برآورد ظرفیت مالیاتی استان یزد و اثر آن برروی رشد اقتصادی استان
چکیده
اهداف زیادی از جمله رشد اقتصادی، اشتغال کامل، توزیع عادلانه درآمد و ثروت، ایجاد امنیت اقتصادی و تخصیص مجدد منابع بر عهده هر دولتی می باشد. واضح است که هر دولتی جهت اجرای سیاستهای خود نیاز به بودجه و درآمد دارد. یکی از راههای کسب درآمد برای دولتها مالیات می باشد. مالیاتها به عنوان اصلی ترین منبع درآمدهای غیر نفتی دولت و سیاستهای مالی به عنوان یکی از مهمترین ابزارهای پیگیری جهت رسیدن به اهداف اقتصادی دولتها می باشد. در کشور ما نسبت مالیات به تولید ناخالص داخلی در مقایسه با سایر کشورها بسیار پایین است. این مشکل می تواند ناشی از پایین بودن ظرفیت مالیاتی و کوشش مالیاتی باشد. آمار، اطلاعات و داده ها به صورت کتابخانه ای جمع آوری گردیده است. با استفاده از داده های سری زمانی مربوط به سالهای 1387-1360، روش حداقل مربعات معمولی و مبانی نظری اقتصادسنجی به معرفی مدل ظرفیت مالیاتی و شناسایی عوامل موثر بر آن در استان یزد پرداخته شده است. نتایج بیان می دارد که نرخ باسوادی استان، سهم ارزش افزوده بخش خدمات از تولید ناخالص داخلی استان و سهم ارزش افزوده بخش صنعت و معدن از تولید ناخالص داخلی استان به عنوان عوامل موثر بر ظرفیت مالیاتی استان شناخته شده اند. هر سه عامل ذکر شده رابطه مستقیمی با ظرفیت مالیاتی دارند. از میان متغیرهای فوق، بخش خدمات تاثیر بیشتری بر روی مالیات استان دارد. همچنین بر اساس نتایج به دست آمده، برآورد ظرفیت مالیاتی استان در طی سالهای مورد مطالعه با نوسانات مختلفی مواجه بوده، ولی متوسط مالیاتهای وصول شده بیشتر از مالیاتهای برآورد شده می باشد. بنابراین استان از کوشش مالیاتی خوبی برخوردار بوده است. مقایسه نسبت مالیاتی استان با کشور نشان می دهد که استان در این زمینه ضعیف تر از کل کشور عمل کرده است.