بسدگی ها و کژتابی های زبانی شعر گیلکی در موضوعات پایداری
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
شعر گیلکی که شاخهای ادبی و بازتابی اندیشهگرا از زبان گیلکی است، از قرن هشتم ه.ق به بعد نمود مکتوب یافته و پیش از این تاریخ، اشعار ثبت شدهی گیلکی بهدست نیامده است. ظهور جلوههای پایداری در شعر گیلکی، عموماً به سدهی اخیر و شکلگیری جنبشهای آزادی خواهانه، بهویژه نهضت مشروطه، نهضت جنگل، نهضت اسلامی و پس از آن، دفاع مقدّس برمیگردد. اشعار گیلکی در موضوعات پایداری، از نظر زبانی دارای بسندگیها و کژتابیهایی هستند که مطالعه و شناخت آنها میتواند در درک درست جایگاه شعر گیلکی در شعر ایران و نسبت کیفی آن با اشعار سایر زبانهای بومی موثّر واقع شود. هستهی اصلی پژوهش حاضر در پاسخ به دو پرسش زیر، بنیان نهاده شده است: 1- بیشترین بسندگیها و کژتابیهای زبانی شعر گیلکی در موضوعات پایداری به کدام مقولههای زبانشناسی مربوط هستند؟ 2- ورود موضوعات پایداری به حوزهی ادبی زبان گیلکی، تا چه اندازه توانسته است بر غنای این زبان بیفزاید؟ تأمّل در دو پرسش فوق به این نتیجه انجامید که بیشترین بسندگیهای زبانی شعر گیلکی در موضوعات پایداری، مربوط به عملکرد واژگان بر قطبهای استعاری و مجازی و فرایند برجستهسازی زبان از طریق اِعمال قواعد هنجارکاهی و بیشترین کژتابیهای زبانی، مربوط به اِعمال ناهنجار قواعد هنجارکاهی لیچ است. همچنین بر اساس مستندات علمی ارائه شده، تحقیقاً ثابت میشود که سهم موضوعات پایداری در غنای زبان گیلکی با استفاده از ظرفیّتی به نام شعر، به اندازهی موضوعات دیگری است که طی یک سدهی اخیر، ذهن شاعران گیلان را به خود مشغول کرده است.