Thesis

بررسی اندیشه کمالگرایی در مثنوی معنوی در مقایسه و تطبیق با تائیه کبرای ابن فارض مصری

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

اندیشه کمال گرایی در پی میل فطری به تعالی و کمال، همواره در همه قرون و اعصار، همراه انسان بوده و ذهن جستجوگر بشر، به دنبال یافتن پاسخی نیکو، به کاوش در درون و بیرون خود پرداخته است. ظهور مکاتب مادی که زاییده فکر و اندیشه خود انسان هاست از ثمرات این جستجوست. و البته بعثت پیام آوران الهی و نزول کتب مقدس آسمانی نیز پاسخ و آبشخوری الهی از جانب خداوند برای انسان ها است. یکی از مسلّم ترین عرصه هایی که مجالی مناسب و وسیع برای پرداختن به این اندیشه است، عرصه ادبیات است، چراکه به صورت مستقیم نوع نگرش به عالم و جهان بینی یک فرد یا جامعه را نشان می دهد و به تبع آن، جریان اندیشه کمال گرایی را در پیش چشمان مخاطب به نمایش می گذارد. مثنوی معنوی مولانا جلال الدین محمد بلخی از بزرگترین آثار ادبیات فارسی است که این میل و طلب بدیهی انسان را در آثار خویش انعکاس داده و با نگاهی ژرف، موانع دستیابی به کمال انسانی و اخلاقی را معرفی نموده و از درمان نیز سخن رانده است. در میان آثار شعرای عرب شاید از حیث چگونگی پرداختن به موضوعات، در قالب داستان-های کوتاه و منظوم نتوان همتایی برای مثنوی یافت اما اصل موضوع، یعنی اندیشه کمال گرایی را در اشعار کسانی همچون ابن فارض مصری می توان دید. در این پژوهش، تائیه کبرای این شاعر بزرگ موردنظر قرار گرفته است. وحدت مشرب و وحدت هدف در این دو شخصیت بزرگ به ظهور افکار و اندیشه های یکسانی می انجامد که از آن جمله، همین اندیشه کمال گرایی است. رویکرد ابن فارض به این موضوع در تائیه کبری عاشقانه است؛ بدین معنی که کمال نهایی را رسیدن به عشق می داند و نیز فراز و نشیب این سلوک را با عشق طی می کند. رویکرد مولانا را با توجه به مثنوی معنوی، عاشقانه- عارفانه نام نهاده ایم چراکه مولوی به صورت جزئی و دقیق عوامل و موانع را بیان می کند و برای هر کدام تحلیل مناسب ارائه می دهد و از طرف دیگر او نیز از مقوله عشق غافل نبوده است. این دو اثر از همجواری تاریخی و جغرافیایی برخوردارند. این پژوهش با استفاده از شیو? کتابخانه ای و توصیفی و در شش فصل تنظیم شده است: فصل اول: کلیات تحقیق(بیان مسأله، سوال ها و فرضیه ها، سوابق پژوهشی و..) فصل دوم: اندیشه کمال گرایی(تعریف کمال از دیدگاه علم اخلاق، کمال از نظرگاه چند مکتب، ابعاد بروز کمال) فصل سوم: زندگی نامه دو شاعر و معرفی آثار مورد نظر در این پژوهش فصل چهارم: عوامل و موانع کمال در مثنوی معنوی فصل پنجم: عوامل و موانع کمال در تائیه کبری فصل ششم: شباهت ها و تفاوت ها

Supervisors and advisors

رضا سمیع زاده، اسماعیل قافله باشی

Similar theses

  • مقایسه ی خمریه ی ابن فارض مصری با اشعار مولانا و غزلیات سعدی و حافظ

    Thesis2014دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد خلخال - دانشکده زبان و ادبیات فارسیزرین تاج فرجی

    دو ادبیات متمدّن فارسی و عربی به دلیل ارتباط نزدیک و قرابت فرهنگی همواره ارتباط متقابلی به صورت پنهان و آشکار با یکدیگر داشته اند و همین موضوع موجب ایجاد تشابهات زیادی در آثار ادبی در شکل و محتوا و درون مایه گردیده است. بررسی و مقایسه ی تشابهات و اختلافات در حیطه ی موضوعات مختلف

  • بررسی و مقایسه خمریات ابن فارض مصری و حافظ شیرازی

    Thesis2009وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه کردستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیطیبه مرادیانی

    شعر خمر فنی غنایی است، که درآن شاعر به توصیف شراب و می و مجالس نوشیدن شراب می پردازد. شعر خمر به دو مکتب مادی و معنوی تقسیم می شود. در خمر مادی، مقصود شاعر از خمر وباده عصاره سکرآور و مست کننده انگور است. از جمله شاعران خمر مادی در زبان عربی می توان به اعشی، اخطل وابی نواس اشاره

  • مقایسه تطبیقی عشق در دیدگاه ابن فارض (قصیده تائیه)، مولانا و مولوی کُرد

    Thesis2011وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه شهید باهنر کرمان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیحیدر عبداللهی

    در متون عرفانی بعضی از موضوعات مثل عشق، انسان کامل و وحدت وجود محوریت دارد.به عبارت دیگر این سه مضمون، سه ضلع مثلثی را تشکیل می دهند که، در بیشتر متون عرفانی متفاوت می توان جستجو کرد. به نظر می رسد بین اندیشه های ابن فارض شاعر مصری، جلال الدین مولوی و مولوی کُرد(شاعر نامدار کُرد)

  • مقایسه اندیشه های احمد غزالی در سوانح العشاق با مثنوی معنوی مولوی

    Thesis2014دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه - دانشکده زبان و ادبیات فارسیعلی اشرف سلیمانی

    یکی از مباحثی که در پژوهش های ادبی به صورت گسترده مورد نظر محققین قرار داشته، طرح پژوهش های مقایسه ای به منظور تبیین مضامین مشترک و متضاد آراء و نظرات ادبا و شعرای معاصر و کلاسیک بوده است. احمد غزّالی و مولوی جلال الدین بلخی، بخصوص در رابطه با اندیشه های عرفانی و عاشقانه از مهمتر

  • بررسی و مقایسه ی ویژگی های انسان کامل در مثنوی معنوی و اندیشه های یونگ

    Thesis2013وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه پیام نور - دانشگاه پیام نور استان فارس - دانشکده ادبیات و علوم انسانیالهه ستوده پور

    انسان ها در هر کجای جهان و در هر دوره و فرهنگی که زندگی می کنند به حکم انسان بودن دارای استعداد های مشترک و گوهر وجودی واحدی هستند. شباهت های ناشی از اشتراک گوهر انسانی مخصوصا در عرفان به صورت مکرر دیده می شود، ممکن است دو نفر دقیقا یک مسیر را پیموده باشند و هر دو به مقصد نهایی ر

  • نور و ظلمت از دیدگاه گنوسی و مقایسه و تطبیق آن با مثنوی معنوی

    Thesis2012دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیریحانه آزادگان

    این پژوهش که قصد دارد جلوه¬های متضاد نور و ظلمت که بن¬مایه¬ی اصلی آیین گنوسی است را، در مثنوی معنوی مورد بررسی قرار دهد، در دو بخش کلی فراهم شده است. بخش اول مقدمه و تعریفی از اسطوره، ثنویت، آیین¬هایی چون آیین مترائیسم، زروانیسم و زردشتی می¬باشد؛ سپس به تعریف علمی و ادراکی از نور

Similar items

  • وحدت وجود در مثنوی مولانا و تائیه ابن فارض

    ابن فارض از بزرگترین سرایندگان شعر صوفیانه در ادبیات عرب است؛ از سوی دیگر مولانا، خداوندگار عشق و عرفان در ادبیات فارسی است که زیباترین و مهمترین مضامین عرفانی در اشعار آن دو یافت می شود. جهان بینی و نگرش آن دو عارفِ بزرگ، با یکدیگر شباهت های قابل توجهی دارد و در بسیاری از موضوعا