع فاز قطبیده هواویزها در زاویه 60 درجه و نمای آنگستروم می تواند معیاری از ضریب شکست هواویزهای جو زنجان باشد. بیشینه مقدار تابع فاز قطبیده هواویزها همبستگی منفی با عمق اپتیکی هواویزها و سپیدایی پراکندگی تک باره (به ترتیب برابر با r=-0/76و 0/33-=r) دارد. همچنین از مقایسه تابع فاز قطبیده هواویزها استخراج شده از داده های قطبیده شیدسنج خورشیدی و مقادیر محاسبه شده آن از محاسبات نظری نشان داده شد که تابع فاز قطبیده در یک زاویه پراکندگی معین می تواند معیاری از ضریب شکست هواویزها را در اختیار ما قرار دهد. نتایج بررسی هواویزهای شهر زنجان نشان می دهند که تابع فاز قطبیده هواویزها توانایی دسته بندی هواویزهای مناطق شهری واقع در نواحی خشک و نیمه خشک کمربند غباری کره زمین را دارد.

Supervisors and advisors

حمیدرضا خالصی فرد

Similar theses

Similar items

  • دسته بندی هواویزهای جوی به وسیله تابع فازی قطبیده با استفاده از داده های قطبیده شیدسنج خورشیدی

    Articleعلوم محیطیعلی بیات، دانشگاه زنجان حمیدرضا خالصی فرد، دانشگاه زنجان امیر معصومی، دانشگاه زنجان

    دسته بندی هواویزهای جوی یکی از مباحث مهم در سنجش از دور هواویزها توسط ابزارهای فضابرد و هوابرد و زمین پایه است. تابع فازی قطبیده هواویزها معیاری از قطبش نور پراکنده شده خورشید توسط ذرات مایع یا جامد معلق در جو زمین است. در این مقاله توانایی دسته بندی هواویزهای جوی توسط پارامتر تا

  • صحت سنجی عمق اپتیکی هواویزهای اندازه گیری شده توسط سنجنده های کالیوپ، مادیس، میزر و امی با داده های شیدسنج خورشیدی در منطقه زنجان

    Article2021تحقیقات کاربردی علوم جغرافیاییعلی بیات، احمد عصار عنایتی، عظیمه توشنی

    در این مقاله، عمق اپتیکی هواویز اندازهگیری شده با سنجنده‌های کالیوپ، مادیس، میزر و امی با داده‌های شیدسنج خورشیدی مستقر در دانشگاه تحصیلات تکمیلی زنجان، از دسامبر سال 2009 تا دسامبر سال 2013 مقایسه و صحت‌سنجی شده است. رگرسیون خطی، میانگین مربعات خطا و میانگین خطای مطلق بین اندازه

  • تخمین زمان ریزش پدیده چند روز غباری با استفاده از همبستگی داده های pm۱۰ و داده های شیدسنج خورشیدی

    Articleعلوم محیطیسمیرا ذوالفقاری نیک انجام، دانشگاه زنجان حمیدرضا خالصی فرد، دانشگاه زنجان یوسفعلی عابدینی، دانشگاه زنجان

    امروزه آلودگی هوای مناطق شهری به یک معضل اجتماعی در مجامع بشری تبدیل شده و بنابراین وسایل و ابزارهای متنوعی برای اندازه گیری آلاینده ها مورداستفاده قرارگرفته است. ازجمله این وسایل دستگاه اندازه گیری ذرات معلق در محل و دستگاه های سنجش از راه دور زمین پایه است. ما در این کار زمان ر

  • بررسی کارایی شبکه عصبی مصنوعی در برآورد بار معلق رودخانه با استفاده از داده های دسته بندی شده

    Article2015نشریه محیط زیست و مهندسی آبهمایون فقیه، عطا امینی، فرزانه حیدری، کیوان خلیلی

    بار رسوب جریان، شاخص مفیدی در پیش­بینی فرسایش خاک در حوزه­های آبخیز است؛ بنابراین تدوین مدلی برای برآورد بار رسوب می­تواند در مدیریت و اجرای پروژه­های آبخیزداری و مهندسی رودخانه مفید باشد. در این پژوهش روش دسته­بندی داده­ها به­عنوان راه­کاری برای افزایش دقت شبکه عصبی مصنوعی در تد

  • دسته بندی و پیش بینی وضعیت تحصیلی دانشجویان با استفاده از تکنیک های داده کاوی

    Articleنامه آموزش عالیسمیه حیدری، مدرس دانشکده مهندسی صنایع دانشگاه آزاد اسلامی واحد پرند مسعود یقینی، عضو هیئت علمی دانشگاه علم و صنعت ایران

    داده کاوی و کشف الگوها و دانش نهفته در داده های سیستم های آموزشی کمک شایانی به تصمیم گیرندگان عرصه آموزش عالی جهت بهبود فرآیند های آموزشی نظیر برنامه ریزی، ثبت نام، ارزیابی و مشاوره می نماید. هدف مقاله حاضر، دسته بندی و پیش بینی وضعیت تحصیلی دانشجویان با استفاده از تکنیک های داده

  • دسته بندی داده های جریانی فازی با استفاده از تحلیل پوششی داده ها

    Articleمدیریت توسعه و تحولامینه توحیدی، دانشجوی کارشناسی ارشد ، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قزوین ،گروه مهندسی صنایع ، قزوین،ایران محمدامین ادیبی، استادیار دانشگاه آزاداسلامی، واحد قزوین،گروه مهندسی صنایع ، قزوین، ایران علیرضا علی نژاد، دانشیار ،دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قزوین، گروه مهندسی صنایع، قزوین،ایران

    در این تحقیق یک روش دسته بندی داده های غیرقطعی از نوع فازی که از جمله چالش برانگیزترین حوزه های تحلیل داده محسوب می شود، ارائه شده است. در واقع حجم بالا و پیچیدگی روش های تحلیل داده مانع از توسعه روش هایی جهت تحلیل داده های فازی می شود. با این حال در برخی حوزه های دیگر همچون برنا