پهنه بندی پتانسیل های اقلیمی کشت گندم دیم در استان کرمانشاه
چکیده
با توجه به اینکه سطح زیر کشت غالب محصولات دیم در استان کرمانشاه اختصاص به گندم دیم دارد، لذا پهنه بندی پتانسیل های اقلیمی کشت گندم دیم در این استان هدف این تحقیق قرار گرفت. برای انجام این مطالعه از سامانه اطلاعات جغرافیایی استفاده شد.پارامترهای مورد استفاده در این تحقیق عناصر و عوامل اقلیمی از قبیل دما ، بارش، ارتفاع و شیب می باشند. برای بررسی به تاریخ رسیدن به مراحل مختلف رشد گندم، از درجه – روزهای رشد (gdd) استفاده شد. در مرحله بعد ابتدا مقادیر بارش(سالانه، پاییزه و بهاره)، برای هر یک از ایستگاهها برای هر سال زراعی محاسبه و متوسط 15 ساله آنها به دست آمد. سپس احتمال وقوع دماهای مناسب جوانه زنی، دمای حداکثر 25 و 30 درجه سلسیوس و بیشتر در مرحله ی گلدهی و مرحله ی پر شدن دانه محاسبه گردید. مقادیر محاسبه شده با توجه به روش واسطه یابی idw در محیط gis به پهنه های مختلف تبدیل شد. هم چنین با استفاده از مدل رقومی ارتفاع( dem) 90 متری استان در محیط gis طبقات ارتفاعی و هم چنین طبقات شیب برای کل استان محاسبه شد. نهایتا" با همپوشانی و تقاطع لایه های اطلاعاتی به روش «ارزش وزنی طبقه بندی شده» ، نقشه نهایی مناطق مساعد کشت گندم دیم در استان کرمانشاه تهیه گردید .نقشه نهایی نشان دهنده این است که هر چه از غرب به شرق استان حرکت کنیم، مناطق برای کشت گندم دیم مساعد می شود، که این روند مشابه پراکندگی بارش سالانه در استان می باشد و مشخص می شود که از بین پارامتر های مورد مطالعه نقش بارش سالانه از همه مهمتر است. نتیجه دیگر اینکه از طریق انطباق لایه های موثر در فرایند کشت گندم دیم در محیط gis ، امکان شناخت میزان مطلوبیت مناطق جهت کشت این گیاه زراعی ارزشمند وجود دارد.
