بهره برداری بهینه از مخازن چندمنظوره با استفاده از شبکه های عصبی فازی
چکیده
مخازن پشت سدها نقش اساسی در تأمین آب و انرژی برق و همچنین کنترل سیلاب ها بر عهده دارند. بهره برداری بهینه از آنها در طول سالیان متمادی به عنوان یک مسئله اساسی در میان محققین مدیریت منابع آب مطرح بوده است. در این تحقیق، یک الگوی بهره برداری زمان واقعی بهینه برای سد جیرفت در استان کرمان ساخته شد. برای این منظور ابتدا با تکیه بر روش برنامه ریزی پویا، مقادیر بهینه آب رهاشده در هر ماه به دست آمد. سپس به کمک سامانه استنتاج عصبی-فازی تطبیقی (anfis) و با بهره گیری از نتایج بهینه به دست آمده برای یک دوره تاریخی 46 ساله، یک مدل کلی بهره برداری از مخزن حاصل گردید. برای ساخت مدل های anfis مختلف از توابع موجود در جعبه ابزار فازی نرم افزار matlab یعنی genfis1 و genfis2 بهره گرفته شد و این مدل ها به ترتیب با نام های anfis1 و anfis2 نامگذاری شدند. یک مدل رگرسیونی خطی چندگانه نیز برای مقایسه با نتایج به دست آمده از مدل های anfis ساخته شد. نهایتاً در مرحله شبیه سازی، مدل ها به صورت زمان واقعی مورد استفاده قرار گرفتند و عملکرد مدل ها با هم مقایسه گردیدند. برای سنجش عملکرد مدل ها در مرحله شبیه سازی، معیارهایی چون ریشه میانگین مربع خطاها، ضریب همبستگی، میزان برق تولیدی، میزان کمبود، مقدار سرریز، اعتمادپذیری، برگشت پذیری و آسیب پذیری مورد استفاده قرار گرفتند. براساس مقایسه های صورت گرفته مدل anfis2 عملکرد مناسب تری را در بین مدل ها از خود نشان داد و به عنوان بهترین مدل انتخاب گردید.