Thesis

حسن تعلیل های شاعرانه غزلیات صائب تبریزی

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

حسن تعلیل از صنایع بدیعی معنوی در حوزه زیبایی شناسی ادب فارسی است که علت هر پدیده را به صورت ادبی و با زبان هنر و تصویر بیان می کند. این هنر ادبی ممکن است بر پایه ی یکی از صورت های بیانی: تشبیه، استعاره، کنایه و مجاز خلق شود، صائب تبریزی از بزرگترین شاعران غزل سرای سبک هندی است که خود در این شیوه دارای "طرز" تازه ای است. در این پژوهش به ارزیابی حسن تعلیل های شاعرانه غزلیات صائب تبریزی پرداخته شده و مشخص گردیده است که این شگرد هنری در غزلیات وی با بسامد بالایی مورد استفاده قرار گرفته است و کاربرد این شیوه در غزلیات وی نقش بسزایی در ایجاد تصویرهای زیبای شاعرانه در اشعارش داشته است. صرف نظر از بسامد بالای کاربرد این صنعت شیوه های کاربرد آن نیز به اقتضای ذهن و زبان خاص صائب قابل تامل می باشد؛ وی به منظور خلق مضامین و تصاویر تازه و همچنین به منظور جلوگیری از ابتلاء به تکرار و ابتذال تصاویر اشعار خود از صنعت حسن تعلیل استفاده چشمگیری داشته است، که در واقع نوعی گریز از هنجار و نرم عادی کلام است. وی با این گریز از هنجار و منطق عادی، موجبات زیبایی آفرینی، لذت بخشی و آشنایی زدایی در کلام خویش را فراهم کرده است. در این پژوهش ضمن بررسی دیوان غزلیات صائب از جهت کاربرد حسن تعلیل های شاعرانه؛ کاربرد آنها بر پایه صورت های بیانی نیز مورد بررسی قرار گرفت و مشخص گردید؛ صائب در حسن تعلیل های خود بیشتر از صورت بیانی استعاره با بسامد حدود 43 درصد استفاده کرده و در اغلب حسن تعلیل هایی که بر پایه صورت بیانی تشبیه هستند از کاربرد عناصرطبیعی ماه، خورشید، آب، کوه، صدف ،دریا و...به عنوان مشبه به سود جسته است؛ این ویژگی خاص اوست در هر گوشه از طبیعت که می نگرد دلیلی غیر عقلانی برای پدیده های آن می جوید و معانی و مضامین نو می آفریند، حسن تعلیل های شاعرانه صائب نقش بسزایی در ایجاد تصویرها، مضامین و زیبایی های کلام او داشته است. بسامد فراوان کاربرد حسن تعلیل در غزلیات صائب این واقعیت را نیز روشن می سازد که وی برای هر پدیده ای که توجبه عقلانی ندارد از حسن تعلیل های آمیخته به اغراق که حاصل ذهن خلاق و اندیشه رندانه اوست بهره می گیرد، وی با این شیوه بر صور خیال جامه ای نو بنام حسن تعلیل های شاعرانه می پوشاند.

Supervisors and advisors

الیاس نورایی

Similar theses

  • انسان گرایی در غزلیات صائب تبریزی(دیوان)

    Thesis2010وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه الزهراء - دانشکده ادبیات، زبانهای خارجی و تاریخفاطمه سیاه چین

    چکیده انسان گرایی (اومانیسم) یکی از دستاورد های رنسانس در مغرب زمین است که پیروان این مکتب هدف خود را اصالت بخشیدن به انسان و احترام به او عنوان کرده اند و ادعا می کنند که برای اولین بار این مکتب به انسان اصالت بخشید. اگر انسان گرایی را به معنای رایج آن یعنی بشر دوستی بپذیریم، با

  • تصویر آفرینی و مضمون سازی با عناصر داستان یوسف و زلیخا در غزلیات صائب تبریزی

    Thesis2010وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه ایلامنصرت اله کمری

    داستان یوسف و زلیخا از دیرباز به عنوان داستانی شورانگیز در ساحت ذهن شاعران، نویسندگان، داستان پردازان و سخنوران جایگاه ویژه ای داشته است.بن مایه ی اصلی این داستان برگرفته از مجموعه ی معارف و فرهنگ اسلامی و جلوه ای بارز از کتاب آسمانی، قرآن است.صائب تبریزی، سرآمد شاعران سبک هندی ا

  • عناصر فرهنگ عامه در غزلیات صائب تبریزی

    Thesis2010وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه شهید باهنر کرمان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیشیما مظهری صفات

    تحقیق و تعمّق در باورهای عامیانه ، کلید فهم و دریافت آثار ادبی است و می تواند پرده از اسرار افکار یک متن بردارد و خواننده را به دنیایی با کشف های هنری و لذت های ادبی وارد کند . به دلیل کوتاه بودن عمر برخی از باورهای عامیانه و عدم کاربرد آن ها در عصر حاضر ، ایجاب می کند که آن ها ر

  • ارسال المثل و کارکرد کنش های گفتاری در غزلیات صائب تبریزی

    Thesis2013دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیژاله کریمی کیوی

    یکی از مختصات برجسته ای که در سبک هندی بازتاب گشترده ای دارد، ارسال المثل و تمثیل است کمه با نکته های دقیق موجب خلق یکی از مضامین مختلفی شده است. از مهم ترین مسائل که درباره سبک شناسی کاربردی مطرح می شود، اهمیت کنش های گفتاری در ارتباطات کلامی و تولید معنا است. با توجه به مطالعات

  • بررسی موتیف واژگانی در غزلیات صائب تبریزی

    Thesis2011وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه مازندران - دانشکده علوم انسانی و اجتماعیعفت سادات غفوری

    موتیف یکی از اصطلاحات جدید نقد ادبی است که در تحلیل آثار ادبی می تواند یکی از عوامل مهم نقد و بررسی محسوب شود و مشخصه ی قابل توجهی برای سنجش و تشخیص نگرش و شیوه ی خلاقیّت صاحب اثر قرار گیرد. درتعریفی اجمالی موتیف به معنایِ موضوع، مضمون، الگوی صرفی، نحوی، موسیقایی ویا کلماتی است ک

  • بررسی عناصر فرهنگ عامه در غزلیات صائب تبریزی

    Thesis2010وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه شهید باهنر کرمان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیشیما مظهری صفات

    تحقیق و تعمّق در باورهای عامیانه ، کلید فهم و دریافت آثار ادبی است و می تواند پرده از اسرار افکار یک متن بردارد و خواننده را به دنیایی با کشف های هنری و لذت های ادبی وارد کند . به دلیل کوتاه بودن عمر برخی از باورهای عامیانه و عدم کاربرد آن ها در عصر حاضر ، ایجاب می کند که آن ها ر

Similar items