حق تعیین سرنوشت و مداخلات بشردوستانه
چکیده
پایان نامه حاضر در دو بخش نوشته شده است. در بخش اوّل دو مفهوم حق تعیین سرنوشت و مداخلات بشردوستانه به ترتیب مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفته اند. در فصل اوّل برای بررسی و ارزیابی مفهوم حق تعیین سرنوشت در ابتدا تارخچه و پیشینه ای از این موضوع در دو گفتار ارائه گردیده است که تاریخچه حق تعیین سرنوشت را قبل و بعد از جنگ جهانی دوم مورد بررسی قرار داده است. سپس مفهوم حق تعیین سرنوشت تعریف شده است و ابعاد آن مورد تحلیل قرار گرفته است. جایگاه و ماهیت حق تعیین سرنوشت در میان حقوق بشر دیگر مباحث بررسی شده در این فصل هستند. در فصل دوم تحلیل موضوع مداخلات بشردوستانه نیز با ارائه پیشینه ای از این موضوع شروع شده است که تصویب منشور ملل متحد پایه ای برای تقسیم بندی تشریح تاریخچه قرار گرفته است. در مبحث دوم مداخلات بشردوستانه تعریف شده است و تقابل آن با حاکمیت دولت ها مورد توجه قرار گرفته است. در مبحث بعدی شرایط مشروعیت مداخلات بشردوستانه در چند گفتار توضیح داده شده است و در نهایت حقوق بشردوستانه به عنوان جایگاه مداخلات بشردوستانه تشریح شده است. در بخش دوم برای تحلیل رابطه موجود میان مداخله بشردوستانه و حق تعیین سرنوشت در ابتدا تاثیر میزان بهره مندی از حق تعیین سرنوشت و وقوع مداخلات بشردوستانه مورد توجه قرار گرفته است. به این منظور پیش از هر چیز تلاش شده است تا معیاری برای سنجش میزان بهره مندی مردم از حق تعیین سرنوشت ارائه گردد. شاخص هایی چون تحقق دموکراسی، مشارکت مردمی، بهره مندی از حقوق بشری مانند حق آزادی بیان و عقیده و همچنین حق رأی در این مبحث مورد توجه اند. در مبحث بعدی به تحلیل برخی از موارد مداخله بشردوستانه و وضعیت حق تعیین سرنوشت مردم کشور مورد مداخله پرداخته شده است. در فصل دوم تاثیری که مداخلات بشردوستانه بر برقراری حق تعیین سرنوشت گذاشته اند مورد ارزیابی قرار گرفته است. مطابق نتیجه نهایی به اثبات رسید که اگر شرایط یک مداخله بشردوستانه از جمله تحقق فرآیند دموکراسی شدن و انجام تعهداتی که دولت های مداخله کننده نسبت به کشور مورد مداخله دارند انجام شود و در شرایطی که متغیرهای سیاسی تأثیرگذاری کمتری داشته باشند، مداخلات بشردوستانه می توانند به بهبود وضعیت حق تعیین سرنوشت کمک نمایند.