Thesis

پهنه بندی برخی اشکال پتاسیم در خاک های سطحی استان اصفهان و ارتباط آنها با ویژگی های خاک، اقلیم، مواد مادری

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

چکیده پتاسیم عنصری ضروری برای رشد گیاهان بوده و از نظر مقدار مورد نیاز گیاه، حد واسط نیتروژن و فسفر قرار دارد. جهت برنامه ریزی صحیح استفاده از اراضی شناخت وضعیت عناصر تغذیه ای (از جمله پتاسیم) ضروری است. بنابراین مطالعه حاضر با توجه به اهمیت استان اصفهان به عنوان یکی از مناطق مهم از نظر کشاورزی و با هدف بررسی تأثیر خصوصیات خاک، مواد مادری و همچنین اقلیم بر وضعیت پتاسیم با استفاده از مدل سازی توزیع مکانی و پهنه بندی فرم های مختلف پتاسیم صورت گرفت. در این راستا از منطقه مطالعاتی (کل استان اصفهان) تعداد 252 نمونه از خاک سطحی به عمق 0 تا 20 سانتی متر تشکیل شده بر روی مواد مادری متفاوت به روش نمونه برداری تصادفی جمع آوری گردید. هم چنین تعداد 44 نمونه غالب از سنگ بستر خاک ها گرفته شد. پتاسیم محلول با استفاده از روش عصاره اشباع، پتاسیم تبادلی با استفاده از روش عصاره گیری متوالی، پتاسیم شبه کل به روش اسید نیتریک مولار جوشان و پتاسیم قابل جذب به روش عصاره گیری با استات آمونیوم اندازه گیری گردید. سایر ویژگی های فیزیکی و شیمیایی خاک نظیر هدایت الکتریکی، اسیدیته، درصد ماده آلی، درصد گچ، درصد آهک، بافت و نسبت جذب سدیم نیز با روش های متداول اندازه گیری شد. پس از تعیین ویژگی های عمومی خاک و میزان اشکال مختلف پتاسیم در نقاط تعیین شده مورد مطالعه، داده ها از نظر آماری توصیف و ارتباط ویژگی های خاک با اشکال مختلف پتاسیم در منطقه بررسی گردید. جهت محاسبات زمین آماری پس از نرمال سازی داده ها و تعیین بهترین مدل تغییرنمای اشکال مختلف پتاسیم با روش کریجینگ معمولی انجام پذیرفت. هم چنین نقشه احتمال ریسک کمبود پتاسیم قابل جذب از روش کریجینگ شاخص بدست آمد. نتایج حاصل از بررسی های آماری نشان داد که تقریباً 1% خاک های منطقه از لحاظ پتاسیم قابل جذب زیر حد بحرانی 160 میلی گرم بر کیلوگرم قرار دارند و 6% نمونه ها زیر حد بحرانی 250 میلی گرم بر کیلوگرم قرار دارند. خاک های حاصل از مواد مادری سنگ آهک در مقایسه با سایر خاک ها دارای پتاسیم قابل جذب و محلول و خاک های حاصل از مواد مادری سنگ های آذرین دیوریتی دارای پتاسیم شبه کل و پتاسیم غیرتبادلی بیشتری هستند. پتاسیم شبه کل، قابل-جذب، تبادلی و غیرتبادلی با مواد آلی خاک، میزان رس، بارش و ارتفاع همبستگی مثبت و با میزان شن و دما و میزان جذب سدیم همبستگی منفی نشان دادند. بخش شن خاک دارای پتاسیم زیادی نبوده و در بخش رس خاک کانی های پتاسیم دار یافت می شود. خاک های ریزبافت پتاسیم بیشتری نسبت به خاک های درشت بافت دارند. پراکنش اشکال مختلف پتاسیم ساختار مکانی مناسبی دارند. آنالیز همبستگی مکانی کلاس همبستگی متوسط را برای غلظت پتاسیم شبه کل، قابل جذب، محلول، تبادلی و غیرتبادلی در منطقه مورد مطالعه نشان داد. نتایج هم چنین نشان داد به طور کلی عواملی مانند وجود آهک زیاد، مواد آلی کم و شوری زیاد ناشی از اقلیم خشک در شرق منطقه مورد مطالعه از عوامل کاهش پتاسیم قابل جذب و تبادلی در منطقه مورد مطالعه می باشند. وجود میزان رس کم و به تبع آن میزان پتاسیم تبادلی کم از عوامل کاهش غلظت در بخش های شرقی منطقه مورد مطالعه می باشد. پتاسیم محلول در منطقه مورد مطالعه تقریباً از روند خاصی پیروی نکرده و کاهش آن در بخش هایی از شرق را می توان به وجود تپه های شنی در منطقه مورد مطالعه نسبت داد. تجمع میزان پتاسیم شبه کل و غیرتبادلی را می توان به مواد مادری دیوریت، آندزیت و شیل واقع در بخش های مرکزی، غرب، شمال غربی تا جنوب غربی منطقه مورد مطالعه نسبت داد که آنالیز مواد مادری نیز افزایش مقدار را نشان داد. بیشترین مساحت منطقه میزان پتاسیم قابل جذب بین 413 تا 589 میلی گرم بر کیلوگرم را به خود اختصاص داده است که بیش از حد بحرانی بوده که این محدوده می تواند تأمین کننده پتاسیم مورد نیاز گیاهان باشد. 4/23 درصد از منطقه پتاسیم قابل جذب بین 250 تا 300 میلی گرم بر کیلوگرم خاک داشته که مدیریت کودی در منطقه مورد نیاز می باشد

Supervisors and advisors

حسین خادمی

Similar theses

Similar items

  • طبقه بندی پوشش های درختی و درختچه ای و ارتباط آنها با برخی ویژگی های خاک و شرایط توپوگرافی در جنگل های شفارود استان گیلان

    Articleتحقیقات جنگل و صنوبر ایرانصهبا غروی منجیلی، کارشناس ارشد جنگل داری علی صالحی، استادیار، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان حسن پوربابایی، دانشیار، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان. فاطمه اسپندی

    برای تعیین ارتباط ویژگیهای خاک و شرایط توپوگرافی با گونه های درختی و درختچه ای، سه پارسل در سری 16 شفارود استان گیلان انتخاب و نمونه برداری با 60 قطعه نمونه دایره ای 10 آری انجام شد. در هر قطعه نمونه، قطر در ارتفاع برابرسینه درختان و درختچه ها، ارتفاع از سطح دریا، درصد شیب و جهت

  • آنالیز سطوح روند و اثرات آن در مدل سازی تغییرنما و پهنه بندی برخی ویژگی های خاک

    Articleپژوهش های حفاظت آب و خاکسلمان میرزائی، دانشجو شجاع قربانی دشتکی، هیئت علمی دانشگاه شهرکرد جهانگرد محمدی، هیئت علمی دانشگاه شهرکرد حسین اسدی

    سابقه و هدف: دقت برآورد مکانی ویژگی های خاک نظیر رس، ماده آلی و کربنات کلسیم معادل اهمیت زیادی در تغذیه گیاه و برنامه ریزی های زیست محیطی دارد. مهم ترین مرحله قبل از تحلیل های آماری و به کارگیری تخمین گرهای زمین آماری، وارسی داده ها می باشد. افزون بر بررسی اعداد پرت و نوع توزیع د

  • تأثیر برخی از ویژگی های خاک بر فعالیت آنزیم اوره آز در شماری از خاک های استان اصفهان

    Articleتولید محصولات زراعی و باغیفرشید نوربخش، f. noorbakhsh شاپور حاج رسولیها، s. hajrasuliha گیتی امتیازی، g. emtiazy

    شدت فعالیت آنزیم اوره آز نقش مهمی در کاربرد مؤثر کود اوره و ارزیابی آسیب های بالقوه زیست محیطی دارد. در این پژوهش فعالیت آنزیم اوره آز در 20 خاک گوناگون از مناطق خشک و نیمه خشک استان اصفهان اندازه گیری شد، تا هم بستگی آن با برخی از ویژگی های مهم فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیک خاک تعی

  • مقایسه برخی روش های زمین آماری و تلفیق آنها با توابع تبدیلی در پهنه بندی ظرفیت تبادل کاتیونی خاک

    Articleتحقیقات کاربردی خاکسلمان میرزایی، عضو هیات علمی فرخ اسدزاده، عضو هیئت علمی علی اصغر ذوالفقاری، عضو هیئت علمی

    ظرفیت تبادل کاتیونی (cec) یکی از مشخصه مهم خاک در جذب و رهاسازی عناصر غذایی مورد نیاز گیاه و برآورد پتانسیل خطر فلزات سنگین و برخی آلاینده های آلی است. آگاهی از چگونگی الگوی پراکنش مکانی cec به منظور مدیریت پایدار اکوسیستم، دارای اهمیت ویژه ای است. هدف از این پژوهش، تعیین مناسب ت

  • بررسی تغییرات مکانی و پهنه بندی برخی خواص فیزیکی و شیمیایی خاک سطحی و تأثیرپذیری آنها از مدیریت بهره برداری در زمین های کشاورزی جنوب تهران

    Articleپژوهش های خاکحسین ترابی گل سفیدی، دانشیار گروه مهندسی علوم خاک دانشگاه شاهد ناصر دواتگر، استادیار موسسه تحقیقات خاک و آب کشور شکوه قاسمی، دانش آموخته کارشناسی ارشد خاکشناسی دانشگاه شاهد

    گسترش مناطق مسکونی، تجاری، صنعتی و نوع استفاده از زمین در اراضی کشاورزی جنوب تهران، تغییر در برخی ویژگی­های فیزیکی و شیمیایی را به محیط خاک تحمیل نموده است. برای انجام این تحقیق نمونه­برداری به صورت شبکه منظم 1000 در 1000 متر در 196 نقطه از عمق 30-0 سانتی متری خاک در 20000 هکتار

  • کارآیی برخی تخمین گرهای زمین آماری در میان یابی و پهنه بندی شماری از ویژگی های کیفی خاک

    Article2013نشریه حفاظت منابع آب و خاک (علمی - پژوهشی)سیده محبوبه موسوی فرد، حمید رضا ممتاز، حبیب خداوردیلو

    طراحی و اجرای برنامه های حفاظت خاک نیازمند پهنه بندی دقیق و بهینه ویژگی های خاک است. از جمله عوامل بسیار موثر در پهنه بندی ویژگی های خاک، روش درون یابی کاربردی است. هدف از این پژوهش، ارزیابی کارایی شماری از روش های رایج درون یابی به منظور تخمین و پهنه بندی برخی ویژگی های کیفی خاک