تحلیل سبکی 50 غزل خواجوی کرمانی
چکیده
در این پژوهش با نگاهی سبک شناسانه به 50 غزل از خواجوی کرمانی، غزلهای انتخابی در 3 سطح زبانی، ادبی و فکری و بر اساس دیدگاه دکتر شمیسا مورد بررسی قرار گرفته و در هر سطح، توضیح و تحلیلی همراه با شواهدی از غزلها آمده، آن گاه نتیج? به دست آمده مطرح شده است. در سطح زبانی، بیشتر فعلها در زمان حال به کار رفته و ساختار درصد بالایی از جملات، روان است. استفاده از لغات عربی بسامد بالایی دارد که در بیشتر موارد شامل لغات پرکاربرد در زبان فارسی است. البته در مواردی نیز لغاتی با کاربرد کمتر دیده می شود. عیوب قافیه نیز به ندرت به چشم می خورد. در سطح ادبی، کلمات مسجع و آهنگین بسامد بالایی دارد و یکی از بارزترین خصیصه ها است. شاعر از تصویرگری فراوان، بهره برده است؛ به گونه ای که گاه به دلیل بسامد بالای صنایع، فهم سخن منوط به کشف این تصاویر می شود. خواجو با اصرار، سعی در به کارگیری بیشتر آرایه ها دارد. در سطح فکری، مفاهیم و معانی عاشقانه بر بیشتر غزلها حکمفرماست. موضوع غزلها بیشتر عشق و غم ناشی از آن است؛ به همین دلیل غزلها بیشتر دارای وزنهایی سنگین و القاء کننده غم هستند که تناسب کاملی با متن اشعار دارد. رگه هایی از عرفان نیز در شعر خواجو مشاهده می شود؛ که بیان عشق و عرفان، درونگرایی و تنهایی، از جمله ویژگیهای شعر این دوره می باشد.