پهنه بندی اقلیمی کشت نخود دیم در استان کرمانشاه
چکیده
پهنه¬بندی اقلیمی محصولات زراعی یکی از اهداف اصلی آگروکلیماتولوژی می¬باشد. تمام گیاهان زراعی در شرایط معین آب و هوایی بهترین شرایط رشد و نمو را داشته و اگر کاشت آنها با توجه به شرایط مطلوب گیاه باشد باعث باز¬دهی بیشتر محصول خواهد شد. در پهنه¬بندی آگروکلیمایی معمولا با توجه به شرایط محیطی پهنه¬های جغرافیایی جهت کاشت یک محصول انتخاب می¬گردد. استان کرمانشاه در غرب کشور یکی از مناطق مهم تولیدات زراعی خصوصا حبوبات می¬باشد به نحوی که در تولید نخود زراعی مقام اول کشوری، و از نظر کیفیت یکی از ارقام معروف جهانی است. در این پژوهش جهت انتخاب بهترین مناطق کشت نخود دیم استان کرمانشاه با استفاده از مدل ahp و نرم افزار gis اقدام به پهنه بندی آگروکلیمایی گردید. به همین منظور از عامل جغرافیایی (ارتفاع، شیب و جهت شیب) و 11 پارامتر آب وهوایی (بارش سالانه، بارش دوره رشد، دمای جوانه زنی، دمای گل¬دهی، دمای رسیدگی، درجه حرارت تراکمی، ساعات آفتابی، تبخیر- تعرق، رطوبت نسبی و باد) استفاده شد و در مدل ahp رتبه گذاری گردید. یافته¬های پژوهش نشان می¬دهد که اغلب مناطق استان جهت کشت نخود مستعد بوده و دارای قابلیت¬های متفاوتی می¬باشد. مناطق شمالی و مرکز استان 228986 هکتار، 9 درصد دارای استعداد تقریبا خیلی مناسب و بیشتر مناطق استان شامل قسمتهای غربی و مرکزی و پهنه کوچکی در شرق استان با مساحت 1454426 هکتار، 59 درصد دارای استعداد مناسب و بقیه استان قسمتهای شرق از قابلیت کشت متوسطی برخوردار است.