فراتحلیل رابطه راهبردهای یادگیری با پیشرفت تحصیلی
چکیده
در طول دو دهه اخیر محققان زیادی به بررسی رابطه راهبردهای یادگیری( شناختی و فراشناختی) با پیشرفت تحصیلی در قالب تحقیقات آزمایشی و همبستگی پرداخته اند که نتایج بسیاری از آنها با هم متناقض بوده است، بنابراین لزوم استفاده از پژوهش فراتحلیل جهت حل تناقض ها و ارائه نتیجه کلی از همه آنها احساس می شد. در همین راستا پژوهش حاضر به ترکیب نتایج حاصل از پژوهش های مختلف در مورد روابط(همزمانی و علی) راهبردهای یادگیری(شناختی و فراشناختی) با پیشرفت تحصیلی پرداخته است. در این پژوهش 297 اندازه اثر از 105 پژوهش محاسبه شد. مطالعاتی که در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفتند از دانشگاه ها و مراکز مختلف شامل دانشگاه های شهید رجایی، شهید بهشتی، تربیت معلم تهران، تهران، الزهرا(س)، علامه طباطبایی، تربیت مدرس، شهید چمران اهواز، شیراز، اصفهان، تبریز و پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش، مرکز اسناد و اطلاعات مدارک علمی ایران و بانک های اطلاعاتی sid, noormags, magiran جمع آوری شدند و بعد از بررسی ملاک های ورود و خروج داده های کمی پژوهش های منتخب با نرم افزار cma2 تحلیل شدند. نتایجی که از بررسی فرضیه ها و سوالات پژوهشی حاصل شدند عبارتند از: - استفاده از راهبردهای شناختی با پیشرفت تحصیلی فراگیران رابطه مستقیم دارد (اندازه اثر: 358/0). - استفاده از راهبردهای فراشناختی با پیشرفت تحصیلی فراگیران رابطه مستقیم دارد (اندازه اثر: 439/0). - آموزش راهبردهای شناختی بر پیشرفت تحصیلی فراگیران تاثیر مثبت دارد (اندازه اثر: 816/0). - آموزش راهبردهای فراشناختی بر پیشرفت تحصیلی فراگیران تاثیر مثبت دارد (اندازه اثر: 703/0). - آموزش راهبردهای یادگیری بر پیشرفت تحصیلی فراگیران دختر تاثیر مثبت دارد (اندازه اثر: 829/0). - آموزش راهبردهای یادگیری بر پیشرفت تحصیلی فراگیران پسر تاثیر مثبت دارد (اندازه اثر: 843/0). - استفاده از راهبردهای یادگیری با پیشرفت تحصیلی فراگیران دختر رابطه مستقیم دارد (اندازه اثر: 422/0). - استفاده از راهبردهای یادگیری بر پیشرفت تحصیلی فراگیران پسر رابطه مستقیم دارد (اندازه اثر: 353/0). - آموزش و استفاده از راهبردهای یادگیری بر درک مطلب فراگیران تاثیر مثبت دارد (اندازه اثر: 026/1). - آموزش و استفاده از راهبردهای یادگیری بر درک و عملکرد زبان انگلیسی فراگیران تاثیر دارد (اندازه اثر: 365/0). - آموزش و استفاده از راهبردهای یادگیری بر عملکرد حل مساله ریاضی فراگیران تاثیر دارد (اندازه اثر: 497/0). - آموزش راهبردهای یادگیری بر میزان استفاده از راهبردهای یادگیری تاثیر دارد (اندازه اثر: 489/0). - بین اندازه های اثر رابطه راهبردهای شناختی و فراشناختی با پیشرفت تحصیلی فراگیران در تحقیقات آزمایشی و همبستگی تفاوت وجود دارد (welch: 6.28, p<0.01). - بین اندازه های اثر رابطه راهبردهای یادگیری با پیشرفت تحصیلی فراگیران دختر و پسر در تحقیقات آزمایشی و همبستگی تفاوت وجود دارد (f=22.39 , p<0.001). - اندازه اثر رابطه راهبردهای یادگیری با پیشرفت تحصیلی فراگیران از لحاظ بازده های مختلف تحصیلی متفاوت است (f=2.89 , p<0.05). به طور کلی می توان گفت راهبردهای یادگیری از هر نوع که باشد(شناختی یا فراشناختی) و در همه پژوهش ها(آزمایشی یا همبستگی) در همه یادگیرندگان(دختران و پسران)بر میزان یادگیری آنها در دروس مختلف(زبان انگلیسی، ریاضی، درک مطلب) تاثیر زیادی دارد.