Thesis

سونیت احتمالی در فقه امامیه و حقوق کیفری ایران و مقایسه آن با حقوق انگلستان

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

برای تشکیل جرم علاوه بر عنصر قانونی مبتنی بر پیش بینی رفتار مجرمانه در قوانین جزایی و عنصر مادی جرم شامل وقوع عمل در خارج، متهم بایستی از عنصر روانی نیز برخوردار باشد. صرف ارتکاب فعل مادی کفایت نمی کند، بلکه به منظور سرزنش وی، او بایستی از عنصر روانی نیز برخوردار باشد. بدین منظور زمانی که متهم قصد نتیجه حاصله را می نماید و به همان هدف مطلوب خود نائل می شود شکی در عمدی بودن فعل وی وجود ندارد و امر بدیهی خواهد بود. متعاقبا موقعی که متهم در اثر تقصیر جزایی ساده و بدون پیش بینی نتایج حاصله مرتکب جرمی می شود شکی در غیر عمدی بودن فعل وی نیز احساس نمی شود. اولی مستحق حداکثر مجازات و دومی مستحق حداقل مجازات خواهد بود. لکن مابین این دو حالت یک خلائی احساس می شود و آن حالتی است که علیرغم اینکه متهم نتایج حاصله را پیش بینی می نماید، لکن از آن اجتناب ننموده و منجر به نتیجه مجرمانه می گردد. این حالت زمانی که احتمال وقوع جرم بالاست بیشتر احساس می شود. از این حالت در حقوق انگلستان به تعبیر بی پروایی و در نظام حقوقی ایران با عنوان سونیت احتمالی یاد می شود. در فقه اسلامی نیز علیرغم اینکه یک عنوان واحدی برای چنین حالتی در نظر گرفته نشده است، لیکن در لا بلای مطالب بالاخص موضوع شبهات باب حدود و نیز تا حدودی در خصوص افعال نوعا کشنده باب قصاص به این مهم پرداخته شده است. لذا در تعریف سونیت احتمالی می توان گفت حالتی است که متهم نتیجه حاصله را پیش بینی می نماید، لکن علیرغم این پیش بینی آن را مرتکب شده و منجر به نتیجه مجرمانه می گردد. اما زمانی که احتمال وقوع جرم بالاست بسیاری از صاحب نظران در هر سه نظام حقوقی معتقدند که نیازی به پیش بینی نتایج حاصله توسط متهم نیست، چرا که پیش بینی چنین احتمالی برای هر شخص عاقلی قابل درک خواهد بود. همچنین با توجه به اینکه سونیت احتمالی بین تقصیر جزایی و قصد و نیت قرار گرفته است، علیرغم اختلافات موجود در هر سه نظام حقوقی، عدالت ایجاب می نماید که بین قصد، سونیت احتمالی و تقصیر جزایی قائل به تفکیک شد و برای هر یک مجازات جداگانه ای مقرر گردد.

Supervisors and advisors

محمد خلیل صالحی

Similar theses

  • بررسی تطبیقی بزه معاونت در جرم در حقوق کیفری ایران، لبنان و انگلستان

    Thesis2008وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه قممهری واحدی

    یکی از مسائل مهم و اساسی حقوق جزای عمومی که از گذشته تا به حال در نظام های کیفری دنیا مطرح بوده است، بحث معاونت در جرم می باشد. از آنجا که موضع کیفری نظام اسلامی و نظام حقوق کامن لا (common law)، در برخورد با اعمال مجرمانه معاون و نیز مسئولیت کیفری وی متفاوت می باشد، در این تحقیق

  • تظاهر به فعل حرام از منظر فقه و حقوق کیفری ایران

    Thesis2014دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیفرح قلی زاده

    مفهوم تظاهر به فعل حرام با توجه به معنای لغوی آن یعنی وانمود کردن وانجام فعل حرام در مرئی و منظر دیگران عبارت از ارتکاب عملی است که انجام آن در شرع ممنوع می باشد بنابرین ارتکاب عمل حرام لزوماً باید به نحوی صورت گیرد که در منظر عده ای واقع شود و عرفاً مغایر با ارزش هایی باشد که اک

  • بررسی تطبیقی بزه معاونت در جرم در حقوق کیفری ایران، لبنان و انگلستان

    Thesis2008وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه قممهری واحدی
  • مدیریت ریسک جرم در فقه امامیه، حقوق جزای ایران و فرانسه

    Thesis2013وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه امام صادق علیه السلام - دانشکده حقوق و معارف اسلامیامیر رهنمافر

    چکیده امروزه جرم و ترس ناشی از جرم بویژه در خصوص جرایم خشونت بار و سازمان یافته و نسبت به مجرمین تکرار کننده جرم به مساله مهم شهروندان جامعه تبدیل شد ه است که خواهان مبارزه با مجرمین با اعمال ابزارها و اقدامات خنثی سازنده و طرد ایشان از جامعه است.دیگر اصلاح و درمان باتوجه به نتای

  • اقرار ناشی از اجبار یا اکراه در فقه و حقوق کیفری ایران

    Thesis2015وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه یزد - پژوهشکده علوم انسانی و اجتماعیسمیه یزدانی

    سخن از ارزش و جایگاه ادله اعم از دلایل مستقیم که بی واسطه منجر به علم قاضی می شوند (مانند اقرار ، شهادت ،...) و دلایل غیر مستقیم که به عنوان وسیله و ابزاری در رسیدن به نتیجه مطلوب به قاضی کمک می کنند منوط و وابسته به شرایط و مقدماتی است لذا دلایل زمانی معتبرند که واجد شرایط و خصو

  • بررسی امساک در جرایم علیه اشخاص در فقه امامیه وحقوق کیفری ایران

    Thesis2013وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه یاسوج - دانشکده علوم انسانیاسحاق کریمی

    چکیده یکی از موارد خاص معاونت در جرایم علیه اشخاص، که فقها نیز به آن اشاره کرده اند، امساک یا نگهداشتن کسی برای قادر ساختن دیگری به کشتن او می باشد. فقیهان امامیه مجازات فرد ممسک را حبس ابد دانسته اند. به نظر برخی از حقوقدانان همین مجازات در مورد ممسک، به جای سه تا پانزده سال حبس

Similar items

  • مجازات‌های مبتنی بر منفعت شخص و اجتماع در فقه و حقوق کیفری ایران و حقوق انگلستان

    Article2023فقه جزاي تطبيقيمحمدعلی امیری، کمال خواجه پور بنادکی، محمد مهدی برغی

    مجازات‌ها توسط مقنن‌ها جهت تأمین چشم‌اندازهای نظام عدالت کیفردهی انتخاب می‌شوند. همچنین قضات نیز با تعیین مجازات‌ها به‌دنبال محقق کردن اهداف آنها هستند. اهداف مجازات‌ها در راستای اهداف نظام عدالت کیفری است؛ گفتنی است یکی از این کیفرها، مجازات‌های مبتنی بر منفعت شخص و اجتماع می‌با

  • امکان‌سنجی استناد به هنجارهای فرهنگی در تخفیف یا تغییر مجازات‌های مستوجب حد (از دیدگاه فقه امامیه، حقوق کیفری ایران و فقه حنفی)

    Article2024مطالعات تطبيقي فقه و اصول مذاهبمهدیه معالی، ابوالفضل علیشاهی قلعه جوقی

    در جوامع کنونی با کنار هم قرارگرفتن فرهنگ‌های متفاوت و برخورد آن‌ها، استناد به هنجارهای فرهنگی به‌عنوان نوعی دفاع در پرونده‌های کیفری اهمیت یافته است. بر این اساس متهمان با توجه به فرهنگ خود، سعی می‌کنند تا از این طریق اقدامات‌شان را توجیه کرده و مجازات را از خود ساقط نموده یا مو

  • مطالعه تطبیقی جهل بسیط متهم و آثار آن در فقه امامیه، حقوق کیفری ایران و آمریکا

    Article2010فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی (فصلنامه حقوق سابق)حسین آقایی نیا، رضا زهروی

    جهل بسیط، پدیده ای ذهنی است که از یکسو نقیض علم و آگاهی و نافی عنصر معنوی لازم در بسیاری از جرایم در نظام های حقوقی گونه گون و برخوردار از ابعاد ثبوتی و اثباتی متعدد و موثر در مسئولیت متهم و از سوی دیگر قسیم جهل مرکب (اشتباه ذهنی) می باشد و جلوه هایی خاص و موثر از این وضعیت روانی

  • مطالعه تطبیقی جهل بسیط متهم و آثار آن در فقه امامیه، حقوق کیفری ایران و آمریکا

    Article2010مطالعات حقوق خصوصیحسین آقایی نیا، رضا زهروی

    جهل بسیط، پدیده ای ذهنی است که از یکسو نقیض علم و آگاهی و نافی عنصر معنوی لازم در بسیاری از جرایم در نظام‌های حقوقی گونه گون و برخوردار از ابعاد ثبوتی و اثباتی متعدد و موثر در مسئولیت متهم و از سوی دیگر قسیم جهل مرکب (اشتباه ذهنی) می باشد و جلوه هایی خاص و موثر از این وضعیت روانی

  • حمایت از آزادی بیان در فقه و حقوق کیفری ایران

    Article2022فقه جزاي تطبيقيمونس کشاورز

    آزادی بیان از مهم‌ترین قواعد حقوق بشری است که همواره محل بحث و نظر بوده است. در این مقاله تلاش شده به رویکرد فقه در حمایت از آزادی بیان و ضمانت کیفری آن در حقوق کیفری ایران پرداخته شود. سؤال اساسی که در این خصوص مطرح و بررسی‌شده این است که حمایت از آزادی بیان در فقه چه جایگاهی دا

  • مسؤولیت کیفری رمال و دعانویس در فقه و حقوق کیفری ایران

    Article2024فقه جزاي تطبيقيمهری توتونچیان، رامین فغانی

    رمالی و دعانویسی یکی از معظلات اجتماعی و مبتلابه در جامعه است که آثار اجتماعی و اقتصادی مخربی به‌دنبال دارد. به همین دلیل بررسی رویکرد فقه و حقوق کیفری در این خصوص مهم و ضروری است. بر همین اساس هدف مقاله حاضر بررسی مسؤولیت کیفری رمال و دعانویس در فقه و حقوق کیفری ایران است. این م