تجزیه و تحلیل گفتمانی داستان مدیر مدرسه جلال آل احمد در دو سطح خرد و کلان
چکیده
در این رساله، داستان مدیر مدرسه اثر جلال الدین آل احمد مورد تجزیه و تحلیل گفتمانی و متنی قرار گرفته است. هدف این پژوهش، تجزیه و تحلیل این داستان در سطح ساختهای کلان و خرد و نیز یافتن عوامل انسجامی آن بود. در سطح ساخت کلان از الگوی هچ استفاده شده است. در بررسی عوامل انسجام متنی، الگوی هلیدی و حسن (1976) بکار گرفته شده است و در سطح خرد، یازده الگوی نحوی و چهار صنعت ادبی و سبکی در سطح واژه و جمله بررسی شده اند. در تجزیه و تحلیل الگوهای نحوی از الگوی شفایی (1363) و در تجزیه و تحلیل سازوکارهای سبکی از الگوهای فرشیدورد (1363) و همایی(1377) استفاده شده است. تجزیه و تحلیل داستان در سطح ساخت کلان، نشان داد که الگوی داستان مدیر مدرسه در راستای الگوی گفتمانی هچ (1992) سازمان یافته است.داستان مدیر مدرسه بیان فقر و سرخودرگی، آشوب و تبعیض اجتماعی و فرهنگی دانش آموزان، آموزگاران و جامعه فرهنگی است. این مسائل چارچوب فکری آل احمد و یا همان سطح کلان فکری او را تشکیل می دهد.تجزیه و تحلیل عوامل انسجامی متنی داستان نشان داد که عامل انسجام ارجاعی بیش از سایر عوامل انسجام متنی در بافت داستان به کار گرفته است. پس از آن به ترتیب عوامل ربطی، واژگانی و حذف قرار دارند. از عوامل انسجام جانشینی در داستان استفاده نشده است.
