همسانیهای شاخص فقه متقدم مکه و فقه امامیه
چکیده
یکی از مسائل در خور توجه و قابل مطالعه در حوزه تاریخ فقه، بررسی همسانیها و تمایزات مکاتب مختلف فقهی است که از آن میان وجود برخی تشابهات و همسانیها در فقه متقدم مکه و فقه امامیه قابل ملاحظه است، علیرغم اختلاف فقه امامیه با فقه اهل سنت در مسائلی چون: کیفیت وضو و اذان ، حلیت متعه ، بطلان عول و تعصب و ...، فقه متقدم مکه با فقه امامیه همخوانیهایی دارد چرا که فقه متقدم مکه ، متاثر از تعالیم ابن عباس و سایر منتسبان به اهل بیت بوده است و مطالعه این تشابهات قرابت فقه امامیه را با فقه متقدم مکه نشان می دهد و از فراسوی این قرابت می توان همسویی مبنایی فقه امامیه را با صحابه و تابعین مکه که مورد وثوق تمامی فرق اسلامی می باشند- نشان داد که خود گامی در جهت تقریب بین مذاهب اسلامی است . ما برای دست یافتن به این همسانیهای شاخص ، پس از شناسایی فقهای مکه ، طی دو نوع آمارگیری به استخراج مسائل مورد نظر از کتاب الخلاف شیخ طوسی پرداختیم و ذیل سرفصل به تحلیل و بررسی این مساله پرداختیم. البته در قسمت کلیات با ترسیم اوضاع و احوال سده های نخست هجری ، به دلیل ارائه این نوع تقسیم بندی از مکاتب فقهی که براساس یوم آنها بوده است ، اشاره نمودیم و سپس به توصیف ویژگیها و خصوصیات فقه و فقهای مکه همت گماشتیم و در نهایت ، چگونگی سیر اضمحلال مکاتب بومی فقه را بیان نمودیم.