بررسی خواص اپتیکی لایه های نازک zno:ni و zno:fe با استفاده از بیضی نگاری و کاربرد آن در حسگر های گازی
چکیده
دهه های متمادی است که تحقیق و بررسی در خواص و کاربرد های ساختار های اکسید روی zno انجام می شود و تحقیق بر روی عوامل موثر بر تغییر خواص آنها برای کاربرد های آن در حسگر ها هنوز هم ادامه دارد. با پیشرفت علم نانو تکنولوژی، رشد نانو ساختار های zno با روش های مختلف و بررسی خواص آنها نیز در دستور کار محققان قرار گرفته است. در این پایان نامه، نانو لایه های zno جانشانی شده با fe و ni با استفاده از روش سل – ژل در ضخامت های مختلف تولید شده و خواص اپتیکی آنها توسط دستگاه بیضی نگاری مورد مطالعه قرار گرفته است تا نحوه تغییرات ضرایب اپتیکی، در اثر جانشانی و تغییر ضخامت لایه ها بدست آید. دلیل انجام این کار این است که هنوز هم اطلاعات کافی در مورد تاثیر آلایش fe و ni بر روی ضرایب اپتیکی zno فراوری شده با روش سل- ژل و تاثیر ضخامت لایه ها بر روی این ضرایب، انتشار نیافته است. در فصل اول به بررسی اساس کار بیضی نگاری و نحوه تجزیه و تحلیل داده های حاصل از اندازه گیری بیضی نگاری مرور شده است. در فصل دوم به بررسی ساختار، خواص zno و کاربرد های آن در حسگر ها پرداخته شده است. نهایتاً در فصل سوم نتایج بدست آمده از بیضی نگاری را تجزیه و تحلیل کرده ایم. این نتایج نشانگر این است که ضـرایب اپتیکی نمونه ها بشدت وابسته به نوع مواد جانشان شونده بر روی zno و ضخامت لایه ها می باشد. امروزه از تغییر این ضرایب در اثر جانشانی برای تغییر ویژگی ها و حساسیت حسگر های گازی استفاده می شود.